Beğenilmeyi istemek en ilk(el) duygulardan biri. Markaların sosyal medyayı kullanması da bu id egoyla başladı ve şu an milyar dolarlık bir ekosisteme dönüştü. Beğen beni, takip et beni, al beni…

Her ne kadar sektörde herkes “Nicelik değil nitelik önemli” diye bas bas bağırsa da görülen o ki hala ‘rakamlar’ konuşuyor, konuşuluyor.

Evet; son haftaların en çok konuşulan konusu takipçi satın alma konusuydu. Barracuda Labs, açıkladığı rapora göre Twitter’da 72 bin sahte hesap tespit etmiş ve konuyu takipçi satın alma konusu ile ilişkilendirmişti hatta. Araştırmaya göre şu anda eBay’de 20 adet takipçi satan hesap bulunuyor. Bu hesapların arasında Türk satıcılar da var. Websiteleri üzerinden takipçi satanların sayısı ise 58.

Durum Türkiye’de de farklı değil. Türkiye’de de “takipçi satın alın” yazan Twitter hesaplarının yanı sıra bu satışı online olarak yapan websiteler de mevcut.

Bu kazan kaynarken bir de Londra merkezli StatusPeople’ın Fakers uygulaması Twitter hesaplarındaki sahte takipçileri bulduğunu iddia etti. Uygulamanın iddiasına göre Twitter’da yüzlerce kişiyi takip eden ancak hiç takipçisi olmayan hesapların sahte olma ihtimali oldukça yüksek. Ancak uygulama bununla da yetinmiyor ve “aktif olmayan” kısmı altında uzun zamandır twit atmayan hesapları da tespit ediyor. Uygulama ne kadar güvenilir ne kadar değil bilinmez fakat gündemi meşgul ettiği kesin. Şu bir gerçek ki markalar niceliğin değil niteliğin önemli olduğunu birkez daha anlamış durumda.

Bu konu sektörü bu kadar meşgul etmişken biz de Socialbakers’a göre Türkiye’de Twitter’da en çok takip edilen 30 markanın Twitter hesaplarını StatusPeople Fakers uygulamasını kullanarak inceledik.

StatusPeople’ın Fakers uygulamasına göre Türkiye’de en çok sahte takipçi oranına sahip 2 marka, aynı zamanda Türkiye’nin en büyük markalarından; Turkcell ve Türk Hava Yolları.

İlk 30 sıralaması için kaynak: Socialbakers.com

Sahte takipçi oranları için kaynak: Fakers.statuspeople.com
İlk 30’da yer almayan diğer markaların sahte takipçi oranları

THY takipçilerinin %47’si, Turkcell takipçilerinin % 53’ü sahte görünüyor

Uygulamada en fazla sahte takipçi sayısına sahip olan markaların bu iki dev marka olduğunu görünce tabii ki hemen marka yetkililerinin konuyla ilgili yorumlarınız aldık.

[pullquote align=”left”]Bir zamanlar gazete tirajlarında, TV kanalı rating ölçümlerinde de benzerleri öne çıkan bu tip etik dışı hareketlerin herhangi bir pozitif etkisi olacağını düşünmüyoruz.[/pullquote]

THY Marka ve Dijital Marka Müdürü Neşet Dereli, biz konuyu ilettikten sonra hemen denemiş uygulamayı. Biz kendisi ile görüştüğümüzde THY’nin Twitter hesabı olan @TK_TR’nin takipçilerinin %47’si sahte görünüyordu. Dereli daha sonra baktığında rakam %43’e gerilemişti. “Sadece bu farklı oranın çıkması bile söz konusu uygulamanın güvenilirliği konusunda önemli bir ipucu veriyor” diyen Dereli, takipçi satın alma konusunu, kendini ispatlamamış kişi ya da kurumların başvurduğu çocukça bir yöntem olarak gördüklerini ifade ediyor. “Bir zamanlar gazete tirajlarında, TV kanalı rating ölçümlerinde de benzerleri öne çıkan bu tip etik dışı hareketlerin herhangi bir pozitif etkisi olacağını düşünmüyoruz.” THY olarak hiçbir zaman takipçi satın almadıklarını belirten Dereli, aynı uygulamada dünyaca ünlü birçok havayolu şirketi için de % 25 – % 40 oranlarında  Fake hesap gösterildiğini söylüyor.” Biz diğer büyük havayolu şirketlerinin de takipçi satın aldığını düşünmüyoruz.”

Turkcell: “Bu sistem eğlenceli bir araçtan başka bir şey değil”

Turkcell Kurumsal İletişim Bölüm Başkanı Filiz Karagül Tüzün’e de sorduk. Bu uygulama ne kadar güvenli ve çıkan sonuçla ilgili Turkcell’in yorumu nedir?

Tüzün’e göre ilgili sitenin 10 bin ya da daha az takipçiye sahip hesaplarda “sözde” isabetli bir sonuç verdiğini açıkladığı sisteminin bu tespiti hangi algoritma ve analiz ile yaptığını bilmeden bu rakamlara ve sonuçlara inanıp ciddiye almak imkansız.

“Son dönemde “Troll” olarak nitelendirilen kullanıcılar, siteler ve yayınların olduğunu biliyorsunuz. Bu sitenin de dikkatli incelendiğinde bu kavramdan çok farkı yok. Servisin “Londra merkezli bir şirket” olarak tanıtılıp sözde sahte takipçi verilerinin Twitter’ın resmi açıklamasıymış gibi kullanılması gerçekten şaşırtıcı. Muhtemelen Twitter’a üye olduktan sonra profil resmini değiştirmeyip “yumurta” olarak bırakan ya da pek fazla tweet yazmayan hesapları doğrudan sahte olarak gören bu sistem eğlenceli bir araçtan başka bir şey değil. Böyle hesapların sahte olma ihtimali, normal hesaplara göre daha fazla ancak doğrudan sahte demek kesinlikle mümkün değil. Konuyu en iyi özetleyen veriyi de sizlerle paylaşayım. İlgili sitenin analizine göre Twitter’ın kendi hesabı olan @Twitter, yüzde 42 oranda sahte takipçiye sahip. Yani günlerdir bu sitenin verdiği sonuçları birçok kişinin değerlendirdiği eksende ele alırsak Twitter kendine de sahte takipçi satın almış. Sanırım sadece bu bile bu aracın ve verdiği sonuçların ciddiye alınmaması gerektiğini gösteren bir durum.”

[pullquote align=”right”]Son yıllarda dijital iletişim faaliyetlerini sistemli olarak kurgulayan ve 260 bin kişi ile Twitter’da Türkiye’nin en çok takipçiye sahip olan kurumsal şirket hesabı olan Turkcell için takip eden hesapların çokluğu hiçbir zaman öncelikli hedef ya da plan olmadı. Daha önce de belirttiğimiz gibi bizce önemli olan takipçi sayısı değil, takipçilerle ne kadar etkileşim içinde olunduğu ve sosyal medyanın ne derece verimli kullanıldığı[/pullquote]

“Turkcell için takip eden hesapların çokluğu hiçbir zaman öncelikli hedef ya da plan olmadı”

“Son yıllarda dijital iletişim faaliyetlerini sistemli olarak kurgulayan ve 260 bin kişi ile Twitter’da Türkiye’nin en çok takipçiye sahip olan kurumsal şirket hesabı olan Turkcell için takip eden hesapların çokluğu hiçbir zaman öncelikli hedef ya da plan olmadı. Daha önce de belirttiğimiz gibi bizce önemli olan takipçi sayısı değil, takipçilerle ne kadar etkileşim içinde olunduğu ve sosyal medyanın ne derece verimli kullanıldığı” diyen Tüzün, geçtiğimiz günlerde sosyalmedya.co’da okuduğu Klout ve etkinlik skoru yazısında da belirtildiği gibi sahte takipçi ve etkileşime prim vermeyen puanlandırma ve sıralama sistemlerinin mevcut olduğunu belirtiyor. “Binlerce, milyonlarca takipçiye sahip olmasına rağmen düşük etkileşime sahip olan hesaplarla ilgili böyle bir şüphe bir derece doğru olabilir ancak Klout etkileşim skorları göz önünde bulundurulduğunda dünya genelindeki tüm Telekom/Teknoloji şirketleri içinde ilk 3 sırada yer alan Turkcell’in sahte takipçilerle ve gerçek dışı takipçi yükseltme sistemleriyle vakit harcayacağının düşünülüp konuşulması bile kötü.”

Elbette her sosyal medya hesabında aktif olmayan ya da “çöp hesap” olarak tanımlanabilecek promosyon ve spam amaçlı takipçiler oluyor. Tüzün bu tip hesapların Turkcell’de de olabileceğini söylüyor çünkü bunu engellemenin bir yolu yok. “Zaten bu hesaplar genellikle tüm kitlenin yüzde 5’ini bile geçmiyor.”

 “Takipçi satın almanın negatif etkileri ve anlamsızlığı çok açık, tartışılacak bir tarafı da yok”

Tüzün’e göre sahte takipçilere başvurmak dijital açıdan itibar kaybına yol açacağı gibi uzun vadede etkin olabilecek bir hesabın kitle kalite ortalamasını ve güvenilirliğini düşürüp daha en baştan kaybetmesine yol açacağından asla uygulanmaması gereken bir yöntem. “Takipçi satın almanın negatif etkileri ve anlamsızlığı çok açık, tartışılacak bir tarafı da yok” diyen Tüzün, devam ediyor:

“Unutmayın ki sahte hesaplar takipçi sayınızı yüksek gösterebilirler ama size cevap vermezler, markanızı ve fikirlerinizi dostlarına önermezler, paylaştığınız içerikleri okumazlar. En yakın örnek, geçen ay sosyal medya iletişimini yaptığımız sokak hayvanları için #BirYudumSu projesi. Projeye ve ilgili paylaşımlara yalnızca Twittter’dan 11 binden fazla mesaj ve dönüş ile destek geldi ve aldığımız mesajlar bizi çok mutlu etti. Turkcell’in takipçi satın alması ya da almış olması düşünülemez.”

[note color=”#fdc214″]Kimsenin birinci olmak istemediği liste

StatusPeople’ın Fakers uygulamasında karşımıza çıkan rakamlara göre bankalar arasında en fazla sahte takipçi oranına sahip banka %17’lik oran ile Akbank iken Garanti Bankası %16 ile ikinci sırada yer alıyor. Telekomünikasyon sektöründe ise %53’lük bir oranla Turkcell birinciliği kimselere bırakmıyor. Bu oran ile Turkcell en fazla sahte takipçi sayısına sahip marka oluyor. Turkcell’i %13 ile Vodafone takip ederken Avea ise %8 ile üçüncü oluyor.

Havacılık sektöründe ise Türk Hava Yolları birinci iken, Pegasus % 11 ile ikinci ve Onur Air da %8 ile üçüncü sırada yer alıyor.

En çok takipçiye sahip ilk 30 marka içinde en az sahte takipçi oranına sahip 3 marka ise sırasıyla Cafe Palas, Bilkom ve Atlasjet.[/note]

Barracuda Labs’in yaptığı araştırmaya göre ilk sahte Twitter hesabı @krails kullanıcı adıyla 15 ocak 2007 tarihinde açılmış. O günden bu yana yükselen trend ile birlikte şu an en az 11,283 Twitter kullanıcısının 72.000’den fazla sahte takipçi satın aldığı ortaya çıkmış. Sahte hesap satıcıları gibi yeni bir pazar oluşturan bu trend ile, 20.000 sahte hesap kontrol eden bir satıcı, sadece takipçi satarak günde 800$ kazanabiliyor.

75 günlük sürecin sonucunda, Twitter’daki bu yeraltı ekonomisindeki büyüme potansiyelini rakamlarla ortaya koyan Barracuda Labs, araştırmasını sahte hesap satıcıları, sahta hesap alıcıları ve sahte hesaplar olarak üç ana başlık altında topluyor.

Rakamlarla Twitter Yeraltı Ekonomisi:

• 1000 takipçi ortalama 18$’a satılıyor.
• Twitter kullanıcı adı satın almak için kullanılıyor ve her hangi bir doğrulama gerektirmiyor.
• Google “Twitter takipçisi satın al” arama sonuçlarında 20 eBay satıcısı ve 58 websitesi yer alıyor.
• Bir satıcı 150.000 ve üzeri Twitter takipçisini kontrol edebiliyor.
• Sahte takipçi satın alanların %53’ünün 4.000-26.000 takipçisi var, %75’inin ise profillerinde URL yer alıyor.
• Ortalama bir takipçi satın alanın 48.885 takipçisi var.
• Sahte hesaplardan takipçi satmanın yanısıra tweet ve retweet satma gibi yeni pazarlarda oluşmaya başlamış.
• Tespit edilmiş 72,212 tekil sahte hesap mevcut.
• Sahte hesapların %61’i üç aydan daha kısa süre önce oluşturulmuş.
• Sahte hesapların ortalama ömrü 19 hafta civarında.
• Sahte hesapların %55’inin 2000 civarı takipçisi var.
• Sahte bir hesabın ortalama 1.799 tane takipçisi var.
• Barracuda Labs üç adet test amaçlı sahte Twitter hesabı için 20.000-70.000 takipçi alarak 75 günlük bir süreçte verileri analiz ederek bu sonuçlara ulaşmış.

Sadece üç sahte hesapla yapılan bu araştırma takipçi satma/alma pazarının büyüklüğünü gözler önüne seriyor.

Satıcılar toplam takipçi sayısı ve hızını kontrol altında tutarak Twitter tarafından durumun fark edilmesinin önüne geçiyorlar. Sahte hesaplar genelde 2000’den fazla kişiyi takip etmiyorlar çünkü Twitter kötüye kullanılan hesapları tespit ederken bu rakamı kulanıyor. Satıcılar ise sahte hesaplar saptanmasın diye farklı yöntemler geliştirmeye devam ettikleri için fiyat yelpazesi çeşitlilik gösteriyor. 1.000 takipçi fiyatı 2$’dan başlarken, gerçekçilikleri arttıkça 55$’a kadar çıkabiliyor.

Diğer taraftan sahte takipçi alıcıları da Twitter’a yakalanmamak için farklı kanallardan farklı zamanlarda takipçi satın alıyorlar.

Bu arada eBay ve diğer websitelerinden takipçi satın alırken herhangi bir doğrulama talep edilmediği için herkes başka kullanıclar için de takipçi satın alabiliyor. Bu yüzden sahte takipçisi artan hesaplardan kimin sorumlu olduğu tespit edilemiyor. Sahte hesap oluşturmak ve takipçi satmak/almak Twitter’ın kullanım şartlarını ihlal etmek anlamına gelirken diğer taraftan da sosyal ağın itibarını aşındırıyor bu yüzden şirket tespit edilenleri dondurmaya devam ediyor. Fakat görünen o ki kullandığı yöntemler sanıldığı kadar hızlı ve etkili değil; Twitter yeraltı ekonomisi büyümeye devam ediyor.