Şimdi, Brigham Young Üniversitesi’nden araştırmacılar belirli bir fiziksel egzersiz türünün hücrelerimizdeki yaşlanmayı yavaşlattığını bulduklarını söylüyorlar. Sonuç olarak, önemli ölçüde daha genç bir kişinin katettiği yol ile eşleşen daha iyi sağlık ve fiziksel koşullanma anlamına geliyor.

Veriler ve araştırma

Larry Tucker adlı bir egzersiz biliminin profesörü tarafından yönetilen BYU’daki araştırmacılar, Ulusal Sağlık ve Beslenme İnceleme Anketi adı verilen Hastalık Kontrol ve Önleme Araştırma Projesi’ne katılan 5.823 yetişkin eğitildi. Bu çalışma, katılımcıların günlük fiziksel aktivitelerini takip etmiştir. Özellikle, insanların 30 günlük bir süre boyunca 62 egzersiz türünü uyguladıkları gözlenmiştir.

CDC çalışması ayrıca “telomer uzunluğu değerleri” adlı bir şeyi de ölçmüştür… Telomer nedir diye açıklamak gerekirse; DNA sarmalımızın ucunda bulunan ve kromozomları koruyan parçalardır diyebiliriz.

Onlar bizim biyolojik saatimiz gibidir ve yaşla ilgili bir korelasyona sahiptirler. Bir hücre çoğaldığında, uç başlıkların az bir kısmını kaybederiz. Bu nedenle, yaşlandığımızda, telomerlerimiz kısalıyor.

İşin ilginç yanı BYC’nin Tucker, CDC araştırmasının verilerini inceleyerek, insanların göreceli telomer uzunluğunu çeşitli fiziksel aktivite seviyeleri ile ilişkilendirebildiğini iddia etmesidir. Tucker, insanların fiziksel aktivite düzeylerini, dört kategoride incelemiştir. Yerleşik, düşük, orta ve yüksek şeklinde… İlk üç kategorideki kişilerin telomer uzunluklarının kabaca benzer olduğu bulunmuştur. Fakat son kategori için, yüksek seviyede fiziksel aktivite yapan kişiler, diğer kişilere oranla 140 amino asit daha fazla salgılamışlardır. Tucker’ın Koruyucu Tıbbın Temmuz 2017 baskısında yayınlanan makalesine göre “dokuz yıllık biyolojik yaşlanma avantajı” ortaya çıkıyor.

Bunu yerine getirmek için yüksek düzeyde fiziksel aktivite uygulayın ve hücreleriniz bu sayede genç bir insanın hücrelerine benzeyecektir.

Ne kadar egzersiz yapmanız gerekir?

BYU araştırmacıları, sınırlama yapmak zorunda kaldılar. Bu nedenle çalışma amaçları için; kadınlara 30 dakika, erkeklere 40 dakika koşu yapmaları için yüksek düzeyde fiziksel aktivite tanımladılar ve bunu beş hafta olarak sınırlandırdılar. Bir taahhüt gerektiren düzey budur, muhtemelen daha sağlıklı olma kararı almak isteyen herkesin yeteneklerinin ötesinde değildir. Ve tabii ki, bu artan egzersiz daha iyi sağlık ve daha uzun yaşam arasındaki bağlantıyı bulmaya çalışan herhangi bir yöntemle yapılan ilk çalışma değildir!

Örneğin, son zamanlarda, Mayo Clinic’teki araştırmacılar, çeşitli nedenlerle benzer bir sonuca varmışlardır. Yaşlanmanın önemli yan etkisi: düzenli olarak yüksek yoğunluklu aralıklarla eğitim alan kişilerin yeni proteinler oluşturmada daha verimli olan hücrelere sahip olduklarını keşfettiler.

BYU araştırma projesine gelince, fiziksel egzersizin telomer uzunluğunu nasıl koruduğu sorusu çalışmanın parçası değildi; Tucker, oksidatif strese ya da iltihaba bağlı olabileceğini düşünüyordu… Her iki durumda da, yaşlanma kaçınılmazken, yaşımızı en azından kısmen kontrol edebileceğimiz bir şey olduğuna işaret ediyor. Tucker, “Hepimiz yaşından daha genç görünen insanları tanıyoruz. Fiziksel olarak ne kadar aktif olursak, bedenlerimizde de o kadar az biyolojik yaşlanma olur” diyor.

Başarılı insanların yaptığı aktivitelere göz atarak, ilham alabilirsiniz.

Arkadaşlarıyla ve aileleriyle vakit geçirirler

Başarılı insanlar, önemsedikleri kişilere ilgi göstermeyi severler. Onların iyi ve mutlu olduklarını bilmek, işlerine daha iyi odaklanmalarını sağlar. Zor zamanlarda da yine bu kişilere koşarlar.

Spor yaparlar

Birçok başarılı insanın düzenli spor alışkanlığı vardır. Fitness olsun, pilates olsun, snow board olsun, dalış olsun, ne olursa olsun, en az bir spor dalına kendilerini adarlar.

Yeni şeyler öğrenirler

Sürekli olarak yeni şeyler öğrenmeyi severler. Bunun için okurlar, araştırırlar, kendilerini geliştirirler. Zihinlerini canlı tutmak, kendi işlerinde başarılı olmaları için de iyi bir yöntemdir.

Kişisel ve profesyonel hayatlarındaki başarılara kafa yorarlar

Özellikle sıkıntılı dönemlerde, izledikleri yol haritasını dikkatli bir şekilde incelerler. Kariyerlerini ya da hayatlarını nasıl yönettiklerine bakari daha iyi hale getirebilmek için yollar ararlar.

Bir konuda uzmanlardır

Saltzman Enterprise Group’un CEO’su Barry Saltzman’ın da dediği gibi, özel bir konuda uzman olmak ve bu konuda ilk başvurulacak kişi haline gelmek için çabalamak şart.

Dışarıda zaman geçirirler

Özellikle dış mekân aktiviteleri, zihinsel ve fiziksel olarak yenilenmelerini sağlar. Hatta araştırmalar, şehir içinde, kalabalıkta yürümektense, doğayla iç içe olabileceğiniz alanlarda yürüyüşe çıkmanın daha iyi sonuçlar doğurduğunu söylüyor.

İyi beslenirler ve bunu gerçekten önemserler

Sabah kahvaltısında ya da öğle arasında yedikleriniz, günün gidişatını ciddi oranda belirliyor. Bu sebeple, sağlıklı bir diyet oluşturmak ve bunu takip etmek çok önemli.

Sosyal çevrelerine önem verirler

Özellikle 20’li yaşlarda başarıya ulaşmış kişiler, sosyal ortamları sayesinde çok iyi deşarj olmaktadır.

Ani planları severler

Ani planlar yapmak, sadece ana heyecan katmakla kalmaz, hızlı kararlar verme konusunda ne kadar iyi olduğunuzu da gösterir.

Seyahat ederler

Seyahat etmek biraz masraflı olabilir, ancak kişiye çok şey kattığı bir gerçek. Bu sebeple, başarılı kişiler yaratıcılıklarını arttımak ve yeni şeyler öğrenmek için sık sık seyahat ederler.

Hobileri vardır

Kitap okumak, arkadaşlarla buluşmak, kanoya binmek, resim yapmak, satranç oynamak, konsere gitmek… En az bir hobiye sahip olmak, hayata çok şey katar.

Paralarını yönetmeyi bilirler

Tabi bunların hepsini yaparken, yatırımı nereye yaptığınızı bilmek de çok önemli. Hayat tecrübelerinizi artırırken, geleceğe yatırım yapmanız da önemli.

Hayır işlerinde bulunurlar

Özellikle Y jenerasyonunun önemsediği şeylerden biri, dünyaya katkıda bulunmak. Bu, başarılı kişiler için de geçerli bir durum. Başarılı kişiler, boş zamanlarını gönüllülük işlerine ayırmayı seveler. Yardım gereken konularda destekçi olurlar.

Yaratıcılığın derinlerine dalarlar

San Francisco Üniversitesi’nde son zamanlarda yapılan bir araştırma, iş dışında yaratıcı şeylerle uğraşan kişilerin kendilerini daha iyi hissettiklerini söylüyor. Bu sayede başarılı kişiler, ofise döndüklerinde daha iyi iş çıkarıyorlar.

Yan işleri mutlaka oluyor

Kendinize ait ek bir işe sahip olmanız, hem istediğiniz şeyi yapmanıza hem de profesyonel gücünüzü geliştirmenize yardımcı oluyor. Şu anda sektör devi olan birçok şirket, bir zamanlar birinin yaptığı yan işti.

Enerjilerini tazelerler

Başarı, hiçbir zaman enerjisi olmayan insanlara gelmez. Bu sebeple, sürekli, çılgınlar gibi çalışıyor olmak, size başarı sağlamaz. Başarılı insanlar gibi yapın. Kendinizi yenileyin.

Dinlenmek ve güzel vakit geçirmek ayıp değil.

Japonya’da genç ve yaşlılarda belli bir konu üzerinde konsantrasyonda beyin aktiviteleri üzerinde bir araştırma yapıldı. Egzersiz yapan yaşlı bireylerin beyinlerinin çalışma yeteneklerinin genç yaştaki bireylerin beyinlerinin çalışma şekline daha çok benzediği görüldü.

Egzersizin yararları

Yapılan araştırmaya göre düzenli egzersiz yapan Amerikalıların genellikle haftanın iki günü veya daha fazla günde ortalama 2 saat 30 dakika aerobik aktiviteler (tempolu yürüyüş ağırlıklı ) veya 1 saat 15 dakika ağır egzersizler (koşma ve ağır kondisyon çalışmaları) yaptığı belirlendi.

Maalesef yetişkinlerin sadece %20’si bu egzersizlerden birini yapıyor. (Keşke Türkiye için de bu tür veriler olsa fakat elimizde net bir veri yok.)

Spor yapmak sadece vücudumuz için gerekli olan bir ihtiyaç değil, sağlıklı bir zihin içinde gereklidir. Yaşam boyu genç bireylerin yaptıkları aktivitelere ve yaşlı bireylerin yaptığı aktivitelere de bakıldığında zihinsel gelişim için de sporun faydalarını görebiliriz.

Tek yumurta ikizleri üzerinde yapılan bir deneyde sporun birey üzerindeki faydaları ölçülmeye çalışıldı. Spor yapan ikizin beyninin spor yapmayana oranla beyninin daha çok geliştiği tespit edilmiştir. Spor yapan ikizin belli bir konu üzerinde odaklanma ve farklı çözümler yaratabilme ile kavrama kabiliyetinin spor yapmayana oranla çok daha yüksek olduğu görüldü. Ayrıca egzersiz yapan ikizin daha güçlü bir ruh halini oluştuğu ve daha iyi bir uyku düzeni sağladığı görüldü.

Japonya’da 64-75 yaş arasındaki akıl hastalığı olmayan bireyler üzerinde egzersizlerin faydasını tespit etmek üzere testler yapıldı.

İlk olarak egzersiz yapan erkeklerin beyin aktiviteleri ve bazı soruları cevap verme süresi yetenekleri gibi çeşitli testler uygulandı. Araştırmacılar, deneklerin başlarına minik sondalar yerleştirerek ve beyin fonksiyonel yakın kızılötesi spektroskopi olarak bilinen bir teknikle beynin farklı yerlerinde kan akımını ve oksijen tüketimini görselleştirmek için kızıl ötesi ışık kullanarak erkek beyin aktivitesi ölçüldü. Aynı deneyler egzersiz yapmamış bireyler üzerinde de gerçekleştirildi.

Araştırmalar sonucunda egzersiz yapan bireylerin Prefrontal korteksin sol hemister beyin aktivitesinin diğer bireylere göre arttığı ölçüldü. Beynin bu alanı algıya yönelik çabalamaya işlemlerinde beynin daha çok performans göstermesini sağlıyor. Yani egzersiz yapan bireylerin beyinleri öğrenmeye ve bir konuda odaklanıp çabalamaya yönelik daha çok performans gösteriyor.

Yaşlı bir bedende genç beyin

Yapılan araştırmalarında gösterdiği gibi egzersiz yapan yetişkin bireylerin beyinlerinin genç bireylerin beyinleriyle performans açısından çok benzediği görülmüştür. İlginçtir ki egzersiz yapan yetişkin kişilerin genç bireylerin beyinlerinde olduğu gibi bir konuda yoğunlaşırken beynin iki tarafını kullanmadıkları görülmüştür.

Yapılan araştırmalar sadece egzersiz ile beyin gelişimi arasında bir bağlantı olduğunu gösteriyor ancak halen bu bağlantı bilimsel olarak tamamen tespit edilemedi. Araştırmalara göre sadece egzersizlerin genç bir beyin için yeterli olmadığını göstermektedir.

Ancak siz yinede kendinize bir egzersiz programı belirleyip uygulayın muhtemelen genç bir beyin için iyi bir adım olur.