Kişilerin size erişim olanağı kolaylaştıkça zamanınızdan çalacak insan sayısı da artıyor aslında. Zamanlamamızı kimsenin kontrol etmesine ve sınırlarımıza girmesine izin veremeyiz. Peki, birisinin zamanınızı boşa harcamak üzere olduğunu nasıl anlarsınız? Size hemen birkaç ipucu olabilecek başlıktan bahsedelim.

1. İstekleriyle öne çıkarlar

İnsanlardan sosyal medyada veya bir talebe yol açan e-postayla en az birkaç mesaj aldınız. İşlerle ilgili olarak sosyal ağlar üzerinde konuşmanızı isterler. Sundukları hakkında hiçbir şey bilmiyor olsanız bile onlardan alışveriş yapmanızı beklerler. Sattığınız bir şeyi talep etmeyi bilirler ama ücretsiz olmasını isterler.

2. Size “aylar sonra” kiralamak istediklerini söylerler

Bu tür etkileşim, kişinin gelecekteki bir müşteri olacağını düşünmenizi sağlamak için tasarlanmıştır. Size aylar sonra kiralamak istediklerini söylerler, ancak önce bilgi ya da tavsiyeye ihtiyaç duyduklarını dile getiren bir bildiri ile yol gösterirler.

Bu girişimci türü, muhtemelen aynı şeyi başkalarıyla sizin önünüzde yapmıştır. Değerli zamanınızı gelecekteki bir iş için vaatte bulunan kişi yüzünden boşa harcamayın. Sağladığınız değere ilişkin geçmiş veya mevcut sorularınız varsa müşterilerinizle bu durumu görüşün.

3. Birbirinizi tanımadan ticaret veya işbirliği yapmak isterler

Yabancılardan ya da tanıdığınız birinden, para alışverişi yapmadan zaman ve bilginizi elde etme yolları hakkında size yaklaşırlar.

Kendilerine güvenmenizi beklerler. Sundukları şey sizin için değerli olmasa bile… Bu tür durumlarda en iyi kararınızı kullanmanız gerekir. Girişimcilik yolculuğunuzda belirli bir seviyeye ulaştıktan sonra bu tekliflerin mantıklı olmadığını anlarsınız.

Stresle ilgili zor olan şey (ve onunla birlikte gelen endişe) kesinlikle gerekli bir duygudur. Beynimiz, bu duygusal durumu en azından bir derece hissetmelidir. Çünkü , stres uzamadığı sürece zararsızdır. Berkeley ve California Üniversitesi’nde yapılan araştırmalar, orta düzeyde stres yaşamadan dolayı terslik yaşandığını ortaya koymuştur. Ayrıca, stresin kontrol altında tutulmasının ne kadar önemli olduğu da pekiştirilmektedir. Doktora öğrencisi Elizabeth Kirby liderliğindeki çalışma, stresin başlangıcının beynin, bellekten sorumlu yeni hücrelere yöneldiğini tespit etmiştir. Bununla birlikte, bu etki yalnızca stres kesintili olduğunda görülür. Stres, uzun bir süre içinde birkaç dakikadan fazla devam ederse, beyin yeni hücreler geliştirme yeteneğini bastırır.

Kirby bununla ilgili olarak; “Stresi aralıklı olarak yaşadığınızda beynin uyanık kalmasını sağlarsınız. Ayrıca uyanık kaldığınızda daha iyi performans sergilersiniz. Hayvanların yaşadığı aralıklı stresi, bulundukları fiziksel ortamdaki tehditler şeklinde, deneyimlediklerini söylüyor. Uzun zaman önce, bu insanlar için de geçerliydi. İnsan beyni evrimleştikçe ve karmaşıklığı arttıkça, stresle mücadele etme yeteneği gelişti.”

1. Sahip oldukları şeyleri takdir ederler

Şükrettiğiniz şeyleri düşünmek için zaman ayırmak, ruh halinizi de geliştirir. Çünkü stres hormonu, kortizolü yüzde 23 oranında azaltır. Kaliforniya Üniversitesi’nde yapılan araştırmalar, günlük olarak bir şükran tutumu geliştirmeye çalışan kişilerin daha iyi bir ruh haline, enerjiye ve fiziksel refaha sahip olduğunu keşfetti.

2. Farz etmekten kaçınırlar

Farz etme ifadeleri; stres ve endişeye sürüklemekten başka bir şeye yaramaz. İşler, farklı yönde gidebilir ve olasılıklar hakkında endişe ederek harcadığınız zaman, zaman kaybından başka bir şey değildir.

3. Pozitif kalmayı başarırlar

Olumlu düşünceler, dikkatinizi tamamen stres içermeyen bir şeylere odaklanmanıza yardımcı olur. İşler, iyi giderken ve modunuz iyiyken, bu nispeten kolaydır. İşler, kötü gittiğinde, zihniniz olumsuz düşüncelere maruz kaldığında, zorluk yaşamanız normaldir. Bu anlarda ne olursa olsun pozitif düşünün. İçinde olduğunuz günle ilgili pozitif bir şeyler düşünemiyorsanız önceki güne, hatta önceki haftadaki pozitif şeylere odaklanın.

4. Teknolojiye ara verirler

Stresi azaltmanın bir yolu; bazen teknolojiden uzaklaşıp nefes almakla ilgilidir. Telefonunuzu kapatmak, sizi kısa süreli de olsa stresli durumlardan uzaklaştırır. Teknoloji, ne yazık ki 24 saat erişilebilmeniz için beklenti sağlar. Herhangi bir e-posta ya da telefonunuza gelen bir mesajla canınız çok kolay sıkılabilir. Bu yüzden çevrimdışı olduğunuz zamanları iyi değerlendirin. Bu molaların ne kadar ferahlattığına ve haftalık programınızdaki stresi nasıl azalttığına şaşıracaksınız. İlk adımın olumsuz yansımaları için endişeleniyorsanız, belki de bunu önce bir Pazar sabahı denemelisiniz. Çevreniz de çevrimdışı harcadığınız süreyi kabul etmeye başladığında teknolojiye harcadığınız zamanı giderek azaltabilirsiniz.

5. Kafein alımını sınırlandırırlar

Kafeinin içilmesi adrenalinin serbest bırakılmasını tetikler. Adrenalin, ayakta kalmak, savaşmak ya da tehditlere karşı mücadele etmek için sergilenen bir efordur. Avcılıkla ilgileniyorsanız, fazla adrenaline ihtiyacınız olabilir. Ama kısa bir e-postaya yanıt vermek için kafein almasanız da olur. Kafein, beyninizi ve vücudunuzu gergin hale getirir ve yarattığı stres aralıklı değil kalıcı bir strestir.

6. Uykularını almaya dikkat ederler

Duygusal zekanızı arttırmak ve stres düzeylerinizi yönetmek için uykunun önemi yadsınamaz. Uyurken beyniniz tam anlamıyla şarj olur. Kendini kontrol edebilme, dikkat etme, yeterince uyumadığınızda stres seviyenizi arttırır. Uyku yoksunluğu, stres hormonu seviyelerini tek başına yükseltir. Stresli projeler, genellikle uyku vakti olmadığını hissetmenizi sağlar, ancak iyi bir gece uykusu için vakit ayırmanız, sizi kontrol altına almanızı engelleyen şeylerden korur.

1. Kimse yapmak istemiyorsa, ben yaparım.

Zeki kişi, farkını göstermek için en kısa yolun başkalarının yapmayacağı işleri yapmadan geçtiğini bilir; çünkü insanlar bu yolların zor olduğunu düşünür. Zeki insan ise bu yolu yeni bilgi kaynağı olarak görür.

2. O kadar da kötü değildi!

Her kayıp, yeni bir şeyler öğrenebilmek ve zorlukları atlatma yollarını keşfetmek için bir fırsattır. Problemler kaçınılmazdır; problemlerle ilgilenmek, işinizi kolaylaştırır.

3. Bugün hepsini bitiremesem de, en azından başlamış olurum.

Ertelenen planların değeri yoktur. Bu yüzden, bugün ilk adımı atmak, yarın yeni adımları kolaylaştıracaktır.

4. Az laf, çok iş.

Sürekli olarak başarıları hakkında konuşan insanlar, bu yolla kendilerini daha değerli kıldıklarını sanırlar. Çok övünmeden bildiğini yapmak, zeki insanların yapacağı şeydir.

5. Başkalarının fikirleriyle kendi canımı sıkamam.

Bu sizin hayatınız, bu yolu siz seçtiniz. Yakınınızdakileri dinleyebilirsiniz ama bu her dediklerini yapacaksınız anlamına gelmez. Daha yabancı kişilerin ise sizin hakkınızda söz söyleme hakkı yoktur.

6. Sana hepsini göstereceğim!

Bazen sinirlenmek de, bir şeyler yapma konusunda pimi çeken şey olur. biraz çocukça gelebilir ama esasında işe yarıyor.

7. Yarattığım şey mükemmel olmayabilir ama benim için yeterli.

Mükemmeliyetçiliğe olan takıntı, yaratım ve aksiyon alma sürecini engeller. Siz kulağınızı bu tarz şeylere kapayın. Elinizden geldiğinin en iyisini yapmaya devam edin.

8. Bir dahaki sefere daha iyisini yaparım.

Bir şeyi iyi yaptığınızı düşünüyorsanız, durmayın. Her gün daha iyiye götürmek için çalışın.

9. Birine içten teşekkür etme konusunda hiçbir çekince yaşamam.

Başkalarıyla mutluluğunu paylaşan kişiler, daha mutlu yaşarlar. Burada sıradan bir “teşekkürler” demekten bahsetmiyoruz. Daha içten olmak gerekiyor.

10. Ne kadar denersem, o kadar iyi olurum.

Bazen kendimizi bazı noktalarda yetersiz görürüz; ancak bu durum her zaman yeterlilik ya da beceriyle alakalı değildir. Başarı, çok çalışmayla elde edilebilir.

Kedi insanları ise üzgün ve yalnız.

Bir kedi insanıysanız ve bu sonuçtan memnun değilseniz, ekranı kırmadan önce şu grafiğe bakın. Bizim değil, Facebook’un sonuçları bunlar:

Şunu da belirtmeden etmeyelim: Kedi insanları, diğer insanlara göre daha fazla etkinlik daveti alıyor. Tabi bunların kaçına gidiyorlar, kaçına gitmiyorlar; burası ölçülebilir bir nokta değil. Aynı zamanda kedi insanlarının arkadaşları da, köpek insanlarına nazaran daha anlayışlı oluyor.

Ayrıca (bir köpek insanı olarak üzülerek söylüyorum) kedi insanlarının film zevki, köpek insanlarının film zevkinden çok daha iyi. Kedi insanlarının favorileri arasında Scott Pilgrim vs. the World, Trainspotting gibi filmler varken köpek insanlarında favori filmler arasında Fifty Shades of Grey, The Notebook, Step Up gibi filmler var (şaka gibi).

Söz konusu kitap olunca, iyilik kötülük biraz tartışılabilir; çünkü hikâyeler, kelimelerle anlatıldığında, ekranda durduğu gibi durmuyor. Yine de 1984 ve Cather in the Rye’ın kedi tarafında ağır bastığını da belirtelim.

Kedi ve köpek beslemede, yaşam şartlarının da ağır bastığını ayrıca belirtelim.
Şunu da belirtmeden etmeyelim, kediler de köpekler de iyi ki var! Kapınızın önüne bir kap su koymayı da sakın ama sakın unutmayın. Bu havalarda suya çok ihtiyaçları var.

Bunun önemini iyi bilenler de, başarıya daha yakın oluyor. Başarılı insanların gizli sırrı da diyebileceğimiz, uyku öncesi alışkanlıklara bir göz atalım. Bakalım neler yapıyorlar.

Kitap okurlar

Bill Gates, Mark Zuckerberg gibi başarılı insanların kitaplara düşkünlüğünü biliyoruz. Yatağa yatmadan önce en az yarım saatlerini kitaba ayıran başarılı insanlar, bu sayede kendilerini geliştiriyorlar.

Uykudan önce okuduklarınız, uyku sırasında hafızanıza daha güçlü bir şekilde giriyor ve okuduklarınızı öğrenmiş oluyorsunuz.

İşi düşünmeyi bırakıyorlar

Çok çalışmakla başarılı olmak arasında tam olarak güçlü bir bağ yok. Başarı için tabi ki çalışmak gerekiyor, ancak günün 24 saatini de işe veremezsiniz. Verseniz bile verim alamazsınız.

Bu konu üzerinde yapılan çalışmalar da, yatağı sadece rahatlama noktası olarak kullanmanız gerektiğinin altını çiziyor. Yatakta çalışmayın, işi düşünmeyin. Bir e-posta okumanız gerekiyorsa da, bunu yatmadan en az yarım saat önce yapın.

Elektronik dünyadan tamamen koparlar

Sadece telefonunuzu kilitleyip, bilgisayarınızı kenara koymaktan bahsetmiyoruz. Vücudunuza zararlı olan telefonun yaydığı mavi ışık, Güneş ışığını taklit eder. Vücudunuz bu ışıkla karşılaşınca vücudun uyuması ve uyanmasını söyleyen melatonin hormonunu üretmeyi durduruyor. Bu da uyku düzeninizi bozarak görme problemleri, kanser ve depresyona yol açıyor.

Yapacaklar listesi hazırlıyorlar

Liste hazırlamak, kafanızı dağıtmanızı da sağlıyor. American Express’in CEO’su her akşam ertesi gün başarmak istediği üç şeyi not alıyor ve öyle uyuyor.

Aileleriyle vakit geçiriyorlar

Başarılı insanlar, günleriyle alakalı partnerleri, eşleri ya da çocuklarıyla konuşuyorlar. Bu iletişim, hem onlarla olan bağınızı güçlendiriyor hem de gününüzü beraber gözden geçirmenizi sağlıyor.

Gece yürüyüşüne çıkıyorlar

Buffer’n CEO’su Joel Gascoigne, her gece yatmadan önce 20 dakikalık bir yürüyüşe çıkıyor. Kendisi bu sürede işle alakalı değerlendirmeler yaptığını, ertesi gün yapması gerekenleri değerlendiriyor. Bu sayede beynini boşaltmış oluyor.

2013’te yapılan National Sleep Foundation’ın araştırmasına göre de, uyku öncesi egzersizin, uykuyu kolaylaştırdığını söylüyor.

Gün içerisinde olan güzel şeyleri düşünürler

Hatta bazıları bunun için “minnettarlık günlüğü” bile tutar. Gün içerisinde onları mutlu eden olayları, başarılarını, güzel şeyleri düşünür; not ederler. Bu sayede negatif düşüncelerden arınırlar ve güne güzel başlarlar.

Stresten arınırlar

Müzik dinlemek, meditasyon yapmak, duş almak… Aklınıza ne gelirse! Yeter ki bu, sevdikleri bir şey olsun.

Stresten uzaklaşmak, uykuya dalmanızı kolaylaştırır ve daha derin uyumanızı sağlar.

Ertesi günün başarılarını düşünürler

İş yeri uzmanı ve yazar Lynn Taylor, bazı başarılı insanların yatmadan önceki birkaç dakikalarını, ertesi günün başarılarını düşünmeye ayırdıklarını söylüyor. Bu sayede yeni güne daha iyi motive oluyorlar.

Meditasyon yaparlar

Meditasyon, mutlu bir hayatın olmazsa olmazı. Başarılı insanlar, yatmadan önceki 10 dakikalarını meditasyon yapmaya ayırıyor.

Planlı bir şekilde uyuyorlar

Girişimcilerin ve işkoliklerin en büyük sorunu, uykusuzluktur. İşe düşkünlükleri, uykularından vazgeçmelerine sebep olur. Bu sebeple uzmanlar, uyku saatlerinizi de planınızın bir parçası olarak görmeniz gerektiğini söylüyor.

Temizlik ritüelleri vardır

Yatmadan önce yarattıkları temizlik ritüeli (diş fırçalama, yüz yıkama vb.) vücudun uykuya dalacağının habercisi oluyor ve zihin kendisini uykuya hazırlıyor.

Alkolden uzak duruyorlar

Alkolün insanı kolay uyuttuğu bir gerçek; ancak National Institute of Health’in yaptığı araştırma, alkolün aynı zamanda uyku kalitesini de düşürdüğünü söylüyor. Alkol, uykunun ilk evrelerinde kalmanıza ve bu sebeple gece kolayca uyanmanıza sebep oluyor. Bu sebeple, yatmadan hemen önce alkol almanız önerilmiyor.

Hayatımızın bir parçası olan negatif insanlarla yaşamayı ve bunun üstesinden gelmeyi  öğrenmeliyiz. Bu süreçte kibar ve sağlam kalmalısınız ki bu tarz insanlarla diyaloğunuzu sürdürebilesiniz.

Negatif insanlarla başa çıkmanın ve konudan sapmamanın 7 yolu:

Empatiyle yaklaşın

Bir kişi sizinle konuşurken direkt negatif bir tavır sergiliyorsa, onların rahatsız oldukları bir konu olduğunu düşünün ve acılarını depreştirmemek adına başka bir konuya geçin. Tüm kalbinizle üzgün olduğunuzu belirten cümleler kurup hemen sonrasında pozitif bir tutum sergileyip, hadi burdan kalkalım ve bir kahve içmeye gidelim tarzı bir sohbete dönüştürün diyaloğu.

İltifat edin

Negatif insanların negatif tutumları güç kazanmadan onların bu tür olumsuzluklularla ne kadar güzel başa çıktığını söyleyin ve kendilerini övün. Örneğin, bu sorun kontrolünden çıkmadan üstesinden gelmen harika! Gibi cümleler kullanabilirsiniz. Böylece diyalog çok daha pozitif bir yöne evrilmiş olur.

Derdini, acısını paylaşın

Negatif olan arkadaşınızı, dosunuzun neden bu kadar olumsuz olduğunu, hikayesini biliyorsunuzdur.  Sizin de yaşadığınız buna benzer bir hikayeyi ve buna nasıl çözüm getirdiğinizi anlatın ve acısını hafifletin, derdini paylaştığınızı gösterin.

Tekrarlatın

Karşınızdaki kişinin söylediklerini kendisine tekrar ettirdiğinizde yansıma etki ile neler söylediğini düşünmeye başlayabilir ve karşıda nasıl bir etki bırakabileceğinin farkına varabilir. Daha önce test edilmiş ve onaylanmış bir yöntem. Sen bunu mu diyorsun yoksa ben mi yanlış anladım gibi cevaplarla karşı tarafın kendini sorgulamasına yardımcı olabilirsiniz.

Yardım etmeyi teklif et

Hayatında bir şeylerden şikayetçi olan ve mızmızlanan insanların çoğu aslında mızmızlandıkları  insanlardan yardım talep ederler. Onları tek başına yardımsız bırakırsanız kendilerini o olumsuz tavırların içinde kaybedebilirler. Sizin yardımınız sayesinde en azından olumsuz fikirden olumlu bir fikre yönelebilirler.

Konuyu değiştirin

Karşınızda duran negatif arkadaşın sorununu öğrendikten sonra olumlu bir konu başlığına geçin ve karşıdaki arkadaşınızın olumsuzluklar içerisinde dolanmasına izin vermeyin. Bu hafta sinemaya bu film gelmiş, izlemeye gidelim mi? Hafta sonu ne yapalım? Gibi farklı konu başlıkları seçin.

Tartışmayı reddedin

Bu tarz insanların seslerinden ve aynı şikayetlerinden yorulduysanız aranıza bazı sınırlar koyun ve iletişimin belirli sınırlar çerçevesinde olgunlaşmasını sağlayın. Ses tonunuz tartışmaya kapalı ve sakin olsun. Diplomatik ve nötr olun. Beraber olduğunuz zamanların tümünü onların negatif söylemlerine harcamayın ve kesin söylemlerde bulunmayın. Fikirlerinizi daima soru yoluyla yöneltin. Öyle değil mi? İlgileniyor musun? Gibi. Sizin huzurunuzu ve üretkenliğinizi etkilemeyecek derecede olmalı iletişimin tonu. İşteyseniz, senin durumuna çok üzüldüm ama şimdi bitirmem gereken bir iş var gibi söylemlerde bulunup işinize dönün.

Umut verici söylemlerde bulunmak sizi o olumsuz ruh halinde olan insanın sorunlarının içine daha çok sokacak. Olumsuz davranışları cesaretlendirmeyin, konuyu pozitif bir çerçevede tutun. Böylece sohbeti olumlu bir duygu ile sonlandırabilirsiniz.

Aslında olay, bir insanı olduğu gibi sevebilmek kadar basit; ancak içerisinde büyümüş olduğumuz olgular, bakış açımızı değiştirir ve tam olarak nerede durduğumuzu kestirmemize engel olur. Sonra bir bakmışsınız, her gün selam verdiğiniz komşunuzun ihbar etmişsiniz; bir bakmışsınız, her gün yolda selam verdiğiniz insanın etnik kimliğini yüzünden dükkanınızı taşlamışsınız; bir bakmışsınız, aile bireylerinizin sağlığı için çalışan doktor amcanızın evinin kapısına çarpı koyup, bir hafta sonra yağmalamışsınız.

İyi bir şey yaptığınızı düşünmek kolay, peki kendinizi bilmek ne kadar kolay?

Bu yeni algoritmanın spam tweet filtrelemesine getirdiği yeni yaklaşım ise tamamen zamanlama üzerine kurulu. Aldo Faisal ve Gabriela Tavares yaptıkları araştırmada 165 bin tweet’in gönderildikleri zaman dilimlerini inceleyerek bazı genel davranış biçimleri belirlemişler.

Bu zaman filtresi sayesinde tweet’lerin bir botun mu yoksa gerçek bir kullanıcının mı gönderdiğini tespit etmekle kalmayan araştırmacılar geliştirdikleri bu algoritma sayesinde gerçek kullanıcıların bir sonraki tweet’lerini ne zaman göndereceğini bile söyleyebiliyorlar. Normal kullanıcıların aksine botların tweet zamanlamasının daha belirlenemez olduğunu söyleyen araştırmacılar her gün belli saatlerde tweet yazma eğilimi gösteren kişilerin gerçekten arkadaşlarınız olduğu gibi bir çıkarıma varmış olduklarını dile getiriyor.

Araştırmadaki bulgulara baktığımızda ise gerçek insanların mesai saatlerinden ziyade mesai sonrası, yani akşam saatlerinde daha yoğun tweet yazdığı sonucu ortaya çıkıyor. Bot olmayan, gerçek insanları kapsayan bu Twitter kullanıcılarının tweet gönderme yoğunluğu öğlen 12’den başlayarak akşam 8-9 gibi en zirve noktasına ulaşıyor.

İnsanlarda düzgün bir grafik gözükürken botlarda ise tam tersine dalgalı bir tweet gönderme zamanlama grafiği dikkat çekiyor. Örneğin botlar sabaha karşı 4-5 gibi tweet gönderirken bu yoğunluk öğlen 12’ye doğru azalıyor. Sonra yeniden yoğunlaşan tweet’ler akşam 9-10 gibi yine dibe doğru inerken 11’de yeniden zirveye çıkıyor.

Diğer yandan şirketlerin attığı reklam, kampanya ve pazarlama tweet’leri mesai saatlerinde en yoğun zamanını yaşıyor ve geceyarısına doğru ani bir düşüşle yok seviyesine iniyor.