1999: RIM dünyaya bir hediye verdi: BlackBerry 850. Bir çok önemli özelliğe sahip ilk BlackBerry e-posta, kablosuz internet alıcısı, QWERTY klavye gibi özellikler ile kullanıcılara sunuldu.

2004: 2004 yılı BlackBerry için oldukça parlak bir yıl oldu. 1 milyon kullanıcıya ulaşarak gelirini 350 milyon dolara kadar yükseltti.

2007: 10 milyon aboneye ulaşan BlackBerry, Kanada’nın en karlı firması haline geldi. Ancak teknoloji adına büyük fakat BlackBerry için tehlikeli bir haber geldi. Haziran ayında Apple, ilk iPhone’u piyasaya sürdü ve Time Dergisi iPhone’a yılın icadı ünvanını layık gördü.

2008: Ekim ayında Google, Android platformunu kurdu. RIM kullanıcılar Google’ın bu hamlesine karşılık bir cevap bekliyorlardı. Cevap gecikmedi; BlackBerry Storm, RIM’in ilk dokunmatik ve klavyesiz telefonu. Bir nevi RIM’in iPhone’u. Piyasaya sürüldüğü yıl 1 milyon sattı. Ancak iPhone piyasaya sürüldüğünden 3 ay sonra bu başarıya ulaşmıştı.

2010: RIM bu sefer piyasaya Storm’un gelişmiş modeli Torch’u sürdü. Torch, Storm gibi dokunmatik ekranlıydı fakat bu sefer klavye ekranda değil ekranın altında kızaklı bir sistemin üzerindeydi. Kullanıcıya sunulduğu ilk haftada 100 bin sattı. iPhone 4 ise sunulduğu haftada bu rakamın 10 katına çıkmıştı.

2011: RIM işgücü ile ilgili problemler yaşadı. Ekim ayında beş kıtada BlackBerry kullanıcıları 2 günlüğüne telefonlarının internet servislerinden yararlanamadılar.

2012: RIM değişen teknolojiye karşı hazırlıksız ve gelecekte ne olacağı bilinmiyor. 2008 yılında 150 dolar olan hisse değeri bugün 15 dolara kadar geriledi.

Created by: MBAOnline.com

Bu veri, bugüne kadar kafalarda yer eden bir çok ezberi bozacak ve özellikle güçlü ekonomilerin olmazsa olmazı güçlü KOBİ’lerin geleceğe daha umutla bakmalarına sebep olacak bir bilgi. Globalleşen sistem, üretimi ucuz iş gücüne kaydırırken binlerce fabrikanın kapanmasına ve milyonların işsiz kalmasına sebep oldu. Bugün, özellikle gelişmiş (!) ekonomilerin yaşadığı işsizlik probleminin köklerinin geçmişte yaşanan bu gelişmelere bağlı olduğunu düşünüyorum. Bir yandan ürünlerini daha ucuza üretmenin yolunu arayan şirketler, diğer yandan işsizlikle boğuşan insanoğlu/tüketiciler. Rekabetin ölümüne yaşandığı bir sistem içerisinde yapılan şirket evlilikleri ve ortaya çıkan yeni devler bazıları için nefes almayı imkansız hale getirdi. Bir çok işletmenin kapılarına kilit vurması büyüyememe ve büyüklerle rekabet edemenin sonucudur.

Akıllı telefonların ceplerimizin vazgeçilmezi olması ile birlikte gücü elinde bulunduran ve sisteme yön verenler iktidarlarını tüketicilere kaptırdılar. Bu yüzden akıllı telefonların icadını internetin icadı kadar önemli buluyorum. Bugün tüketiciler markalara telafisi zor zararlar verecek güce sahipler. Mobil platformlar ile birlikte doğan mobil reklamcılık tüketicilerin iktidari ele geçirmesi gibi yerel işletmelerin de yeniden dirilmesine olanak sağlayacaktır. Dünya üzerinde yaşayanların %28’inin interneti kullanıyor olması ve bu insanların interneti kullanmaya başlamaları ile birlikte ortaya çıkacak fırsatı görebilmek için kahin olmaya gerek yok.

“Bu devirde büyük olanlar kazanıyor” sözü mobil ile birlikte tarihe karışıyor. Artık büyük olmadan da kazanabilirsiniz çünkü tüketicilere ulaşmak hiç bu kadar kolay olmamıştı. Mobili anlamak ve buna göre hareket etmek yeni kitlelere kolayca ulaşmanızı sağlayacaktır. Bunun için mobil pazarlama uzmanı olmanıza da gerek yok. Siz kendi işinize odaklanırken bu konuda seçeceğiniz ajans/danışman vasıtasiyla kendinizi mobile optimize edebilirsiniz.

Dijitalin kağıda üstün gelmeye başladığ bir dönemde ticaret hayatında da bazı köklü değişiklikler beklemek yanlış olmasa gerek.

ABD’de yapılan araştırmada 2011 yılı sonunda nüfusun %7,6’sının tablet sahibi olacağı sonucu ortaya çıkarken akıllı telefon sahiplerinin %23,4 olacağı öngörüldü. Akıllı telefon kullanıcıları her ne kadar sayıca tablet kullanıcılarını geride bıraksalar da iş mobil alışverişe geldiğinde tablet daha çok tercih ediliyor. Öyle ki tablet kullanıcılarının %10’u her gün mobil alışveriş yapıyor veya alışveriş sitelerine göz gezdiyor. Akıllı telefon sahipleri için ise bu oran %6’da kalıyor.

Son 6 ay içerisinde 6 kereden az tabletleri vasıtasıyla alışveriş yapanların (ve hiç yapmayanların) oranı %76 iken, akıllı telefon sahipleri için bu oran %84’e çıkıyor.

Mobil alışveriş memnuniyetine baktığımız zaman yine tablet kullanıcılarının daha yüksek yüzdelere sahip olduklarını görüyoruz. Öyle ki tabletten mobil alışveriş yapanların %50’si çok memnun kaldıklarını/tatmin olduklarını söylerken, akıllı telefonlarını tercih edenlerin %36’ı soruya aynı cevabı veriyorlar.

Elimizde bu konuda bir veri yok ama tablet sahiplerinin çoğunun telefonlarının akıllı olduklarını var sayabiliriz. Bu da akıllı telefonların neredeyse 3 katı daha fazla satılmalarına rağmen mobil alışverişte tabletlerin gerisinde kalmasındaki sebeplerden birisi olarak gösterilebilinir. Bununla beraber tabletlerin daha geniş ekrana sahip oldukları gerçeğini de göz önüne aldığımızda hem tablet hem de akıllı telefonu olanların tabletlerini alışverişte tercih etmeleri çok doğal gözüküyor. Akıllı telefonların ise bilet veya yemek gibi anlık alışverişlerde daha çok tercih edildiğini söyleyebiliriz.

Kaynak: eMarketer

Kanada menşeili RIM firması bundan tam 27 yıl önce (1984) Mike Lazaridis ile Douglas Fregin tarafından kurulmuş. O tarihten bu güne Blackberry cephesinde kablosuz mesaj ekranı tedarik etme, NTP’nin RIM’i patent ihlali nedeniyle dava etmesi, Barack Obama’nın Blackberry kullanan ilk Başkan olması, Oprah Winfrey’nin izleyicilerine Blackberry hediye etmesi ve özellikle son yıllarda Bold ve Curve ile başlayan başarılı bir seri yakalaması, Playbook isimli tabletini çıkarması gibi gelişmeler yaşandı.

İnfografikte yer alan diğer bilgiler:

–          Blackberry’nin 2008 yılında %16,6’lık bir pazar payı varken bu rakam -belki de Android’in de akıllı telefonlar arasına katılmasıyla- 2010 yılında %0,6 gerileyerek %16’ya geriledi.

–          Amerikan Hükümeti’nde 500 binden fazla kişi Blackberry kullanıyor.

–          İş dünyası dışında yer alan %0,1’lik kesim BES (Blackberry Kurumsal Servis) kullanıyor.

–          Tam tuş takımı, çoklu kullanıma izin vermesi, büyük GSM firmalarının destekliyor olması, kendi arasında mesajlaşma sisteminin olması (BBM), diğer akıllı telefonlara nazaran 2/3 oranında daha az veri harcaması gibi sebeplerle insanlar Blackberry cihazlarını beğeniyorlar.

Her ne kadar 2008 yılında açılan Apple Store’un 370 bin, Android Market’in 150 bin, 2009 yılında açılan Blackberry App World’ün 25 bin uygulaması olsa da kullanıcılar bu üç cihazdan hangisini kullanıyorsa çoğunlukla diğer akıllı telefonları kullanmayı tercih etmiyor. Hal böyle olunca da özelliklerin, işletim sistemleri vs. de aşırı önem arz etmiyor.

Satranc oynar gibi hamlelerin yapıldığı bu savaşta son hamle Google’dan geldi. Google, piyasaya yeni cikan Nexus S akıllı telefonlarında kullanıcı bilgilerini adres defteri başta olmak üzere hesapları üzerinden Facebook ile sekronize etmesine izin vermiyor. Bu konuda öne sürülen gerekçe cok mantıklı ve kullanıcıların güvenliğini koruma doğrultusunda, fakat gerçek düşünceyi herkes tahmin edebiliyor.

Google’dan yapılan açıklamada, daha önceki Nexus One modeli ile Facebook’a giren ve bilgilerini senkronize eden kullanıcıların Facebook’tan ayrıldıktan sonra, bilgilerin Facebook’un veritabanından silinmediği dolayısıyla bu konunun kendileri açısından kullanıcılarının güvenliğini tehlikeye sokan bir durum olduğu bildirildi. Facebook’un standard API kullanması durumunda bu uygulamadan vazgeçebileceğini söyleyen Google, ilk çıkan Nexus One’da bu uygulamanın olmasını Facebook’un telefonlara standart olarak yüklenmiş olmasıyla açıkladı.

Facebook’un API’sini değiştirmeyeceğini ve buna karşı bir hamlede bulunacağını herkes biliyor.

Bu mücadelede bir gün taraflardan biri pes edecek, ama kim?

Mobil teknoloji savunucuları, SMS kulanımının zamanla tükenme noktasına geleceğini savuna dursunlar Deloitte’ın konu le ilgili yaptığı yeni bir çalışma gerçeğin bu yönde olmadığını gözler önüne serdi: SMS kullanımı hala çok canlı ve en tepede.

Konu ile ilgili açıklama yapan Deloitte Telekom ve teknoloji Bölüm Yöneticisi Paul Lee, genel kanının mobilite ve sosyal ağların SMS kullanımını bitireceği yönünde olmasına rağmen SMS kullanımının hala lider olduğunu açıkladı.

Akıllı telefon kullanıcılarının %90’ı günde bir adet SMS atarken, normal telefon kullananların sadece %40’ı telefonlarından sosyal ağlara giriyorlar. 18-24 yaş arasında olanların %30’u saat başı en az bir adet SMS atıyor. SMS’in daha çok tercih edilmesini daha “kişisel, basit ve anında” olarak açıklayan Lee, SMS’in Facebook ve Foursquare’den daha kolay olduğunu da ekledi.

Tarihte ilk SMS 1992 senesinin 3 Aralık günü Vodafone mühendislerinden Neil Papworth tarafından bir Noel kutlama mesajı olarak atıldı. Duyma bozukluğu yaşayanlara hizmet etmesi amacı ile tasarlanan, beklenmedik bir şekilde kullanışlı ve karlı bir servise dönen, günümüzde haftada 1,5 milyardan fazla atılan SMS’in gelecekte de bu derecede yaygın olup olmayacağı merak edilen bir konu.

Siz ne dersiniz?

2011’de Flash’ı destekleyen platformların önde gelenleri Android, BlackBerry Tablet OS ve Hewlet Packard’ın WebOS’u olacak. Barcelona’da gerçekleşen mobil dünya kongresinde Flash 10.2 ile ilgili açıklamalarda bulunan şirket yetkilileri, Flash 10.2’nin mobil cihazlarda ve masaüstü bilgisayarlarda kaliteli video performansı için geliştirildiğini bildirdiler.

Apple’in Flash uygulamalarını desteklememesi ile ilgili soruları yanıtlayan Adobe ürün müdürü Anup Murarka, “Apple yetkilileri web’de gezinmek için Flash’a gerek olmadığını söylüyor. Fakat bize gelen müşteri yorumlarının büyük bir çoğunluğu kullanıcıların Flash ile web’ten daha fazla keyif aldıkları yönünde” dedi.

Adobe’un üzerinde durduğu bir diğer ürünü de şu anda 84 milyon adet akıllı telefonda ve tablette var olan Adobe Air ürünü. Adobe Air, uygulama geliştiricilerinin HTML, JavaScript, Adobe Flash Professional kullanarak daha zengin ve kaliteli web uygulamaları geliştirmelerine olanak sağlayan bir ürün. Şirketin tahminleri, 2011’in sonunda 200 milyon adet akıllı telefon ve tablette bu ürünün var olacağı yönünde.

Son olarak Adobe’nin lanse ettiği bir diğer ürünü de, Android platformunda dijital magazin geliştirmek ve dağıtmak için kullanılan “Dijital Yayıncılık Paketi”. National Geographic, Martha Stewart Living Omnimedia, Conde Nast ve Dennis Publishing gibi önde gelen yayıncılar bu ürünü şimdiden kullanmaya başlamışlar.

Bugün Nokia tarafından gerçekleştirilen Capital Market Day’de konuşan Nokia CEO’su Stephen Elop Windows Phone 7 işletim sistemini kendi ürünlerine uyarlamakta tamamen özgür olduklarını fakat bu özgürlüğü kullanırken titiz davranacaklarını ve işletim sistemini ‘kesip biçmeyeceklerini’ söyledi. Elop’un açıklamasından Microsoft’un daha önce HTC ile Windows Phone 7’nin kullanımıyla ilgili yaşadığı sorundan sonra Nokia’yı işletim sistemini uyarlamasında özgür bıraktığı, Nokia’nın da bu iyi niyeti suistimal etmeyeceği anlamını çıkarabiliriz.

Bugünkü Capital Market Day’deki sunumlarda kullanılan yukarıdaki grafiğe bakılarak (her ne kadar grafikte zaman belirtilmese de) Nokia’nın Microsoft’la anlaşma tamamlanır tamamlanmaz Symbian’dan Windows Phone’a geçiş sürecine başlayacağı yorumu yapılabilir. Aşağıdaki grafikte de şirketin uzun dönem Ar-Ge planlarında Symbian’nın yerini Microsoft’un mobil işletim sisteminin alacağı görülmekte.

101 milyon adet akıllı telefonun satıldığı 2010 senesinin son döneminde gerçekleşen PC satış adedi ise 92 milyon. IDC piyasa analistlerinin bu değişimi daha ileriki dönemlerde beklediklerini bildirdi.
PC satışlarının akıllı telefon satışlarından geri kalmasını yorumlayan bir analist bu gerilemeyi Android’in hızlı yükselişine ve iPad gibi tabletlerin üretilmesine bağladı. 2009 senesinde gerçekleşen 173 milyon adetlik akıllı telefon satışı %87 artış göstererek 2010’da 302 milyon olarak gerçekleşti.

Şirketlerin mobil ortama yaptıkları yatırımın giderek artması, insanların dışarıda daha fazla vakit geçirmesi, Android gibi platformların giderek güçlenmesi akıllı telefonlara gösterilen ilginin sebeplerinden bazıları olarak sıralandı.

İki modelin de ana ekranında Facebook haberler akışının bulunmasına kesin gözüyle bakılıyor. Ve Android’in üstünde biraz oynanmış haline sahip bir işletim sistemiyle gelmeleri muhtemel. Tabi ki ürettiren Facebook olunca, akla “bu telefonlar Facebook chat başta olmak üzere sık kullanılan bütün Facebook uygulamalarıyla uyumlu olacak mı? “sorusu geliyor. Tahminler olacağı yönünde.

Facebook’un HTC’yi seçmesinde HTC’nin Android uygulamalarını kişiselleştirmede diğer üreticilerden daha büyük başarı sağlayan Sense kullanıcı arabirimin etkisi büyük olsa gerek. Facebook da HTC’den çeşitli kişiselleştirmeler ve eklemeler isteyecektir.

Facebook gibi neredeyse bütün marka ve işletim sistemleriyle çalışmış bir şirketin bu projede HTC’ye yardımcı olması da şaşırtıcı olmaz.

The Next Web’in HTC yetkililerinden aldıkları “söylentiler üzerine yorum yapmıyoruz.” cevabının hemen ardından yakın bir kaynağın fısıldadıkları Barcelona’yı işaret ediyor. Bekleyip göreceğiz.