Komisyon temsilcilerine iletilen protestoların, internette sahtekarlık ve telif hakları ihlali adı altında hükümetlerin müdahale alanlarını genişletecek antlaşmanın kabul edilmemesinde son derece etkili olduğu söylenebilir. Devletlere, telif haklarını bir şekilde çiğnediği fark edilen web sitesine erişimi engelleme gücünü veren antlaşma, bu yasaklama gücünün istismar edileceği endişelerini doğurmuştu.

Stop Online Piracy Act  (SOPA)’dan daha da tehlikeli bulunan ACTA, başta ABD,Birleşik Krallık ve Japonya olmak üzere birçok hükümetin desteğini almıştı. Antlaşmanın, imzalandığı 22 AB üyesi ülkede yürürlüğe girmesi için Avrupa Parlamentosu tarafından resmen onaylanması gerekiyordu.Bu kadar büyük bir oy farkıyla reddedilen antlaşmanın tekrar onaya sunulması için, baştan yazılması veya belirgin şekilde değiştirilmesi gerekiyor.

Global bir fikir birliğinin sağlanamaması, aralarında Avustralya, Kanada, Japonya, Güney Kore, Fas, Yeni Zelanda, Singapur ve ABD’nin de bulunduğu antlaşmayı kabul eden fakat henüz onaylamayan ülkelerde de antlaşmanın elini zayıflatacak.

ACTA’nın reddedilmesi ise bu tür yasal önlemler içeren yeni antlaşmaların hazırlanmayacağı anlamına gelmiyor. ACTA’dan sorumlu AB komisyonu üyesi Karel De Gucht, geçtiğimiz hafta yaptığı açıklamada “ACTA onaylanmasa dahi , Avrupa Komisyonu kendini, kamuoyunun bu sorununa çözüm bulmaya adadı. Komisyon olarak ,hangi yönde karar çıkarsa çıksın, söz konusu antlaşmanın Avrupa vatandaşlarının  temel haklarına ve en önemlisi ifade özgürlüğüne zarar verip vermediği konusunda Avrupa Topluluğu Adalet Divanı’nın hukuki görüşüne başvuracağız” dedi.

Korsan Partisi Başkanı Loz Kaye ise alınan kararı “kişisel çıkarlar ve şüpheli antlaşmaların karşısında demokrasinin zaferi” olarak tanımladı ve antlaşmaya karşı çıkan tüm protestocu ve aktivistleri, parlamenterlerin kararlarını etkilemeyi başardıkları için tebrik etti.

Bakalım De Gucht söylediği gibi antlaşmayı Adalet Divanı’na götürecek mi ve Amerika alınan bu karara ne tepki verecek?

Bütün bunlar yaşanırken, Amerikan makamları şirketin eser sahiplerini ödenmeyen telif hakları nedeniyle 500 milyon dolar zarara uğrattığını öne sürerek, en büyük dosya paylaşım sitelerinden biri olan Megaupload’u kapattı. Megaupload ülkemizde de dosya paylaşımı açısından oldukça popüler.

Megaupload’un kapatılmasına tepki olarak Anonymous adlı bilgisayar korsanları grubu Amerikan Federal Soruşturma Bürosu FBI ve Adalet Bakanlığı’nın internet sitelerine saldırdı.

BBC’nin haberine göre, müzik, film, dijital kitap ve televizyon programları indirilebilen sitenin kapatılması, Kongre’de tartışılan korsan yayıncılıkla mücadeleyle ilgili düzenlemelere yönelik protestoların hemen ertesine rastladı. Ancak yetkililer bu kararın iki hafta önce alındığını söylüyor.

Amerikan Adalet Bakanlığı Megaupload’un iki kurucusu Kim Dotcom (Kim Schmitz) ve Mathias Otmann’ın Yeni Zelanda’da iki şirket çalışanıyla birlikte gözaltına alındığını duyurdu. Üç kişi ise aranmaya devam ediyor.  Şirket yöneticilerine korsan yayıncılığın yanı sıra, kara para aklamak ve şantajcılık gibi suçlamalar da yapılıyor.

Virginia’daki bir mahkeme merkezi Hong Kong’da bulunan şirketle bağlantılı 18 alan adına el konulmasını kararlaştırdı. Adalet Bakanlığı, soruşturma kapsamında 9 farklı ülkede 20 arama emri çıkarıldığını ve şirketin yaklaşık 50 milyon dolarlık mal varlığına el konduğunu açıkladı.

Sayfa karartarak bilgi paylaşımının engellenmesine karşı çıkmak doğası itibarıyla paradoksal bir tepki biçimi ancak amaç ses getirmekti, zaten Jimmy Wales de Wikipedia’nın ana trafik sağlayıcılarını uyarmıştı.

Wikipedia ve Reddit sayfalarını karartan en popüler web siteleri oldular.

Bunun yanında, Ocak ayı başında Facebook, Twitter ve Google’ın da sayfalarını erişime engelleyeceği ve protestonun “hard-core” bir hal alacağı konuşuluyordu. Google ana sayfasına siyah şerit çekerek, Zuckerberg kurucusu olduğu Facebook’taki sayfasından, Twitter’ın babaları Costolo ve Dorsey de kendi Twitter hesaplarından protestoya katıldılar ve yüz milyonlarca insanın kullandığı servislerini karartmadılar.

Wikipedia’yı ya da Reddit’i (ülkemizdeki yoğun kullanımı dolayısıyla Wikipedia’yı tekil almam daha mantıklı sanki) sayfalarını kararttıkları için eleştirmeyi kesinlikle doğru bulmuyorum. Wikipedia sitesini yalnızca kararttı, erişime kapatmadı. Gerçekten ve acilen girmek isteyenler için her yerde ipuçları dolanıyordu zaten. Maksat kamuoyu yaratmak, ses getirmekti ve başardılar da.

Ama ya Zuckerberg yukarıdaki açıklamayla yetinmeseydi, “Facebook’u kapat, Bieber canını senin” gibi baskılara dayanamasaydı ya da diyelim ki o gün  tersinden kalkmış olsaydı da Facebook’un şalterini indirecek kadar gözünü karartsaydı? Aynı şey Twitter için de geçerli tabi. Öğlen yemeğine Nişantaşı’na çıktığınızı takipçilerinize haber veremediğiniz, Twitter’sız bir gün düşünün. Boğazınızda kalırdı o ravioliler, parmesanlar.

Şurası kesin ki Facebook ve Twitter kapansaydı Wikipedia’nın ve diğer yüzlerce kararan sitenin oluşturduğu buzz’ı birbirimize anlatamaz, mevzuyu etrafımızdakilerle paylaşamaz ve nasıl bir kamuoyu oluştuğunu anlayamazdık. Yani SOPA protesto edilmemiş olurdu. İstemeden kendi topuğumuza sıkmış olurduk yani.

Facebook ve Twitter çağımızın en önemli iletişim araçları ve onların da Wikipedia gibi kepenkleri indirmesi tarih kitaplarında anlatılacak (ya da telif sıkıntısı dolayısıyla anlatılamayacak) SOPA hikayesinde boyut itibarıyla paradoksun Jabba the Hutt’ı olarak yerini alırdı (ya da alamazdı).

Yani aslında Facebook, Twitter ve ayrıca Google’ın bir kesimden gelen onca baskıya rağmen sayfalarını karartmamış olmaları Wikipedia önderliğindeki kitlenin giriştiği eylemi kuvvetlendirdi.

Tabi işin bir de kimsenin göz ardı edemeyeceği ekonomik tarafı var. Yukarıda saydığımız üç büyüklerin binlerce markaya ve reklamverene karşı sorumluluğu bulunuyor. Zuckerberg “istemem, koy cebime”, Dorsey “SOPA çok kötü bir şeydir” ve Schmidt ile Page ikilisi “SOPA hiç iyi bir şey değildir” derken, markalar bu titanların sırtlarını sıvazlıyordu, enselerine kese atıyordu.

Şaka yapıyorum. Facebook, Twitter ve Google tabi ki sadece kullanıcıları ve “sonsuz iletişim ve paylaşım”ın devam etmesini savunuyorlardı.

Markalar bir yana, bu üç devin sahnenin gerisinde durması gerçekten protestonun daha anlamlı olmasını sağladı. Ortadoğu ve Kuzey Afrika’da yaşananlar sırasında sosyal medya nasıl katalizör görevi gördüyse (hayır, devrimleri sosyal medya yapmadı), SOPA protestolarında da aynı şekilde kamuoyunun ortaya çıkmasında kararmayan Facebook, Twitter ve Google’ın etkisi vardı. Özetle, eylemsiz eylemleri ile eyleme katkıda bulundular.

Bu arada İnci Sözlük önderliğinde bizimkiler de protestoya katıldı. Washington’ın seslerini duyduğunu hiç sanmıyorum ama yangına su taşıyan karınca misali saflarını belli ettiler, çok da güzel yaptılar. Sayelerinde insanımız SOPA’nın bizdeki gibi bele değil de DNS’lere vurulacak bir şey olduğunu öğrendi.

Önümüzdeki günlerde SOPA’yı konuşmaya devam edeceğiz.

Karatılmış ekranlarından kullanıcılarına “BLACKOUT’A KATILIN”  çağrısında bulunan internet devlerinin listesi ise şöyle;

Imgur , Tor Project, Miro, iSchool at Syracuse University, Oreilly.com, Wikipedia, Reddit, Mozilla, WordPress.org, i can haz Cheez burger Network, MoveOn.org, Good Old Games, TwitPic, Minecraft, Free Press, Mojang, XDA Developers, Destructoid, Good.is

SOPA’nın internet sitelerine zararlarına dikkat çekmek için yapılan bu eyleme siz de destek olabilirsiniz. Twitter’da  Wikipedia’nın #Wikipediablackout  hastag’ı ile trend topic olmuş durumda.

Wikipedia.org web sitesine girerek tepkinizi Twitter, Facebook ve Google Plus’tan  dile getirebilirsiniz.

SOPA protestosuna tüm Dünya’dan odluğu gibi ülkemizden de destek çığ gibi büyüyor. internettutulmasi.com adlı web sitesi üzerinden Türkiye’de ki destekçiler protestoya davet ediliyor.

Siyah ekranlarında yayınlamaları gereken kod dizinlerinde sunulduğu web sitesinden Türkiye’deki SOPA karşıtı ekran karartma eylemine katılan web siteleri de veriliyor. Ülkemizde BlackOut’a destek veren bazı önemli web sitelerine ulaşabilirsiniz.

Online Korsanlık Yasası (SOPA) ve IP Yasası (PIPA) ABD Temsilciler Meclisinden geçti ve eğer  senatodan da geçerse Wikipedia başta olmak üzere ücretsiz açık kaynak sitelere ve kullanıcılara ciddi zararlar verecek.  Devlet elinin ulaşabileceği her  noktaya ulaşmak anlamına gelen bu yasa hakkında detaylı bilgi için “SOPA Nedir, Go Daddy’nin Başına Neler Geldi?” başlıklı yazımızı okumanızı öneririm.

Wikimedia topluluğunun yaptığı duyuruda kamu yararına ücretsiz sunulan bu ansiklopedi ve benzeri sitelerin yeni yasa ile büyük zararlara uğrayacağı ve bu durumu protesto etmek amacıyla böyle bir karar alındığının altı çiziliyor. Ayrıca bu kararın tek bir kişi tarafından değil Wikipedia editörleri ve kullanıcıları tarafından sağlanan bir konsensus  ile alındığının bildirildiği yazıda tam 24 saat boyunca Wikipedia ekranlarının karanlık kalacağı bildiriliyor.

Wikimedia Vakfı Müdürü Sue Gardner imzalı bildirinin tam metnini okumak için tıklayınız.

Google, Huffington Post, Quora, Wikipedia, Y Combinator, Zynga, Yahoo, Techcrunch, Tumblr, Paypal, Reddit, OpenDNS, Linkedin, Mozilla, Facebook, eBay, Grooveshark ve AOL gibi devlerin de aralarında  bulunduğu birçok bir çok internet devinin SOPA’ya karşı eylem planı içinde olduğunu biliyorduk. Bilindiği üzere ilk ekran karartma kararını Reddit duyurmuştu.

Cnet’in haberine göre yukarıda ismi geçen dev isimler ay sonunda Amerikan senatosunda tartışılacak olan SOPA’ya karşı ekranlarını bir günlüğüne karartma planı yapıyorlar. Üyeleri arasında Facebook, Twitter, Google ve eBay gibi büyük isimlerin yer aldığı ve SOPA’ya karşı örgütlenen Netcoalition isimli oluşumun başındaki isim olan Markham Erickson, yaptığı açıklamada bu eylemin ciddi bir şekilde düşünüldüğünü ancak henüz resmi bir kararın alınmadığını belirtti.

Her gün yüz milyonlarca kişinin kullandığı bu servislerin ekranlarını bir günlüğüne bile olsa karartması hem kullanıcılar, hem reklamverenler, hem de servislerin kendileri açısından gerçekten büyük bir olay. Neticede bu eylem ters tepebilir ve kullanıcıların tepkisine yol açabilir ancak yine de bütün bu servislerin aynı anda harekete geçecek olması SOPA konusunda farkındalık yaratmak açısından oldukça önemli.

Karartmanın ne şekilde olacağı ise henüz belli değil. Bir gün boyunca bu servislere ulaşılamayacak mı, yoksa servislerin giriş sayfalarında karanlık bir arka planla beraber SOPA uyarısı mı yer alacak, henüz net bir karar alınmış değil. Karartmaların yalnızca ABD’de mi yoksa tüm Dünya’da mı olacağı da belli değil. Aslında bu belirsizliğin harekete güç kattığını da iddia edebiliriz.

Eğer karartma kararı alınırsa Facebook, Twitter ve Google gibi servislerin 23 Ocak’ta karanlığa gömülmesi bekleniyor. Bunun nedeni de SOPA’nın ertesi gün, yani ayın 24’ünde senatoya sunulacak olması.

Facebook, Twitter ve Google’a bir gün için bile olsa ulaşamayacağınızı düşünün. Korkunç değil mi?

SOPA hakkında daha fazla bilgi almak için buraya tıklayabilirsiniz.

Bilmeyenler için öncelikle SOPA’dan bahsetmek gerekiyor. SOPA aynı bizim yaz aylarında yaşadığımız ve önce 22 Ağustos sonra da 22 Kasım kararları olarak konuştuğumuz filtre paketleri gibi devlet mekanizmasının internet üzerinden elde etmeye çalıştığı gücü ve uygulamayı amaçladığı baskıyı simgeleyen ve şu an için karar aşamasında olan bir yasa tasarısı.

Kısaca bahsetmek gerekirse SOPA’dan güç alan devlet, telif haklarını bir şekilde çiğnediği fark edilen web sitesine erişimi engelleme gücüne sahip olacak. Yalnızca bununla kalmayıp korsan yayın hizmeti ya da bağlantısı sunan bu siteler üzerinden ödeme hizmeti sağlayan Paypal gibi sistemlere ya da bu sitelere reklam verenlere bahsi geçen sitelerdeki işlemlerin durdurulması için emir gönderilebilecek. Bu noktada sıkıntı neyin telif hakkına girip, neyin girmediği konusunda oluşuyor.

Youtube ya da Facebook gibi sitelerde dahi telif hakları ödenmeden birçok görüntü paylaşılıyor. Bu sitelerden bloglar başta olmak üzere birçok sosyal ağ hesabına bağlantı verilebiliyor. Yani aslında internette herhangi bir mecrada yayınlanan yazı, ses ya da görüntü SOPA’nın olası kabulü sonrasında korsan yayın olarak algılanabilecek ve erişime engelleme ile beraber davalar açılabilecek. Yasa tasarısındaki belirsizlikten dolayı birçok ABD’li kullanıcı böyle bir yasaklama gücünü devletin istismar edebileceğini öngörüyor.

Ayrıca ABD’nin böyle bir yasayı uygulamasından sonra dünyanın diğer birçok hükümeti de cesaret alıp benzer bir mekanizma oluşturabilirler.

SOPA’yı destekleyen ve desteklemeyen birçok kurum var. SOPA’nın yazılmasında ilk etapta desteği olduğu söylenen Go Daddy de SOPA’yı protesto edenlerden nasibini almış durumda. İnternet alemindeki birçok kişinin ve mecranın SOPA’ya karşı durmasına rağmen uzun bir süre safını değiştirmeyen Go Daddy, kullanıcılarından gelen tepki üzerine SOPA’dan desteğini çektiğini açıklamak zorunda kaldı ancak birçok kullanıcı yine de domainlerini Go Daddy’den çekmeye devam ediyor. Yalnızca bu hafta 100 bine yakın domainin çekildiği, Go Daddy’nin zararının 200 bin dolara denk geldiği ve ileriki günlerde bu rakamların artacağının da altı çiziliyor.

Aralarında Google, Huffington Post, Quora, Wikipedia, Y Combinator, Zynga, Yahoo, Techcrunch, Tumblr, Paypal, Reddit, OpenDNS, Linkedin, Mozilla, Facebook, eBay, Grooveshark ve AOL gibi devlerin de bulunduğu birçok şirketin ve web sitesinin karşı durduğu SOPA hakkında daha fazla bilgi sahibi olmak için Wikipedia’daki SOPA sayfasına, Avaaz’ın bildirisine ve Techcrunch’ın SOPA etiketli yazılarına göz atabilirsiniz.

Aşağıdaki video da konuyu merak edenlere iyi gelebilir.