Basitçe bazı girişimler şirket olabilir ama birçoğu kesinlikle şirket olarak adlandırılamaz. Buradaki şirket kavramını aman anonim şirket veya limited şirket olarak düşünmeyin, varolan pazarı yerinden oynatabilecek ticari organizasyon olarak değerlendirin. Uber’ı düşünün mesela geleneksel taksi sektörüne yeni bir çözüm getirdi. Uber için şirket diyebiliriz ama Uber’ın ABD’de kopyası olan Juno için aynı şeyi söyleyemeyiz. Bir soruna yeni bir çözüm getirmedi, sadece var olanın üzerine birşeyler ekleyip onu pazarlıyor.

Dünyaya yenilikçi fikirler sunan her girişim bir şirkettir demek sanırım en doğrusu. Aşağıda şirket olabilmeniz için gereken 4 madde sıralayacağım.

Topluluklar için yeni bir değer yaratın.
Bu maddede “yeni” ve “yaratıcı” kelimeleri üzerinde duracağım. Kafe açmak bir değer olabilir ama bir yerde var olan kafeyi yanında kopyalamak ne yaratıcıdır ne de yenidir.

Şirket olabilmek için bir sorunu bulup bunun çözümü için tamamen yeni bir yol bulmalısınız.

Yatırımcılar için farkınızı ortaya koyun.
Bir yatırımcı olduğunuzu düşünün. Başkasından kopyalanan ve muhtemelen çok fazla rakibi olan bir girişime mi yoksa hiç rakibi olmayan ve sektörde yeni olan bir alanda çalışan girişime mi yatırım yaparsınız?

Yani yatırımcılar da şirket olabilecek kapasitedeki girişimlere yatırım yapar. Bunun riski fazla olabilir ama yatırımcılar da risk almadan başarılı olamayacaklarının en az sizin kadar farkında.

Yeni iş modelleri keşfedin.
Online kıyafet satma yada kuru temizleme gibi fikirler günlük hayat için önemli olabilir ama bu iş modeli yenilikçi değil sadece “güvenli”dir.

Yeni bir firma yaratmanın ilk adımı yeni ve eşsiz bir iş modeli yaratmaktır diyebiliriz.

İşinizi bilgiyle test edin.
Girişimler yeni bir alanda ilk açıldığında daha önce ortada bir veri olmadığı için sağlıklı bir test aşamasından geçmezler. Ortada daha önce denenmemiş birşey varken bunun başarı kriterlerini belirlemek de büyük bir uğraş.

Bu yüzden işi gerçekten bilen kişilerin yönlendirmeleri yada testleri çok önemli. İşiniz yeni olabilir ama deneyimli kişiler başarı kriterlerini kolaylıkla saptayabilir.

Sonuç olarak, illa şirket olmanız gerekiyor diyemem. Şirket özelliği taşımayan ama gerçekten güzel işler yapan girişimler de var. Ama eminim ki hepimizin olmak istediği girişimci tipi şirket olmak üzerine.

İşinize odaklanmaya çalışırken outsource edebileceğiniz 5 işi hep birlikte inceleyelim.

İçerik Yönetimi
Şirketlerin yaklaşık %40’ı organizasyonlarında direk içerik yönetimiyle ilgilenen yöneticiler bulunuyor. Maalesef, startup ve küçük işletmelerin buna ayıracak bütçesi yoktur.

Üretkenliğinizi içerik yönetimine ayırmaktansa işlerinize odaklanmanız şirketin geleceği için daha önemli. Linkedin’de yapılan bir ankete göre pazarlamacıların %75’i içeriklerini başkasında yazdırıyor.

Siz de freelance yazarla ya da bir ajansla başlayarak içerik yönetimini komple outsource etmeye başlayabilirsiniz.

Muhasebe
Amerika Psikoloji Topluluğu’nun yaptığı araştırmaya göre aynı zamanda birkaç projeyi birlikte bitirmeye çalışmanın üretkenliği %40 oranında düşürdüğü görülmüş.

Muhasebe hatalarından global ekonominin etkilenme miktarı 400 milyar dolar civarında. Indinero.com gibi servisleri kullanarak muhasebe işlerini outsource edebilirsiniz. Tabi bu durum yurt dışındaki firmalar için daha çok geçerli. Bu nedenle Türkiye’de muhasebenizi dışarıdan yönettirebilmek için birilerini bularak başlayabilirsiniz.

Maaş
Maaş işlerinin en büyük sorunu genelde vergilendirmeyle ilgili hataların çok büyük zararlara yol açmasıdır. Sadece 2014 yılında Amerika’da IRS (Internal Revenue Service – İç Gelir Servisi) yaptığı açıklamada küçük işletmelerin vergi hataları yüzünden 2 milyar dolar kadar ceza ödediğini açıkladı.

Dönüşüm Optimizasyonu
Dönüşüm oranındaki küçük bir değişim işlerinizi büyük oranda etkileyebilir. Dönüşüm optimizasyonu ise önemli ama aynı zamanda uzun vadede kazandıran bir iş. Tüm işlerinizin yanında bir de buna zaman ayırmak çok sağlıklı olmayabilir. Bu yüzden bunun başka bir şirkete yaptırılması daha kolay yönetilmesi ve zaman kazandırması açısından önemli.

Zamanlama ve İdari Görevler
Küçük işler, şirket içi olaylar bütün gününüzü alıyor. Küçük işletme sahibi olarak şirketinizi büyütmeye kafa yorma yerine bu işlerle uğraşmak şirketin geleceği için çok sağlıklı değil.

Şirket içi görev dağıtımı ve zamanlama için otomasyon araçları kullanarak siz daha büyük işler üzerinde çalışacak vakti bulabilirsiniz.

Tasarım ve Yazılım işleri
Şirketinizin eğer görsel ve yazılımsal işleri bulunuyorsa bu konuda içeride birer eleman bulundurmak maddi olarak oldukça sıkıntıya neden olur. Bunu yapmak yerine gerçekten içeride ihtiyacınız olana kadar outsource etmek size hem zaman hem de maliyet açısından çok büyük fayda sağlayacaktır.

Sonuç olarak, bu işlerin yanında outsource edebileceğiniz daha birçok iş var. Çalışma takımınıza, sürece ve elinizdeki işlere bakarak buna karar vermek sizin elinizde. Tam zamanlı çalışan ve outsource etmenin avantajlarını ve dezavantajlarını karşılaştırarak sağlıklı bir seçim yapabilirsiniz.

Bu kuluçka merkezinin yönetiminde de Google’ın üst düzey yöneticilerinden Don Harrison ve Bradley Horowitz bulunuyor.

Area 120’nin çalışma prensibi ise şöyle:

• İlk olarak Google çalışanları bir iş planı hazırlayarak Alan 120’ye başvuruda bulunuyorlar.
• Eğer iş planı başarılı bulunursa başvuru yapan gruplar kendi fikirleri üzerinde birkaç ay boyunca tam zamanlı olarak çalışmaya hak kazanacaklar.
• Bu birkaç aylık çalışma sonrası Google’ın yatırım yaparak yeni şirket kurmaları için destek alma şansları olacak burada da Google’ın yatırım şirketi devreye girmiş olacak.

Area 120’nin isim hikayesi de aslında tanıdık. Bu isim, Google’ın çalışanlarına sunduğu %20 fırsatı ile ilgili. Google işe aldığı çalışanlarına çalışma sürelerinin %20’sini kendi projelerine ayırma fırsatı sunuyor. Bu nedenle bu projenin adı da Area 120 olarak belirlenmiş.

Teknoloji dünyasındaki yetenek kapma savaşının Google’ı böyle bir çalışma yapmaya yönlendirdiğini söylemek pek de yanlış olmaz. Yetenekli çalışanlar, çalışanları yerlerde kalmak için artık yüksek maaştan fazla şey aramaya başladıkları için böyle farklı çözümler üretmek şart görünüyor.

Ayrıca Google’ın ana yapılanması Alphabet’in lansmanı sırasında Larry Page, Google’ı daha fazla çalışanların girişimci yönlerini destekleyecek şekilde değiştireceklerini söylemişti ve bu da atılan adımlardan biri diyebiliriz.

Girişimciler Organizasyonu üyesi girişimcilerin “mükemmel girişimci nasıl olur?” sorusuna verdikleri cevaplara bir bakalım:

Metanet- Dayanıklılık

Mükemmel girişimciyi diğerlerinden ayıran özelliklerden biri dayanıklı ve sabırlı olmasıdır. Girişimci olmak kolay bir şey değildir. Her zaman mükemmel kararlar veremiyor insan. İyi girişimci dediğin hem iyi hem de kötü zamanda azmeden kişidir.

Jeff Martin,  Minnesota  – CEO  ve Kurucu, Collective Genius

Temel öğeleri anlamak

Yeni pazarlama stratejilerinde girişimcileri cezbeden onlarca göze çarpan nesne bulunmaktadır. Bunlara arasında en iyileri iyilerinden ayıran nokta, temel öğelere odaklanan ve anlayanlardır. Temelde neyin başarı getireceğini bilmek ve onun üzerine çalışmak kazanç sağlar.

Russell Lundstrom,  Colorado – Kurucu, Simple Smart Science

İlişkiler kurmak

Her yıl farklı alanlarda girişimler yapan yaklaşık 250 girişimci ile görüşüyorum. İşin en güzel tarafı ise bu işin doğasında olan güçlü ve uzun süreli ilişkiler kurmanı sağlıyor bu tür görüşmeler. Birbirimizle kişisel ilişkiler kurmakla kalmayıp çalışanlarımızın da ilişkiler kurmasını sağlıyoruz. Bu ilişkiler birbirimizin müşterileri ile dahi ilişki kurmamıza yardımcı oluyor.

Wendy Jaffe,  Los Angeles – CEO,  ConejoDeals.com (Siteye Türkiye’den erişilemiyor olması ve bunu basit bir yazı ile yazmaları ise gözümden kaçmadı)

Sürekli gelişmeler için mücadele etmek

Mükemmel girişimciler her zaman üzerine çalıştıkları ürünün daha nasıl geliştirebiliriz, nasıl ileriye yönelik adımlar atabiliriz diye kafa yorarlar. Her zaman daha iyisi, daha sağlamı, daha hızlısı üzerine çalışırlar. Değişime açık olmak sürekli gelişimin önünü açar. Bunu yapmanın en önemli yolu ise çalışanların fikirlerinden faydalanmak, kitaplar okumak ve organizasyon gibi etkinlere katılmakla olur.

Cheryl Biron,  New Jersey – Başkan ve CEO,  One Horn Transportation

Bir örnek olmak

İşinizi kurup koşmaya başladığınız gün liderlik çok önemli bir hal alıyor. İlham dolu girişimciler sadece iş hayatında başarılı değildirler. Onlar aynı zamanda liderlikte örnek teşkil ederler ve şirketi özümseyen doğru kişileri de seçmeyi bilirler. Çalışanlara ve müşterilere saygılı bir şekilde davranıp farklı bir deneyim yaşatır.

Judy Allison-Briggs,  Boston –  Franchise Partner, Boston West,  1-800-GOT-JUNK?

Sizce çok iyi girişimcileri diğerlerinden ayıran özellikler nelerdir?

Yarışma, gelişmekte olan pazarlardaki hızlı büyüme gösteren en iyi startup’ları keşfetme amacı taşırken Türkiye’deki girişimlere de şans veriyor. 3 Nisan’da İstanbul’da Türkiye finalistlerin seçileceği Seedstars World’de finale kalmaya hak kazanan Türk startup’lar İsviçre’deki global yarışmada diğer ülkelerin finalistleriyle yarışacak.

Yarışmanın jürisinde McBDC’den Dr. Cem Bülent Ünal, Türk Telekom’dan Duygu Öktem, Galata Business Angel’s adına Ayşe İnal, BIC Angel Invesments’tan Hikmet Özgözen ve Sofar Sounds’tan Eda Demir yer alırken SAP İnnovation Labs Turkey ile Aktifbank desteğiyle düzenlenen Seedstart World’ün İstanbul ayağı Startup Bootcamp İstanbul işbirliğiyle gerçekleşecek.

Geçtiğimiz yıl yarışmayı birincilikle bitiren Güney Koreli girişim Flitto’nun 500 bin dolar yatırımla ödüllendirildiği yarışma Türkiye dahil 30 ülkeyi kapsıyor. İstanbul dışında yarışmada Moskova, Tokyo, Dubai, Cape Town, Singapur ve Santiago gibi şehirler yer alıyor.

Seedstars World’un İstanbul ayağı 3 Nisan’da tüm gün Bahçeşehir Üniversitesi’nde düzenlenirken finalist İsviçre’de yeniden jüri tarafından değerlendirilecek ve 4 gün süren bootcamp’a katılarak dünyaca ünlü yatırımcılarla tanışacak.

Seed Stars World’ün Türkiye ayağı yalnızca startup sahiplerine değil, girişimcilik kültürüyle ilgili olan tüm profesyonellere de girişimcilerle ve yatırımcılarla tanışmak için eşsiz bir fırsat sunacak. Ücretsiz olan ve tüm gün sürecek etkinlik için bu sayfadan rezervasyon yaptırabilirsiniz.

Bernstein 2000 girişimi incelediği çalışmasında halka arz sonrasında şirketlerin inovasyona verdikleri önceliğin azaldığı sonucuna ulaşmış. Patent başvurularının incelendiği araştırmada şirketlerin halka arz edildikten sonra AR-GE bölümlerine aldıkları personel sayısında azalma yaşandığı ve var olan çalışanların da üretkenliklerini kaybettikleri dile getiriliyor.

Çalışmada ortaya çıkan sonuçlara göre halka açılan girişimler, inovasyona satın almalar ile devam ediyor. Bir başka deyişle şirketler büyüdükçe ve hesap vermek zorunda oldukları yatırımcı sayısı arttıkça yeni şeyler üretmek yerine, üretilen başarılı ürünlere sahip olma eğilimine giriyorlar.

1985 – 2009 yılları arasında 2000 şirkete ait 40 bine yakın patentin incelendiği araştırmada halka açılan şirketlerin öncesine göre %40 daha az patent başvurusunda bulunduğu sonucu ortaya çıkmış.

Çalışmadan çıkan bir başka ilginç sonuç ise CEO ve yönetim kurulu başkanının aynı kişi olduğu şirketlerin inovasyona daha açık oldukları.

Çalışmayı Türkiye’deki internet girişimcileri için yorumlayacak olursak, büyümenin ve daha fazla sorumluluk sahibi olmanın yeni ürünler, yeni teknolojiler üretme konusunda bir engel oluşturabileceği sonucunu çıkartabiliriz. Eğer ortaklarınız arasında Steve Jobs gibi inovasyonu para kazanmanın önüne koyacak sıra dışı birisi yoksa, kendinizi ve ekip arkadaşlarınızı yeni ürünler geliştirmek konusunda biraz zorlamanız gerekebilir. Aksi takdirde bugün iyi gelirlere sahip olsanız bile yerinizde saymanız durumunda gelecekte işler aynı şekilde gitmeyecektir.

Çalışmanın tamamına Stanford Business School‘un internet sitesinden ulaşabilirsiniz.

Son dönemde Türkiye’de girişimcilik adına düzenlenen en önemli etkinliklerden biri olan g3 Forumu bugün Lütfi Kırdar Kongre Sarayı’nda gerçekleşti. Girişimciliğe teşvik amacıyla 123 ülkede kutlanan Global Girişimcilik Haftası kapsamında yapılan g3 Forumu 1250 girişimci ve girişimci adayını bir araya getirdi. 

Girişimci adaylarının maksimum fayda sağlamaları esas alınarak oluşturulan Forum programı ise bugüne kadar karşılaştığımız en interaktif tecrübe paylaşımı aktivitelerinden biri oldu. Türkiye’de girişimleriyle başarılı olmuş Ali Sabancı, Gülden Yılmaz, Emre Kurttepeli, Sina Afra, Alphan Manas gibi isimler, genç adaylara mentorluk yaptı. Etkinlikte örnek girişimcilerle masalar etrafında toplanan girişimci adayları, başarılı olmuş proje hikayelerini dinleme, fikir alışverişinde bulunma ve networking fırsatı buldu.

Girişimcilere bire bir iletişim imkanı sağlayan seanslarda finans, hukuk, pazarlama, insan kaynakları, fikrin yatırımcıya sunumu, teşvik ve hibeler, mobil teknolojiler-inovasyon ve sosyal girişimcilik gibi adaylara, uzun girişimcilik maratonunda faydalı olacak konular irdelendi. Seanslara toplamda 850 girişimci adayı katılırken, 109 başarılı girişimci ve mentor deneyimlerini aktardı. 

Forumda çok sayıda konuşma gerçekleştirilirken, öne çıkan satır başları şöyle oldu:

– TOBB Başkanı M. Rifat Hisarcıklıoğlu; “Türkiye ekonomisinin üzerinde yükseldiği temel direk cesur girişimcileridir. Girişimcilerimiz ülkemizin esas zenginliğidir. Bunun en iyi göstergesi bundan 30 yıl önce yeterli sermaye birikiminden yoksun, teknolojiden uzak olan ülkemizin, sadece çeyrek yüzyılda ekonomik alanda kat ettiği mesafedir”

–İktisat Bankası ve Show TV Kurucusu Erol Aksoy; “İmkansız olduğunu bilmiyordu, onun için başardı.” cümlesi, girişimcilerin aklından çıkarmaması gereken cümle olmalı”

–  Brightwell Holding Yönetim Kurulu Başkanı Alphan Manas; “”Ben bilmediğim işi yapmam, öğrendiğim işi yaparım. İşinizle evlenmeyin, her zaman ayrılacakmışsınız gibi yaşayın”

– Fiba Holding Yönetim Kurulu Başkanı Hüsnü Özyeğin; “Doğru yöneticilere hisse vererek ortak yapınız, işinizi garantiye alınız. Günümüzde rekabetin anahtarı, pazarın değer algısını anlayabilmek ve geri yansıtmaktır”

– Pegasus Havayolları Yönetim Kurulu Başkanı Ali Sabancı; “Vizyon herkesde vardır, önemli olan hedefi olan çalışma arkadaşlarına sahip olmaktır. Girişimci olup olmadığıma nasıl karar veririm? Risk alıp denemeniz lazım, denemeden bilemezsiniz”

Girişimcilik ekosisteminde rekabet büyük, zaman az, kaynaklar ise sınırlıdır. Dolayısıyla girişimci tek başına her konuda işine fayda sağlayabilecek donanıma sahip olmalıdır. Bir girişimci markasını tanıtmak ve girişimini ayağa kaldırmak konusunda günümüzün en etkin araçlarından biri olan Facebook’u herhangi bir uzmana gerek duymadan kendisi için iyi bir silaha dönüştürebilir.

Bu yazı, yeni bir fan sayfası oluşturmadan, uygulanması gereken stratejilere kadar bütün süreci, püf noktalarıyla birlikte içeriyor olacak. Yazının ilk bölümünde Facebook sayfa yönetimi ile ilgili temel bilgileri edinecek, ikinci bölümde ise uygulayabileceğiniz stratejileri bulacaksınız. Diğer yandan bu kılavuzun sadece girişimciler değil, aynı zamanda sayfasını canlandırmak isteyen bireysel kullanıcılar veya sosyal medya sektöründe çalışan, ancak unuttuğu bazı detayları tekrar hatırlamak isteyen profesyonellere de faydalı olacağı kanısındayım.

BÖLÜM 1

[highlight bg=”#fdc214″ color=”#393736″]1- Doğru Kapak Fotoğrafı[/highlight]

Fotoğraf seçimi, marka algınızı oluşturduğunuz ilk yerdir. Bu bakımdan doğru fotoğrafı seçmek, marka imajınızı yansıtmanız için bir hayli önemli. Yapmanız gereken ilk şey markanızı ifade eden, 851 x 315 piksel boyutlarında bir fotoğraf oluşturmak olmalı. Bu boyutlardan daha küçük bir görüntü yüklerseniz, otomatik olarak uzatılacak ve görüntü bozulacaktır. Yüklediğiniz fotoğraf en az 399 piksel genişliğinde olmalıdır.

Fotoğrafın içeriğiyle ilgili dikkat etmeniz gereken kurallar da mevcut. Zira Facebook’ta, fotoğraf aracılığıyla fiyat ve satış bilgileri, promosyon duyuruları, iletişim bilgileri veya kullanıcıları direkt eyleme sürükleyecek “beğen”, “paylaş”, “şimdi satın al” gibi çağrılar yapmanıza izin verilmiyor.

Kapak fotoğrafı bölümünde markanıza uygun yaratıcı fikirler barındıran görseller tercih etmek sizi bir adım öne çıkaracaktır. Bu şekilde takipçilerinize ilham verebilir, önemli bir yeniliği paylaşabilir veya yeni bir ürünü duyurabilirsiniz.

Geçtiğimiz hafta sizlere bahsettiğimiz workshop 5 – 7 Ekim tarihleri arasında Microsoft Türkiye ofisinde gerçekleşecek. sosyalmedya.co olarak bir girişimciye Lean Startup Machine takım bileti hediye edeceğiz. 5 kişilik ekibi ile workshopa katılacak girişimci olmak için tek yapmanız gereken bugün saat 18.00’a kadar bu içeriğin altına yorum bırakmanız. Yorum bırakırken, girişiminizin ismini ve web sitesini de paylaşmayı unutmayın zira sadece bu bilgileri paylaşanlar değerlendirmeye alınacak.

Lean Startup Machine’in jürisinde kimler var?

Cuma akşamı başlayıp Pazar akşamı bitecek Lean Startup Machine İstanbul etkinliğinin son gününde gerçekleşecek sunumda şu isimler jüride olacak: Numan Numanbayraktaroğlu, Fatih Güner, Ömer Akarca, Ari Bencuya, Mustafa Alpay, Didem Altop, Murat Tortopoğlu, Tuğçe Ergül, Burak Büyükdemir, Dilek Dayınlarlı ve Kutlu Kazanç. Organizasyon ekibinin yanı sıra konuşmacıların ve jürinin tam listesine bu linkten ulaşabilirsiniz.

Kazanan ekibi Random.org aracılığıyla seçeceğimizi hatırlatıp sizleri Lean Startup Machine videosuyla başbaşa bırakıyoruz.

Etkinlik için davetiye kazanan okuyucumuz Ekin Öcalan ve girişimi Referbase.com.

Lean Startup Machine Istanbul etkinliği 5 Ekim – 7 Ekim tarihleri arasında Microsoft Türkiye ofisinde gerçekleşecek. ‘Girişimcilik Öğrenilebilir‘ mottosuyla girişimcilere seslenen workshopa sosyalmedya.co okuyucuları %50 indirim ile katılabilecekler. Tek yapmanız gereken kaydınızı bu bağlantı üzerinden gerçekleştirmek.

Lean Startup Machine’de girişimcileri neler bekliyor?

5 Ekim Cuma akşamı saat 18.00’de başlayacak ve 7 Ekim Pazar akşamı 19.00’da bitecek workshopta girişimciler Lean metodunu hayata nasıl geçireceklerini uygulamalı olarak öğrenecekler. Cuma akşamı kurulan on ekip, eğitmenler eşliğinde hazırladıkları projeler üzerinde çalışacaklar. Cumartesi günü testten geçecek projeler Pazar günü diğer ekiplere ve jüriye sunulacak. Bu etapta ekipler arasında bir de yarış söz konusu zira öne çıkan projelere mentör desteği sunulacak.

Ayrıca workshop sonunda katılımcılara The Lean Startup ve The Lean Entrepreneur kitapları hediye edilecek.

Lean Startup Machine hakkında detaylı bilgilere ve etkinliğin diğer ayaklarına Leanstartupmachine.com göz atabilirsiniz. İstanbul ayağı için bir de Twitter adresi bulunuyor.