Yıllarca beraber yaşadığımız bu insanlardan bu tarz ve düşüncesizce sözler duymak kalp kırıcı oluyor. Belki de sizin yapmayı düşündüğünüz şeyi kendileri yapmayacaklarını düşündükleri için sizin de başarısız olacağınızı düşünürler. Kendine inancı olmayanın başkasının bir şeyleri başaracağına inanması da güç olur.

Türkiye genelinde köpeklerin eğitiminin kimler tarafından ve nerelerde yapıldığını ortaya koyan bir uygulama fikri ile ailenize ve arkadaşlarınıza gittiğinizde duyacağınız ilk sözler neden başarısız olacağını ve kendilerinin neden bu uygulamayı kullanmayacağı yönünde olacaktır.

Görüldüğü gibi, arkadaşlarınız ve aile bireylerinizi sizin fikirlerinizin müşterisi değil. Gelecekteki müşterilerinizi de temsil ettikleri söylenemez.

İnsanların çoğu bir şeye inanmak için görme ihtiyacı hisseder. Gördüğüme inanırım mantığı çoğunlukta. Bir girişimciyi diğerlerinden ayıran özellik ise görmeden inanmasıdır. Fikirlerin kokusunu nerede alacağını, tatması gerektiğini, görmeyi, dokunmayı, duymayı bilirler. Hiçten bir şeyler çıkarmayı bilirler.

Alibaba’nın CEO’su meşhur milyarder Jack Ma, fikirlerini arkadaş çevresi ile paylaştığında hepsi kendisine gülmüştü. Bütün sorunlara, sıkıntılara ve bitmek tükenmek bitmeyen görüşmelerin sonunda Jack’in nerede olduğunu hepimiz görüyoruz. Arkadaşlarının da kendisine artık gülmediğine hepimiz eminizdir.

Yakın çevremiz genelde geleceği görmezler ve şu an yaşananlar, var olanlar üzerinden bizi ve fikirlerimizi değerlendirirler. Bizi tehlikelerden ve zararlardan koruduklarını düşünürler.

Onların bu bakış açısını değiştirmek sizin görevinizdir. Onları eğitebilirsiniz ama onların bu değişim ve dönüşüme direndiğini gördüğünüz an ekstra çaba harcamamalısınız.

Bu konuda en iyi yöntem nedir?

Mucizevi bir cevabımın olmasını isterdim ama maalesef yok. Günler ve geceler boyu harcayacağınız zamanlarınız olacak. Onlarla tartışmaktansa muhtemel müşterileriniz ile tartışmanız ve onları ikna etmeniz sizin faydanıza olacaktır.

Belki sonrasında aile bireyleriniz ve yakın arkadaşlarınız bunu görür ve size inanmaya başlar.

Bu süreçte desteğe ve rehbere ihtiyacınız olacaktır. Bu bağlantıları sağlamak için yerel toplantılara katılmalı ve sosyal medyayı iyi kullanmalısınız. Bu şekilde sizin fikrinize destek verebilecek kişileri bulabilirsiniz.

Şimdi, neden fikirlerinizi yakın çevrenize söylememeniz gerektiği konusunda bana katılıyorsunuz umarım.

Bu konuda kimseyi suçlamanıza gerek yok çünkü ortada suçlu yok.

Doğanın kanunu diyelim. Bu kadar kolay olsaydı, insanlar riskten kaçmak yerine sabah kahvaltısı niyetine o riski yerdi.

Bazı insanların diğerlerine göre daha yaratıcı olmasının sebebi yaratıcılıklarını terbiye edip geliştirmelerinden kaynaklanmaktadır. Yaratıcılık öğrenilebilen ve geliştirilebilen bir beceridir. Diğer öğrenilen beceriler gibi o da çok sıkı bir çalışma gerektirir.

Sadece istekle olmaz, günlük çalışma ve orijinal fikirler ortaya koymakla olur.

Şimdi yaratıcılığı öldüren en kötü alışkanlıklara değinelim. Bunları yaşamınızda gördüğünüz an, kesip atmanız gerekir.

Önyargı
Yaratıcı olmak için, fikilerin oluşmasına izin vermeli, inovatif olmalı ve yargılarınızdan arınmalısınız. Fikirlerinizi daha oluşum aşamasında yargılamaya başlarsanız ikinci aşamaya geçemezsiniz ve yaratıcılık orada bitmiş olur. Fikirlerinizin kesintiye uğramadan akıp gitmesine izin verin. Sonrasında en iyisini seçip gereksizleri elemek için vaktiniz olacaktır.

Cesaret eksikliği
Şanslar elde etmekten korkuyorsanız, yeni yollar bulmak için aşağılara düşmekten korkuyorsanız, bir yolda ilerlemekten çekiniyorsanız, anayola çıkmanız çok zor olacaktır. Yaratıcılık, şansları değerlendirmek ve cesaretli olmaktan geçer. Korku, yaratıcılığın en büyük düşmanıdır.

Başarısız olmaktan kaçınmak
Başarısız olmaktan korktuğunuz sürece cesur ve yaratıcı olamazsınız. Amacınız başarısız olmaktan ve yanlış yapmaktan sakınmak ise, sessiz bir şekilde bedelini ödeyeceksiniz. Elde edeceğiniz başarı başarısızlıklarınızı ve hatalarınızı yok edecektir. Bu sebeple başarısız olmaktan korkmayın, kaçınmayın.

Kendinizi başkalarıyla kıyaslamak
Kedinizi başkalarıyla kıyasladığınız zaman kendi eşsiz özelliklerinizi ve hayal gücünüzü önemsememiş oluyorsunuz. Kendi yaratıcılık standartlarınızı koyun ve kendinizi başkalarıyla kıyaslamayın. Farklı olmanıza izin verin.

Eleştirileri kişisel algılamak
Geri bildirimler daima iyi ve geliştiricidir. Eleştiride de sorun yoktur kişisel algılamadığımız sürece. Gelişmek adına birinin geri bildirimlerine ihtiyacımız daima olacaktır. Eleştiriden korkmak aynı zamanda gelişmekten de korkmaktır.

Güven eksikliği
Kendimizden şüphe etmemiz ve şüpheci davranmamız sağlıklı bir davranıştır. Ama eğer güven eksikliği aşırıya kaçarsa ve sürekli peşimizi bırakmazsa yeteneklerimizin kaybolmasına sebep olur. Her şey ilk olarak kendimize güvenmekten geçer.

Analiz felci
Aşırı bilgi yüklemesinden dolayı karar verememe durumu korkunç derecede kötüdür. Her yaratıcı kişi aşırı detaylı düşünmenin yaratıcılığı öldüreceğini bilir.

Üretken olmak istiyorsanız, becerilerinizi terbiye etmelisiniz. Bu sebeple yaratıcılığınızı yok edecek kötü alışkanlıkları bırakmalısınız.

Bağlarınızdan kurtulun.

Bazen dünyadaki en saçma şeylere bağlanmış oluruz. Peki neye, ne kadar güçlü bir şekilde bağlandık? Bizi geri mi çekiyor? Acı mı veriyor? İyi bakın. Ona muhtaç değilsiniz. Her bağ çözülebilir.

Suçluluk hissinden kurtulun.

Suçluluk duygusunu sürdürmenin hayatınıza hiçbir faydası yoktur. Düşünün, suçlu hissetmek şu anda neyi çözüyor? Sizi üzmekten, geriye çekmekten başka ne işe yarıyor şu an?

Negatif düşünceden kurtulun.

Negatif düşünceler, sizi karanlık bir enerji alanına kilitler ve bırakır. Sakın negatif düşüncelerin ardına düşmeyin. Sizi ve çevrenizdeki herkesi, tüm düşüncelerinizi etkiler.

Kendinizi eleştirmeyi bırakın.

Kendini bilmek güzeldir, ancak sınırları geçmemek gerekir. Düşünün. Eğer olması gerekenden fazla bir şekilde kendinize yükleniyorsanız, bu huyunuzu bırakın. Kendinize karşı nazik olun.

Ön yargılarınızdan kurtulun.

Ön yargılar size huzursuz hissettirir, alıngan yapar. Başka insanlarla iyi iletişim kurmanızı engeller.

Sürekli düşünmeyi bırakın.

Hiçbir geçerli sebebiniz olmamasına rağmen, bir şeyi yapma konusunda ısrarcı mı davranıyorsunuz? Size artık bir faydası olmadığını düşünüyorsanız, bırakın gitsin.

Başkalarından onay alma ihtiyacınızdan kurtulun.

Bu tutum, ilgi görme isteğidir ve özgüveninizi sarsar. Birey olmanızı engeller.

Kendinizi limitlemeyi bırakın.

Hayat limitlerle dolu değildir. Limitleri biz yaratırız, kendi önümüze biz koyarız. Milyonlarca fırsatla dolu dünyanın tadını çıkarın.

Kinden kurtulun.

Her şeyden önce kin, kalbinize zarar verir. Araştırmalar, kalp hastalıklarının daha çok sinirli kişilerde olduğunu gösteriyor.

Yarına bırakma huyunuzdan vazgeçin.

Bu davranışın tembellikten kaynaklandığını fark edin ve bu şekilde hissettiğiniz anlarda kendinizi uyarın. Bu huyunuzu aştıkça, yeni başlangıçlar hayatınıza daha kolay girecektir.

Telaşlı düşünceleri bırakın.

Bu tarz hisler, genelde gelecekle alakalı belirsizlikleri içerir. Geçmişteki birçok olumsuzluğun sorumlusu bizsek, gelecekteki olumlu şeylerin nedeni neden biz olmayalım?

Kalp kırıklıklarını geçmişte bırakın.

Kırık bir kalbin iyileşmesi zaman alır; ancak unutmayın, siz o kişiye aşık olarak doğmadınız. Ondan önce de harika bir hayatınız vardı. Aşk sizi var etmedi, siz aşkı var ettiniz. Ve artık onu bırakmanın zamanı geldi.

Kötü anılarınızı bırakın.

Eski kötü günleri hatırlamak, bugünün kötü hislerini de canlandırabilir. Farklı dönemlere ait üzüntüleri birleştirmeyin. Bırakın her biri ait olduğu yerde kalsın.

Yarasız şeyleri bırakın.

Hayatınızda çok önemli bir yere sahip olduğunu düşündüğünüz birçok obje var. Bunlardan kurtulun.

Kötü arkadaşlardan kurtulun.

Sizin iyiliğinizi istemeyen, düşüncesiz ve bencil insanları çok iyi tanıyorsunuz. Bırakın. Onlara ihtiyacınız yok.

Geçmişinizin sonucu olduğunuz düşüncesini bırakın.

En çok düştüğümüz hatalardan biri, geçmişimiz tarafından yönetildiğimizdir. Bu düşünce, gelecekte gerçekleşebilecek güzel şeylerin ihtimalini düşürmemize sebep olun. Unutmayın, her gün yeni bir başlangıçtır.

Kendinizi işinizle/görevinizle tanımlamayı bırakın.

Bu modern hayatın en büyük problemlerinden biri. Birey olmak asıl başarınızdır. Unvanlar değişir; önemli olan ne olduğunuz değil, kim olduğunuzdur.

Zararlı alışkanlıklarınızı bırakın.

Bu tarz alışkanlıklar üreticiliğinizi ve yaratıcılığınızı düşürür. Bu bağımlılık televizyon izlemekten uyuşturucu kullanmaya kadar birçok bağımlılığı içeriyor.

Olayları çok fazla kişisel algılamayı bırakın.

İnsanların davranışlarını ve sözlerini üzerimize alınarak, yok yere canımızı sıkabiliriz. Bu his bize kendimizi kötü hissettirir. Hayata biraz dışarıdan bakmayı denemeli, alınmamayı öğrenmeliyiz.

Akıp giden zamanı unutun.

Stresin en büyük kaynaklarından biri, zaman kaybettiğimizi düşünmemiz. Aslında zaman sadece bizim algımız. Onu sayılara sınırlamak yerine, anı yaşamayı öğrenebilirsek, hiçbir şey için geç kalmadığımızı da görebiliriz.

Uykudan önce 10 dakika
Thomas Edison “Bilinçaltınızdan bir talebiniz olmadan asla uyumayın.” demiş.
Yatmadan on dakika önce meditasyonla beraber başarmak istediklerinizi bir kağıda yazın. Bununla alakalı kendinize onlarca soru sorun. Yani Edison’ın deyimiyle “talep” edin. Sorular ne kadar net olursa, işinize o kadar yarayacaktır. Siz uyurken, bilinçaltınız bu soruları cevaplamaya başlayacaktır.

Uykudan sonra 10 dakika
Araştırmalar, preforantal korteksin uyku sürecinde en aktif dönemini yaşadığını ve yaratıcı hale geldiğini onaylıyor. Yani bilinçaltınız zihninizde dolaşarak bağlamsal ve geçici bağlantılar oluşturuyor. Yaratıcılık da tüm bu süreçten sonra beynin farklı bölgeleri arasında bağlantı kuruyor.
Sabah kalktığınızda, soruları yazdığınız kağıda bakın ve aklınıza gelen cevapları yazmaya başlayın. Aklınıza ne gelirse yazın.

Sonuç:
Düşünceleriniz, hayatta alacağınız aksiyonların şablonudur. Bilinçaltınız ve bilinciniz arasında bir kanal oluşturduğunuzda, hedefleriniz için oluşturduğunuz çözümler kaçınılmaz olur.
Kaderinizin tasarımcısı sizsiniz. Bu basit rutin de bu tasarım sürecinde size yardımcı olacaktır.

Tanıdık geldi, değil mi? Annelerin sık sık söylediği bir sözdür, yer yer bizleri kızdırır ama şimdi sıkı durun: Çünkü anneniz haklı!

Başarılarına hayranlık duyduğunuz birkaç kişi düşünün. Şimdi onların ortak özelliklerini söyleyin. Zeki? İlham verici? Disiplinli? Kendine güvenen? Eğer bunlara odaklandıysanız yanılıyorsunuz, çünkü bu insanlar sadece zeki, disiplinli ya da herhangi biri değil. Onlar çalışan, hırslı, yılmak nedir bilmeyen, tutkulu insanlar.

Dale Carnegie Akademisi’ndeki “Başarı için beceriler” adlı dersine gençken katılan ünlü iş adamı Warren Buffet, dersin toplum içinde konuşma korkusunu yenmesini sağladığını söylüyor. Hatta Buffet, geçenlerde de 40 kişiyle beraber ön derslere katılmış. Derslerden edindiği en önemli şeylerden biri de, zeka ve becerilerdense günlük zorluklarla başa çıkabilme cesaretinin daha önemli olduğu.

Dale Carnegie eğitmenlerinden olan Marc Fowler, rasgele 21 nesne (-ki Fowler daha sonra bu nesnelerin Dale Carnegie’ın sıradışı zekasını simgeleyen öğeler olduğunu açıklamıştı.) seçmiş ve kimin hata yapmadan, aynı şekilde bir liste oluşturabileceğini sormuştu. Maalesef, kimse gönüllü olmamıştı.

“Davranışınız, sizi geriye itiyor.” dedi Fowler.

Fowler daha sonra 21 objenin her birinin garip hikâyesini anlattı ve bunun ikili gruplarda çalışarak anlatımlarını ve objeleri hatırlamayı güçlendirdiğin söyledi. İlginç bir şekilde, çifter grupta çalışanlar, bireysel çalışmalarından daha iyi sonuç aldıklarını gördü. Hatta bir grup kalkarak, her bir öğenin özelliğini, hiçbir detayı atlamadan hatırlayabildi ve her şeyi anlattı.

Tabii ki, her imtihan bu kadar kolay olmayabiliyor. Ancak çalışma şunu gösteriyor: “Evet, ben yaparım.” demek, özgüven için her zaman gerekli olan şey değil. Çözüm bulmak için istekli olmak, ihtiyacınız olan en önemli şey.

Fowler, hiçbir zaman ikili olarak nasıl yollar izlenmesi gerektiğini söylememiş. Önemli olan tek şeyi pozitif düşünce. Bu şekilde, başarıya giden doğru stratejileri bulabiliriz. Başarısızlığın kaçınılmaz olduğunu her zaman bilmeliyiz. Bu bizi yolumuzdan alıkoymamalı.

Tabi bu zeka ve yeteneklerin önemsiz olduğunu söylemiyor. Tabi ki, önemli. Fowler’a göre, yetersiz noktada göstermiş olduğunuz çaba, ziyan edilmiş bir davranıştır. Doğru yetenekler + doğru birikim, başarının kilit noktalarından biri.

Ayrıca Fowler ekliyor, pozitif davranış, kesinlikle optimizm demek değil. Pozitif davranış, özgüven sahibi olmak ve karşınıza ne çıkarsa çıksın, üstesinden gelebileceğinize inanmak.

Dilimizdeki bazı deyişlerde, banyonun başka bir noktasının fikir bulma konusunda değerli olduğu söylense de, yapılan araştırmalar harika fikirlerin %72’sinin duşta bulunduğunu söylüyor. The Best Place to Work: The Art and Science of Creating an Extraordinary Workplace kitabının yazarı ve psikolog Ron Freidman, geçtiğimiz aylarda Daniel Pink, Gretchen Rubin, Adam Grant, Susan Cain ve Scotty Barry Kaufman gibi isimlerin de arasında bulunduğu, 26 profesyonelle beraber iş performansının zirvelerinin tartışıldığı online bir toplantı gerçekleştirdi.

Wired to Create’in ortak yazarlarından biri olan biliminsanı Kaufman, insanların %72’sinin duş sırasında yaratıcı fikirler bulduğunu söyledi. Kuafman’a (ve birçoğumuza) göre yaratıcı düşüncenin verimli olabilmesi için dinlenmek ve rahatlamak çok önemli. Bireyin rahatlaması, kendisiyle baş başa kalabilmesi, yargıdan uzak bir ortamda bulunması, zihnin özgürce hareket etmesine, bilincin akışının daha özgürce hayat kurabilmesine yardımcı oluyor.

Kaufman’ın açıklamasına, toplantının organizatörü Freidman güzel bir soru ile yaklaşıyor: “Peki, hayal kurmanın faydalarını, günlük iş hayatıma nasıl yansıtabilirim? Hayal kurmak için özel bir zaman mı yaratmalıyım, yoksa aklıma herhangi bir zamanda gelen fikre mi tutunmalıyım? Ne tavsiye edersiniz?”.

Kaufman ise şu şekilde cevap veriyor: “İzole olabileceğiniz bir ortam yaratmalısınız. Bunu bir çok şekilde yapabilirsiniz, yeter ki zihninizin önüne geçen şeylerden uzaklaşın ve yaptığınız işten bir iki saatliğine uzaklaşın. Kendi iç sesinizin kilitlerini açıp ortaya çıkmasını sağlayacak hayal kurma alanı yaratın.”.

“Bunun için duşla alakalı araştırma yaptım. Ekibimle bu araştırmayı birçok ülkeden insanla gerçekleştirdik ve sonucunda insanların iş yerindense, duşta daha çok yaratıcı fikir bulduğunu gördük. Bu, nasıl düşündüğümüz ve yaratıcılığı bulduğumuzu gösteren bir araştırma.”

Aslında bunun sebebi çok basit. Kaufman, düşünce sürecinde araya giren olguların, fikre gidiş yoluna engel oluşturduğunu söylüyor. Oysa yalnız kaldığınızda, fikri bulabilir, gözünüzde canlandırabilir, inceden inceye detaylandırabilirsiniz.

Overwhelmed: How to Work, Love and Play When Noone Has the Time kitabının yazarı Brigid Schulte de Kaufman’a katılıyor. “Evet. Ekonomik sistemin işleyişiyle beraber hepimiz, yapabileceğimizin en iyisini istiyoruz. Buna tamamen varım. Bunu yaparken aylaklık edelim demiyorum tabii ki, ancak stratejik aylaklık çok önemli; çünkü zihninizin daha önce hiç ulaşamadığı noktalarda gezinmesini sağlıyor ve iç görünüzü güçlendiriyor. Duş almak, beyninizde karman çorman haline gelen düşünceleri çözebiliyor.”.

The Accidental Creative’in yazarı Todd Henry ise düşünce sistemini ağaç budamaya benzetiyor: “Şarap yapmak için aşırı miktarda üzüme değil, çok miktarda iyi üzüme ihtiyacınız vardır. Bu sebeple, verimsiz dalları budarsınız. Bu şekilde daha verimli sonuç alırsınız.

Yaratıcı düşünce de böyledir. Maalesef her gördüğümüz projeye atlamak isteriz. Her şey yapmaya, her şey olmaya çalışırız. Ancak böyle olmaması gerekiyor. Yeterince dinlenmemek, yaratıcı ve yenilikçi düşünceyi düşürüyor. Bu sebeple hayatınızda size ait bir boşluk yaratmanız gerekiyor ve bu en iyi duşta oluyor. Önceden aklımıza gelmiş ya da yeni aklımıza gelen şeyler arasında daha sağlıklı bağlantı kurabiliyoruz. “.

Yani sonuç olarak herkes, şampuana, havluya, sabuna, keseye sarılsın. Duşta sizi fikirler bekliyor. Su sarfiyatına dikkat.

Hayatımızın bir parçası olan negatif insanlarla yaşamayı ve bunun üstesinden gelmeyi  öğrenmeliyiz. Bu süreçte kibar ve sağlam kalmalısınız ki bu tarz insanlarla diyaloğunuzu sürdürebilesiniz.

Negatif insanlarla başa çıkmanın ve konudan sapmamanın 7 yolu:

Empatiyle yaklaşın

Bir kişi sizinle konuşurken direkt negatif bir tavır sergiliyorsa, onların rahatsız oldukları bir konu olduğunu düşünün ve acılarını depreştirmemek adına başka bir konuya geçin. Tüm kalbinizle üzgün olduğunuzu belirten cümleler kurup hemen sonrasında pozitif bir tutum sergileyip, hadi burdan kalkalım ve bir kahve içmeye gidelim tarzı bir sohbete dönüştürün diyaloğu.

İltifat edin

Negatif insanların negatif tutumları güç kazanmadan onların bu tür olumsuzluklularla ne kadar güzel başa çıktığını söyleyin ve kendilerini övün. Örneğin, bu sorun kontrolünden çıkmadan üstesinden gelmen harika! Gibi cümleler kullanabilirsiniz. Böylece diyalog çok daha pozitif bir yöne evrilmiş olur.

Derdini, acısını paylaşın

Negatif olan arkadaşınızı, dosunuzun neden bu kadar olumsuz olduğunu, hikayesini biliyorsunuzdur.  Sizin de yaşadığınız buna benzer bir hikayeyi ve buna nasıl çözüm getirdiğinizi anlatın ve acısını hafifletin, derdini paylaştığınızı gösterin.

Tekrarlatın

Karşınızdaki kişinin söylediklerini kendisine tekrar ettirdiğinizde yansıma etki ile neler söylediğini düşünmeye başlayabilir ve karşıda nasıl bir etki bırakabileceğinin farkına varabilir. Daha önce test edilmiş ve onaylanmış bir yöntem. Sen bunu mu diyorsun yoksa ben mi yanlış anladım gibi cevaplarla karşı tarafın kendini sorgulamasına yardımcı olabilirsiniz.

Yardım etmeyi teklif et

Hayatında bir şeylerden şikayetçi olan ve mızmızlanan insanların çoğu aslında mızmızlandıkları  insanlardan yardım talep ederler. Onları tek başına yardımsız bırakırsanız kendilerini o olumsuz tavırların içinde kaybedebilirler. Sizin yardımınız sayesinde en azından olumsuz fikirden olumlu bir fikre yönelebilirler.

Konuyu değiştirin

Karşınızda duran negatif arkadaşın sorununu öğrendikten sonra olumlu bir konu başlığına geçin ve karşıdaki arkadaşınızın olumsuzluklar içerisinde dolanmasına izin vermeyin. Bu hafta sinemaya bu film gelmiş, izlemeye gidelim mi? Hafta sonu ne yapalım? Gibi farklı konu başlıkları seçin.

Tartışmayı reddedin

Bu tarz insanların seslerinden ve aynı şikayetlerinden yorulduysanız aranıza bazı sınırlar koyun ve iletişimin belirli sınırlar çerçevesinde olgunlaşmasını sağlayın. Ses tonunuz tartışmaya kapalı ve sakin olsun. Diplomatik ve nötr olun. Beraber olduğunuz zamanların tümünü onların negatif söylemlerine harcamayın ve kesin söylemlerde bulunmayın. Fikirlerinizi daima soru yoluyla yöneltin. Öyle değil mi? İlgileniyor musun? Gibi. Sizin huzurunuzu ve üretkenliğinizi etkilemeyecek derecede olmalı iletişimin tonu. İşteyseniz, senin durumuna çok üzüldüm ama şimdi bitirmem gereken bir iş var gibi söylemlerde bulunup işinize dönün.

Umut verici söylemlerde bulunmak sizi o olumsuz ruh halinde olan insanın sorunlarının içine daha çok sokacak. Olumsuz davranışları cesaretlendirmeyin, konuyu pozitif bir çerçevede tutun. Böylece sohbeti olumlu bir duygu ile sonlandırabilirsiniz.