Facebook üzerinde gezinirken, en basitinden haber kaynağınızda arkadaşlarınızın paylaşımlarını okurken o iletilere gelen beğenilerin hangi sebeplerle verildiğini merak ediyor olabilirsiniz. Yahut siz hangi iletileri, hangi sebeplerle beğenmeyi tercih ediyorsunuz? Diğer bir deyişle bir durum güncellemesini beğendiğinizde aslında ne kastediyorsunuz?

İşte Facebook iletilerini beğenmeye iten en temel nedenler…

Acıma beğenisi

Arkadaşınızın paylaştığı ancak üstünden saatler geçmesine rağmen hiç beğeni alamamış bir iletisi bazen sizde “acıma” duygusu uyandırıp o paylaşımı beğenmeye itebiliyor. “Benim paylaşımımı da ya kimse beğenmezse?” empatisi yaparak ve belki de diğer paylaşımlarınız için o arkadaşınızdan beğeni alma garantisini sağlamak amacıyla eliniz ister istemez “beğen” tuşuna kayabiliyor.

Yorum yazmaya üşenip beğenme

Bazen de uzun uzun yazmış, sonunda belli ki bir cevap, bir görüş bekleyen arkadaşlarımızın iletilerine yorum yazmaya üşendiğimiz zamanlarda beğen tuşu imdadımıza yetişiyor. Desteğimizi kelimelere dökemediğimizde beğen tuşu o iletiye sempatimizi göstermek için hızlı ve kaçamak bir yol olarak karşımıza çıkabiliyor.

Aşk beğenisi

Facebook’ta beğendiğiniz, hoşlandığınız ve dikkatini çekmek için uğraştığınız biri mi var? Bu aşkınızı açıkça itiraf etmeden karşı tarafa duyurmanın bir yolu da onun paylaşımlarını beğenmekten geçiyor. Diğer bir deyişle o kişiye özel mesaj göndermeye ya da iletilerine yorum yazmaya cesaretiniz yoksa ya da direkt bir iletişim kurmayı tercih etmiyorsanız beğen tuşu bu noktada kurtarıcınız olabiliyor.

Ünlülerin paylaşımlarını beğenme

Twitter’da ünlü isimler “merhaba”, “günaydın” yazsa bile binlerce, milyonlarca retweet alırken bu durum Facebook’ta da farklı değil. Hayranı olduğumuz ünlüler ne yazsa, hatta bazen yanlışlıkla ileti bile paylaşsa hiç düşünmeden beğen tuşuna davranabiliyoruz. Bu yüzden bu paylaşımların rekor beğeni alması o kadar şaşırtıcı değil.

Zeki olduğunu göstermek için beğenme

Çoğu zaman bilimsel bir gerçekten bahseden, toplumsal bir olay hakkında bir görüş paylaşan, havada teorik bilgilerin uçuştuğu ancak o kadar vakıf olamadığımız iletileri beğenme yolunu da seçebiliyoruz. Bu bir anlamda “ben de bu konu hakkında bilgi sahibiyim” demenin bir başka yolu.

Kaza sonucu beğeni

İletileri istemeden beğenmek özellikle mobil kullanıcıların başına sık sık geliyor. Haber kaynağında gezerken bir parmak sürçmesi normalde beğenmeyeceğiniz içerikleri bile beğenmenize yol açabiliyor. Geri almaya da üşendiğimiz ya da ileti sahibine ayıp olur düşüncesiyle vazgeçtiğimiz durumlarda da o beğeni sosyal ağdaki yerini çoktan sabitlemiş oluyor.

Techcrunch‘ın ulaştığı ekran görüntülerine göre Facebook, yıldızla derecelendirme sistemini sınırlı birkaç Facebook sayfası üzerinde bir süredir deneniyor. Kullanıcı geri bildirimlerine her zaman önem veren sosyal ağ anlaşılan sayfalardaki beğenilerle yetinmek istemiyor. Bunda kullanıcıların “beğen” tuşuna basmakta çok bonkör davranması ve bunun gerçek kullanıcı deneyimini tam olarak açıklayamaması yatıyor olabilir.

Özellik hayata geçtiğinde ve tüm Facebook sayfaları için geçerli olduğunda kullanıcılar o işletme ya da marka hakkında daha sağlıklı bilgiye sahip olma imkanına kavuşacaklar. Yıldızla değerlendirme özelliğinin çoğu web platformunda ve uygulama mağazalarında en kullanıcı dostu değerlendirme sistemi olduğu düşünülürse bunun Facebook’a uyarlanması ile sayfa sahibi hakkında daha sağlıklı bir görüşe sahip olmak mümkün olacak.

Facebook üzerindeki beş yıldızlı değerlendirme sistemi ile aynı zamanda sosyal ağ, kullanıcı tavsiyelerini yansıtan bir özellik kazanmış olacak. Beğeniler, yorumlardan daha etkili olan yıldızla derecelendirme aynı zamanda normal kullanıcıların sayfalar hakkındaki düşüncelerini daha pratik bir şekilde ifade etmesinin de önünü açmış olacak.

Kullanıcıların Facebook’tan en fazla talep ettiği özelliklerden biri olan “dislike” butonu hala uzak bir ihtimal olsa da yıldızlı derecelendirme ile kullanıcılar sonunda olumsuz beğenilerini de bir anlamda gösterme şansına erişecekler. Bir sayfayı “dislike” yapamasanız da vereceğiniz az sayıda yıldızla olumsuz görüşlerinizi yansıtabileceksiniz.

Markalar da böylelikle Facebook üzerinden müşteri ilişkilerini daha iyi tartabilecekler. Beğenilerin aksine yıldız toplamak için daha fazla uğraşması gerekecek olan markalar bu yıldız sayılarıyla performanslarını ölçebilecekler. Yıldızla derecelendirme sisteminin tüm sayfalar için zorunlu mu yoksa tercihe bağlı mı olacağı şu an için bilinmese de uygulama hayata geçtiğinde Facebook sayfaları arasında yıldız savaşları başlayacak gibi gözüküyor. Zira artık markalar beğeni sayıları dışında yıldız sayılarıyla da birbirlerine rakip olacaklar.

Techcrunch‘taki habere göre Facebook’un iOS ve Android uygulamalarına mesajlaşma özelliğine eklenen “beğen” tuşu, kutucuğa hiçbir şey yazılmadığı takdirde “gönder” tuşunun yerini alıyor. Beğen ikonuna tıklanınca karşı tarafa “tamam” anlamına gelen başparmak sticker’ı gönderilmiş oluyor. Böylelikle “tamam”, “evet” gibi ifadeleri yazmaya gerek kalmadan tek ikonla karşı tarafa mesaj iletilmiş oluyor.

Facebook, mobil kullanıcıları için sunduğu bu yeni mesajlaşma özelliğinin son güncellemesinin bir parçası olduğunu söylüyor. Bu özelliğin benzeri Path uygulamasında da bir süredir var. Path’teki tik işaretinin yerini Facebook’ta “tamam” anlamına gelen başparmak ikonu almış durumda. Böylelikle Facebook mobil mesajlaşmalara kolaylık getirmeyi amaçlıyor. Uzun cümleler yerine artık görsellerle karşı tarafa mesaj iletmek yavaş yavaş gerçek oluyor.

Mobil mesajlaşmalarda duyguları paylaşmanın en çabuk yolu olarak stickerlar uygulamalardaki yerini hızla almaya başladı. Metinle duyguları anlatmak ve paylaşmak zor olduğu durumlarda kullanıcılar stickerlardan birini seçip mesajları yanıtlamayı tercih ediyor. Facebook’un bu son “tamam” sticker’ı da mobil mesajlaşmaları hızlandırırken aynı zamanda kolaylaştıracak.

Facebook mobil uygulamaları için tasarlanan bu yeni özellik web için uygulanır mı henüz bilinmiyor. Ancak mobil mesajlardaki beğen tuşunun kullanıcılara zaman kazandıracağı kesin. Tek bir kişiye 1 saniye bile kazandırsa ayda 750 milyon mobil kullanıcı olduğu düşününce bu yeni özelliğin etkinliğinin sınırları daha iyi anlaşılıyor.

Diesel, mağazalarında sergilediği ürünlerin önüne yerleştirdiği “Beğen” görselleriyle yeni bir paylaşımın alışkanlığının öncüsü olmaya aday. Fullsix isimli pazarlama şirketi tarafından düşünülen sistem ile alışverişte yeni bir boyutla karşı karşıyayız diyebiliriz. Söz konusu ürün görsellerinin üzerinde bulunan QR kod ile müşteriler, beğendikleri giyim ürünlerini Facebook sayfalarına taşıyabiliyorlar. Mobil cihaz üzerinde okutulan QR kod, o kişinin beğendiği ürünü Facebook sayfasına taşıyarak, ürünün arkadaşlar tarafından anında görüntülenmesini ve yorumlanmasını sağlayabiliyor.

Söz konusu yaratıcı özellikle ilgili yazının sonunda bulabileceğiniz videoda da söylendiği gibi, Facebook kullanıcıları her gün 3 milyar şeyi beğeniyorlar. Facebook’a mobil cihazlar üzerinden 200 milyon kişinin ulaştığını düşündüğümüzde, fikrin sağlıklı veriler üzerinde oturtulmuş olduğunu şimdiden söyleyebiliriz. Diesel için bu özelliği düşünenler, tüm bu sosyal medya etkileşimini gerçek mağazalar ile tümleşik hale getirmeyi amaçlıyorlar. Müşterilerin beğendikleri ya da favori olarak niteledikleri ürünleri sosyal medya aracına taşımalarını sağlayan sistem kısaca şu adımları takip ediyor.

İlk adımda, her bir ürün için farklı olarak üretilmiş olan QR kod görselini mobil ürünün tanımasını sağlıyoruz.

İkinci adımda müşteri, mobil ürünün QR kodunu taraması sonucunda ekranda beliren bilgiler sayesinde kaç kişinin o ürünü beğendiğini görebiliyor. Yine aynı ekranda kendisi de ürünü beğenebiliyor.

Ürünü beğenen müşterinin Facebook duvarında söz konusu beğeni görüntüleniyor. Arkadaşları tarafından alışverişte olduğu öğrenilen müşterinin bu beğenisine gelecek yorumlar ile kişinin arkadaşları da bir nevi alışverişe müdahil oluyorlar.

Diesel’in İspanya’daki Madrid mağazasına taşıdığı, fikir hakkının yasal izinleri dâhilinde bu yeni uygulamayı bir süre sonra birçok mağazada görebilirsiniz.

Söz konusu uygulamaya ait bir tanıtım videosu:

Facebook, ‘Beğen’ tuşu sayesinde web dünyasında üzerinde sosyal ayak izlerini bıraktı. Çıkmasının ardından ilk hafta 50 bin sitenin beğen tuşunu yüklediği, bu rakamın bir aydan kısa bir sürede 100 bini geçti. Tabii ki bu rakam hiçbir zaman yerinde saymadı. Facebook, her gün 10 binden fazla sitenin beğen butonunu sitesine dahil ettiğini ifade etti. Aslında Facebook’un baş işletme görevlisi aynı açıklamayı geçtiğimiz Ekim ayında da yapmıştı ki bu da Facebook’un ivme kaybetmeden her gün 10 binlere kucak açtığını gösteriyor. Bunun yanında Facebook, Amerika’da ilk yüz içerisinde yer alan sitelerin %80’i de dahil olmak üzere 2,5 milyondan fazla sitenin Facebook entegrasyonuna sahip olduğunu dile getirdi.

Facebook’un bu başarısı tabii ki yadsınamaz. Bildiğiniz gibi kısa bir süre önce Google Facebook’a karşı +1 tuşunu tanıtmıştı. Aynı şekilde Eventbrite tarafından yapılan bir araştırma ‘beğen’ tuşunun tweet’ten çok daha kârlı olduğu sonucuna ulaştı.