Google ile tanıdığımız Cardboard sadece işe deneysel bir yaklaşımken, Coca-Cola fikirle oynayarak, 12’lik Cola ambalajlarını oldukça canlı VR başlıklarına dönüştürüyor.

Ciddi bir “montaj” gerektiren bu başlıklar belki de sanal gerçekliği kitlelere yaymanın en iyi yolu.  Evet, yapması zahmetli ve çok da sağlam değil ama ne olursa olsun gördüğümüz en güzel fikirlerden biri. Coca Cola Türkiye’de yapar mı aynı kampanyayı bilmiyoruz ama kampanyanın sloganı sanırım Sanal Gerçeklik ile tadını çıkarın :) olurdu.

Ne dersiniz evde Mark Zuckerberg’in arkasında yer alan topluluktan biri gibi davranmaya?

Boyner, kendi personelinin eğitiminde oyunlaştırılmış interaktif videolar kullanmaya başladı. Boyner, Eğitim ve Gelişim Müdürü Esra Eseroğlu Hollanda merkezli 7story şirketi ile yaptıkları işbirliği sonucu ortaya çıkan interaktif eğitim videoları sayesinde, çalışanlarının eğlenceli ve daha akılda kalıcı şekilde eğitimleri tamamladıklarını belirtiyor. Ayrıca anında geribildirimler sayesinde çalışanların hangi alanlarda daha fazla eğitime ihtiyaç duydukları belirlenerek çalışanlara özel ek eğitim programları belirlenebiliyor.

Tamamen kişiselleştirilmiş bir eğitim sistemi ve bunun interaktif olarak yapılabiliyor olması 29 yaş ortalamasına sahip Boyner gibi genç bir şirket için oldukça doğru bir adım. Yeni nesil çalışanları eski tarz eğitimlerle geliştirmek günümüzde oldukça zorlu bir süreç olurdu, kişileri bir ekrandan koparıp başka bir ekrana bağlayarak eğitme yöntemi çok daha başarılı bir yöntem.

Videolar şirket içi hazırlandığı için örnek paylaşamıyoruz fakat ekran görüntüleri bu konuda fikir sahibi olmanızı sağlayacaktır.

Giyilebilir teknolojilere daha çok eğilim olacak

Giyilebilir teknolojiler (özellikle 2015 yılında fitnes takibi yapabilenler) topladıkları büyük ilgi ile önemli bir yerde duruyor.

CES’te birçok yeni giyilebilir teknoloji olacaktır ama Pebble, Apple veya Google ve diğer birçok Android cihazın CES’in hareketliliğinden uzak duracağı tahmin ediliyor.

Birçok akıllı saat iyi ya da kötü spor yaptığınız da egzersizlerini takip ederek yaktığınız kalorileri bulur. Yeni akıllı saatlerde takip cihazları ve ekranda geliştirilmiş yeni sensörler bulunması bekleniliyor.

Giyilebilir teknolojiler de belki de en çok ilgiyi kadın sağlık sorunları gibi ciddi sağlık sorunlarını tespit edebilen teknolojiler görecektir.

2016 yılı Netflix, Hulu ve türevlerinin yılı olacak. 

Artık kablolu televizyon hizmeti alanlar giderek azalıyor. Netflix gibi yayıncılar 2015 yılında da popülerliğini artırmaya devam etti ve bu alana yatırımlar da giderek artıyor. 2016 yılında çok daha fazla yeni servis gelerek bu alanda pazarı büyütecek ve eskilerden daha büyük paylar koparacak. Türkiye’de de bunu dört gözle bekliyoruz. 4K veya diğer yeni gelişmiş görüntü teknolojileri için ise internet bağlantı hızlarının artmasını beklemeye devam ediyoruz.

Sanal Gerçeklik

VR (Sanal Gerçeklik) yıllarca uzak gelecek için öngörülüyordu ancak pratik anlamda çoğu oyun geliştiricileri bu alanda adım atmaya başladı. Buy yıl daha da gelişmesi bekleniyor.

Beklenilen, Oculus’un 2016’nın ilk çeyreğinde yeni sürümünün piyasaya sürülmesiyle sanal gerçeklik 2016 yılında da yaygınlaştırılıp gelişmeye devam edecek. Bu alanda çalışmaların aktif bir şekilde devam etmesi bu uygulamaların geleceğin bir parçası olacağını gösteriyor.

Google’da hissettirmeden ama gayet akıllıca hamlelerle akıllı telefonları birer sanal gerçeklik platformuna dönüştürmenin peşinde. Mobil kameralar daha sofistike oluyor ve 3D görüntüleme teknolojisi daha yaygın hale gelirken, yazılım üreticileri kendi VR (sanal gerçeklik) deneyimlerini oluşturmak için kullanıcıların çekimlerinden ve görüşlerinden yararlanmak için her şeyi yapabilecek kararlılıkta.

2’si1 Arada Bilgisayarlar

Şu anda yavaş ilerlese de dünyada sonun Microsoft vizyonu olan 2’si 1 arada bilgisayarları benimseyecektir. Windows 8 tanıtımının ilk günlerine bu yana ve Windows 10’la beraber bu alandaki kullanıcılar daha da yaygınlaştı.

Bu alandaki ilk ürünler Lenovo ve Hp den geldi ancak diğer firmalarında bu pazara gireceklerdir. Aynı şekilde iPad Proların Apple’ın kendi bilgisayarlarında olduğu gibi ek olarak klavye ile birlikte sunması bu pazarın daha da büyüyeceğini gösteriyor.

Daha akıllı Drone

CES 2016’nın Drone’lar için de hareketli bir yıl olması bekleniyor. Drone larda bazı yaratıcı yükseltmeleri de görebiliriz.

CES’te insansız bu sistemler fotoğrafçılık, arama, seyahat, inşaat ve spor gibi birçok alanda yardımcı olması üzerine odaklanmış görünüyor. Şu an piyasadakilerden çok daha farklı beklentiler yok ancak bu cihazların daha akıllı olması ve cihazlara daha çok sensör eklenmesi bekleniyor.

Akıllı ev teknolojileri

CES çok uzun zamandır akıllı buzdolabı ve aydınlatma sistemlerinin merkezi oldu. Ancak bu yılki gösteride tüm bu farklı noktaların bir araya gelip akıllı ev sistemlerini oluşturduğunu göreceğiz. Evlerin akıllı hale getirilmesi üzerine büyük fikirleri ve yenilikleri bu yıl CES’de görüyoruz.

Bluetooth 4.0 ve WiFi Direct ile bağlantı üzerine geliştirmeye başararak teknolojik engelleri yıktı. Aynı zamanda bir çok dev teknoloji firması bir sonraki büyük platform olan “Internet of Things” (IoT) yani “nesnelerin interneti” sayesinde en az eforla sizlerin evlerinizin içinde yer alan ve günlük olarak kullandığınız her türlü aracı tabletinizden  ya da akıllı telefonunuz üzerinden kontrol etmenizi sağlamak için gece gündüz çalışıyorlar.

CES’ten ne beklenmemeli?

CES yılın en büyük teknoloji kongresi olabilir ancak teknoloji devleri Google ve Apple gibi firmalardan herhangi bir büyük haber beklememek lazım. Sonuçta yılda birkaç kez kendi konferanslarını yapabilecekleri bir bütçeleri var. CES’te akıllı telefonlar da sergileniyor olsa da Anroid’in amiral gemisi olan telefonu veya Xbox’ın yeni cihazını göremezsiniz. Bu nedenle devlerden ziyade daha niş alanlara odaklanmış şirketlerin sahnesi diyebiliriz.

Bu yenilik sayesinde, müşteriler Volvo XC90 modelinin test sürüşünü Android uyumlu uygulama aracılığıyla kendi akıllı telefonlarında gerçekleştirebildi. Müşteriler bu uygulamayı o kadar çok sevdi ki, şirketin Genel Müdürü Anders Tylman- Mikievics’in belirttiğine göre Volvo XC90 satışları bir önceki seneye göre yüzde 50 artış gösterdi.

Bu olay üzerinden çok fazla zaman geçmeden, ajansımızın müşterileri hemen bizi arayarak Google Cardboard’u kendi pazarlama kampanyaları için kullanıp kullanmamaları gerektiğini sordular.

Bizim cevabımız ise şu oldu: Duruma bağlı.

Google Cardboard gibi devrim yaratan bir teknolojiyi ilk kullananlar arasında olmak gerçekten önemli bir olgu ancak bir teknolojinin değeri onu ancak derinlemesine düşünerek stratejik bir şekilde kullanmaya bağlıdır. Bu amaçla listelediğim 6 maddeyi sizin için kaleme alıyorum.

Vermek istediğiniz mesajın ortama uygun olduğundan emin olun

Volvo’nun kampanyasının başarılı olmasının bir nedeni Google Cardboard gibi çok etkili bir teknolojiyi kullanarak tek bir hedefe yönelmiş olmalarıdır. Bu hedef şudur: XC90 test sürüşünü insanlarınn ayağına götürerek daha fazla kişinin bu sürüşten yararlanmasını sağlamak.

Volvo’nun ihtiyaç duyduğu şey, potansiyel müşterilerini bütün açıları yaşabilecekleri bir deneyimin merkezine koymaktı ve Google Cardboard bu ihtiyacı karşıladı. Sonuç olarak, markanızın müşterilerine 3 boyutlu bir deneyim yaşatması gerektiğinin akla yatkın bir sebebi olduğundan ve Google Cardboard’un bu amaç içim doğru araç olduğundan emin olun.

Yatırım konseptini küçümsemeyin

Her ne kadar Google görüntüleyiciyi sağlamak ucuz olsada, sanal gerçeklik bileşenini yaratmak çok pahalı birşeydir (Volvo’nun uygulamasını nasıl yaptığına bir göz atın). 360 derece ekran için video olanakları geliştirmek ve üretmek hala sipariş aşamasında. Eğer markanız için yarattığınız şey iyi görnmüyor ve iyi çalışmıyorsa, müşterileriniz sanal gerçeklik uygulaması kullanıp kullanmadığınızı önemsemeyecektir.

Müşterilerinizin bu teknoloji ile ilgili kötü bir deneyim yaşamış olabileceğini aklınızdan çıkarmayın

Diğer bütün sanal gerçeklik uygulamaları gibi Google Cardboard ta henüz doğum aşamasında. Sonuç olarak bu teknolojinin üstesinden gelmesi gerektiği birsürü engel var. Mesela bunlardan bir tanesi gecikme. Gecikme, bir kullanıcı başını hareket ettirdiğinde, görüntünün de aynı şekilde hareket etme süreleri arasındaki zaman farkıdır. 7 ila 15 milisaniye arasında değişen bu zaman farkı müşterilerinizin baş sönmesi ve mide bulanması gibi hastalıllar yaşamasına sebep olabilir.

Beklentilerinizi düşük tutun

Şu anki mobil aletlerin sanal gerçeklik uygulaması için tasarlanmadığından dolayı, Google Cardboard optimal seviyeden daha düşük bir görüntü deneyimi sağlıyor. Eğer büyük bir markaysanız, bu durum müşterilerinizin beklentilerini karşılamayabilir. Bu teknolojinin markalar için değil tüketiciler için yaratıldığını ve pazarlama için gerekli bir ideal ortam sunmadığını aklınızdan çıkarmayın.

Teknolojinin tek başına bir etkileşim oluşturamayacağının farkına varın

Google Cardboard tek başına size müşterilerinize ilgili mesajı iletebilme şansı vermeyebilir. Tıpkı geleneksel pazarlama da olduğu gibi, bu ortamı kullanarak müşterilerinizin ilgisini çekmelisiniz.

Diğer seçenekleri değerlendirin

Google Cardboard şu anda sanal gerçeklik ortamını yaymak için en sık kullanılan ve en hesaplı araç olsada tek seçeneğiniz değil. Piyada Occulus Rift veya Samsung Gear gibi gecikme sorunu yaşamayan ve daha iyi çözünürlük sağlayan başlıklar mevcut. Buna ek olarak, youtube şu anda 360 derecede video gösterimi yapmakta. Ayrıca zamanla 360 derece video çekimi için özellikle tasarlanacak olan kamera ve yazılımların artmasını ve daha kolay erişilebilir olmalarını bekleyebiliriz. Bu sayede sanal gerçeklik görüntülemeleri daha fonksiyonel ve daha hesaplı olacaktır.

Ancak şunu da belirtmek isterimki, bu saydıklarım Google Cardboard’u markanızın pazarlama stratejisine entegre etmenizin önünde bir engel değildir. Daha ziyade, bu tür teknolojik uygulamaları kullanırken çok derinlemesine düşünmeniz gerekmektedir. Sanal gerçeklik uygulaması hızlı bir değişimin tam ortasındadır ve bu yüzden ayağınızı sağlam bir şekilde basmadan bu uygulamanın içine girmeyin.

Hız treninde varolan heyecanı bir gözlük takarak katlamak; uzayda seyahat ettiğinizi, eski çağlarda gezdiğinizi düşünün mesela. Aynı hız treninde yanınızdaki kişinin uzayda seyahat ederken siz ıssız bir ormanda gidebilmesini sağlayan VR Coaster test sürecinin görüntülerini paylaşarak tüm dünyada kullanıma hazır olduğunu paylaştı.

Sanal gerçekliğin hangi noktalarda kullanabileceğini ve potansiyelini gösteren proje, en basit noktada lunaparkta bile ziyaretçilere nasıl farklı bir deneyim sunulabileceğini gösteriyor. Test eden kullanıcıların inanılmaz, şahane tanımlamalara bile yetersiz kalan projenin videosunu aşağıda bulabilirsiniz.

Facebook‘un Oculus Rift’e neden 2 milyar dolar ödediğini gösteren sanal gerçekliği önümüzdeki süreçte daha farklı alanlarda da görmeye başlayacağız. Bu arada Oculus Rift‘in henüz son kullanıcıya sunulmadığını ve yazılım geliştiricilere 350 dolara sunulduğunu hatırlatmış olalım.

“Oculus Connect” adlı geliştirici konferansı 19 – 20 Eylül tarihlerinde ABD’nin Los Angeles kentinde yapılacak. Tahmin edebileceğiniz gibi konferansta oyun yapımcıları, mühendisler ve tasarımcılar bir araya gelecek. Katılımcılar, konferanstaki workshop’larla Oculus VR’ı yakından tanıma ve inceleme fırsatı bulacak.

İki gün sürecek ve Oculus’un geleceğini şekillendirecek konferans, önümüzdeki yıl son kullanıcı sürümü piyasaya çıkacak olan cihazın lansman öncesinde geliştiricileri kendine çekebilmesi için önemli bir role sahip olacak. Şüphesiz etkinlik, katılımcılara Oculus teknolojisi hakkında detaylı bilgi alma fırsatı da oluşturacak.

Oculus donanım tarafında kendini geliştirmeye devam etse de şu an için cihazı esas manada ileriye taşıyacak yazılımlar konusunda biraz geride. Şirketin bu açığı Oculus piyasaya sürülmeden önce kapatması gerekiyor.

Şirketin her ne kadar bu konuda daha hızlı bir ivme yakalayabilmek amacıyla kendi yazılım ekibini oluşturmaya başlamış olsalar da gelişen sanal gerçeklik pazarından rekabet sinyallerine karşı ne yapacağı merak konusu. Zira geçtiğimiz günlerde PS4 için benzer bir sanal gerçeklik cihazı olan Project Morpheus‘u duyuran Sony, bu anlamda Oculus’u zorlaması beklenen ilk şirketlerden biri olacak.

Facebook‘un geçtiğimiz aylarda Oculus Rift’i satın alması ve Sony’nin Playstation 4 için Project Morpheus adını verdiği bir sanal gerçeklik cihazı geliştirdiğinin ortaya çıkmasının ardından Samsung da treni kaçırmamak için bu alana ilk adımını atmak üzere. Engadget‘ın Samsung’a yakın kaynaklardan aldığı bilgiye göre Samsung böyle bir cihaz geliştirmek için çalışmalarını başlatmakla kalmamış, hatta cihazı bu sene içinde tanıtmak için hazırlıklarını tamamlamış durumda.

Şu an geliştirme aşamasında olan Samsung’un sanal gerçeklik cihazı Galaxy cihazlarıyla uyumlu çalışacak. Her ne kadar geliştiriciler şu an Note 3, Galaxy S5 üzerinde denemeler yapsa da kullanıcılara sunulacak olan cihazın son sürümü henüz piyasaya çıkmamış Galaxy telefonları ve tabletlerini destekleyecek.

Cihazın OLED ekrana sahip olduğu söylenirken Samsung telefon ve tabletlerle nasıl bağlantı kurduğu konusunda henüz bir bilgi yok. Ancak cihazın kablosuzdan ziyade kablo bağlantısı içereceği söylenirken kulaklıklar tarafında sensörlerin bulunacağı söyleniyor.

Galaxy Gear ile akıllı saat alanına ilk girenlerden olan ve henüz söylenti aşamasında olan “Galaxy Glass” isimli akıllı gözlüğüyle de bu girişimci yapısını sürdürmeye devam edeceği söylenen Samsung’un sanal gerçeklik alanına adım atması sektördeki rekabet dengelerini değiştireceğe benziyor. Ayrıca Samsung’un henüz adı belli olmayan bu sanal gerçeklik cihazı için rakiplerine nazaran daha ekonomik bir fiyat politikası belirleyeceği de kulağa gelen diğer söylentiler arasında.

Sony, uzun zamandır sanal gerçeklik teknolojisi üzerinde çalıştıklarını söylerken Project Morpheus ile oyuncuların PlayStation 4 oyunları içinde kendilerini hissedebilecekleri bir cihaz geliştirdiklerini belirtiyor. Sony’nin sanal gerçekliğe ilk adımı olan Project Morpheus, görme, işitme, takip, kontrol, kullanım kolaylığı ve içerik bağlamında kullanıcılara yeni bir oyun deneyimi sağlayacak.

Project Morpheus’un özelliklerine gelince cihaz 1080p ekran ve 1000 Hz hareket algılama gücü ile karşımıza çıkıyor. PlayStation 4’e 5 metrelik bir kabloyla bağlanan cihaz PS4 Move’daki aynı kamerayı kullanıyor. Morpheus’dan görülebilen görüntüler televizyona da aktarılabilirken tek seferde bir cihaz kullanılabiliyor ve numaralı gözlük sahipleri de cihazı sorunsuz bir şekilde kullanabiliyor. Cihazın tasarımının da oldukça şık olduğunu belirtmekte fayda var.

Sony üzerinde 3 senedir çalıştığı Morpheus ile konsol oyunların geleceği olarak lanse edilen sanal gerçekliği PlayStation kullanıcılarına hediye ederek sektörde yeni bir rekabetin ilk ateşini fitillemiş gibi gözüküyor. Her ne kadar Oculus Rift seri üretime geçmese de cihazın yarattığı rüzgardan faydalanmak isteyen Sony, böylelikle PlayStation satışlarını da artırmayı planlıyor.

Zira Sony açıklamasıyla da diğer oyun konsolu geliştiricileri de sanal gerçeklik alanına davet ederek onlara meydan okumaktan da geri kalmıyor. Sony’nin konsol savaşlarındaki en büyük rakibi Microsoft‘un bu son gelişmeye nasıl tepki vereceği ise merak konusu.

Valve’in oyun geliştiricilerinden olan ve sanal gerçeklik araştırma takımının başında yer alan Michael Abrash yayınladığı yazıda Kickstarter şampiyonu Oculus Rift’in başarısının diğer sanal gerçeklik cihazlarının önünü açacağını söylüyor. Her ne kadar Oculus Rift seri üretime henüz geçmemiş olsa da Abrash, Oculus’un işleri ağırdan almasının doğru bir tercih olduğunu söylüyor. Ancak Oculus Rift’in daha çok geliştiriciler için hayata geçirilmiş bir cihaz olduğunu savunan Abrash, iki sene içinde Oculus Rift benzeri ama daha çok kullanıcı dostu ve uygun fiyatlı sanal gerçeklik cihazlarının piyasayı ele geçireceğini söylüyor.

Ayrıca Absrash, Oculus Rift’in ekran çözünürlülüğünün yeterli olmadığını ve 1080p üstü çözünürlülüğe sahip cihazlar geliştirilmesi gerektiğini dile getiriyor. Buna ek olarak Abrash gelecekteki sanal gerçeklik cihazlarının kablosuz olması ve oyuncunun hareket alanını sınırlamaması gerektiğini de sözlerine ekliyor.

Valve da kendi sanal gerçeklik cihaz prototipini geliştirmiş durumda ancak bu ürünle Oculus ile rekabet etmek gibi bir niyetleri yok. Üstelik Valve sanal gerçeklik araştırmalarındaki tüm gelişmeleri Oculus ile paylaşıyor.

Sektörün en başarılı oyun programcılarından ve Valve’ın başarısının ardındaki en önemli isimlerinden biri olan Michael Abrash’ın bu açıklamalarına bakılırsa iki sene içinde video oyun sektörü tamamen bir değişime girecek ve sanal gerçekliğe odaklanacak. Artık plazma televizyonların, PC’lerin başında ekrana kitlenerek zaman geçirme ortadan kalkacak ve kafaya takılan sanal gerçeklik cihazlarıyla oyunseverler tamamen farklı bir dünyaya adım atacaklar. Ayrıca Abrash’ın açıklamalarından Valve’ın bu alanda öncü şirketlerden biri olacağını ve hatta belki Oculus ile güçlerini birleştirip iddialı bir sanal gerçeklik projesine adım atabileceklerini çıkarmak da mümkün.

Araştırma sanal dünyada ufak bedenlere yerleştirilen yetişkinlerin zamanla dünyayı çocuklar gibi algılamaya başladığını ortaya çıkardı. Buna sebep olan ise sanal dünyadaki beden büyüklüğünün zihinde de aynı şekilde algılanması. Zira araştırma katılımcıların böylelikle gerçek dünyadaki nesneleri de kendilerinden küçük olarak algıladıklarını ve çocukça davranışları benimsediğini gösteriyor.

Katılımcılara vücut hareketlerini kaydeden bir kask ve kostüm giydiren araştırmacılar, yetişkinlerin sanal dünyadaki hareketlerinin aynısını gerçek dünyada da gerçekleştirdiklerini tespit ettiler. Sanal dünyada gerek bir çocuk, gerek bir yetişkin bedenine yerleştirilen katılımcılar, her iki durumda da gerçek dünyada var olan nesneleri ufak olarak algıladıklarını belirten araştırma sonuçları bunun beyindeki gerçeklik algısına doğrudan etki ettiğini ve katılımcılarda bir beden yanılsaması yarattığını ortaya koyuyor.

Beynin farklı bir beden içinde olduğunu algıladığını ve buna uygun davranış biçimleri sergilediğini söyleyen araştırmacılar, buna bağlı olarak yetişkinlerin dünyayı kendilerinden büyük gördüklerini ve çocuklara özgü hareketlere büründüklerini savunuyorlar. Deney sonuçlarından yola çıkan bilim adamları bunun kişilerin unuttukları ya da bastırdıkları çocukluk anılarını ortaya çıkarmak için kullanılabileceğini de ayrıca belirtiyorlar.

Sanal dünyadaki bedensel gerçeklik yanılsamasının yetişkinleri çocuklar gibi düşünmeye ve davranmaya itmesi bu açıdan psikologlar açısından yeni bir bakış açısı olabilir. Ayrıca araştırmacılar sanal gerçekliğin insan zihninde yarattığı empati etkisinin suç mağdurların bakış açısını algılamakta kullanılabileceği gibi suçluların rehabilitasyon sürecinde de işe yarayabileceğini öne sürüyor.