Beğeni toplayan çalışmada müzik severler Facebook hesapları ile bağlanarak klibin bir parçası olabiliyorlar. Türkiye’de yapılan en dikkat çekici interaktif projelerden birisi olan BirHayli.tv müzik ile sosyal medyayı bir araya getirerek kullanıcılara ilginç bir deneyim yaşatmayı başardı.

Murat Dalkılıç ve klibi hayata geçiren isimler ile röportaj yapma fırsatını yakaladık. Hazır böyle bir fırsat bulmuşken Facebook, Twitter ve Instagram’da bir milyonun üzerinde takipçiye sahip olan Murat Dalkılıç’a sosyal medya hakkında merak ettiklerimizi de sorduk.

Ortaya gerçekten de başarılı ve eğlenceli bir iş çıkmış. Siz nasıl değerlendiriyorsunuz, memnun musunuz? İlk gelen tepkiler ne yönde?

Murat Dalkılıç: Teşekkürler. İzleyenler birazcık şaşırdı tabii ki ilk izlediklerinde ama seyri güzel ve eğlenceli bir iş oldu diye düşünüyorum ben de.

Taci Yalçın (Kreatif Direktör): Özellikle ilk birkaç gün ilk gelen tepkileri anlık olarak takip ettik ve hatırladığım kadarıyla hiç kötü yoruma rastlamadım. Bu bir kriter midir bilemiyorum ama özellikle Murat’ların dünyasındaki, konumundaki insanlara bu kadar “sallayan” varken, kötü yorum görmemek bana doğru bir iş yaptığımızı düşündürdü.

Deniz Coşkun (Yönetmen): Başta çözmemiz gereken üç temel problem vardı: İlk olarak Yandex marka ve ürünlerini en doğru şekilde göstermeliydik. Diğeri ise, Murat’ın sanatçı olarak konumuna yakışır bir müzik videosu olması gerektiğiydi. Son olarak ise pop müzik severlerin ortaya çıkan işi beğenip paylaşmalarıydı. Şu ana kadar aldığımız tepkilere bakınca, bu problemleri en makul şekilde çözdüğümüzü düşünüyoruz.

Burak Demiral (Proje Yöneticisi): Henüz çok yeni olmasına rağmen ilgi gerçekten de beklediğimizin üzerinde oldu. Buna ek olarak çok fazla şey söylemeye gerek yok. Sayılar, daha da havalı söylemek gerekirse KPI’lar bize projenin başarısını gösteriyor. Bunun yanı sıra tüm platformlardaki olumlu yorumlar bizi mutlu etti. Pek sevilmiş proje.

Birhayli.tv fikri nasıl oluştu? Kimin fikriydi, nasıl projelendirdiniz?

Murat: BirHayli.TV Taci’nin fikriydi, benim hem yakın arkadaşım, hem de kreatif danışmanım. Çok uzun zaman önce karar verdiğimiz bir projeydi epey vaktimizi aldı projeyi bitirmek. Taci ekibi kurdu ve bizi sponsorumuz Yandex’le bir araya getirdi. Bana da sadece kamera karşısına geçmek düştü…

Taci: Biz Murat’la ilk tanıştığımızda ona “sana böyle bir iş yapacağız” dedim ve yaptık. Ben projeyi detaylandırdım. Yandex’le buluştuk ve harika bir birliktelik oldu bizim için. Yandex tarafında özellikle Çağdaş Önen ve Kaan Akın’a yardımları ve projeye ilgilerinden ötürü çok çok teşekkür ediyorum. Senaryo konusunda da DaVinci Projects’ten Deniz Coşkun ve Burak Demiral muazzam bir iş çıkardılar. Deniz de açıkçası beni yanıltmayarak çok çok güzel çekti. Projenin interaktivitesi ve yazılımı gibi konularda gözümüzü kapatıp başta Can Erdinç olmak üzere 1MM ekibine güvendik. Onlar da çok kısa sürede harika bir iş çıkardılar. Teşekkür ediyoruz onlara da.

Klip çekimleri de oldukça eğlenceli geçmiş olsa gerek. Biraz o süreçten bahseder misiniz?

Murat: Evet 2 gün sürdü çekimler. DaVinci Projects seneryoyu yazdı, ilk seneryoda makyajla şişmanlatıldım ama çok sevimli gelmedi bize kamera karşısında o yüzden bu hafif nerd tiplemede karar kıldık. Yorulduk ama fazlasıyla değdi.

Taci: Keşke biraz daha zamanımız olsaydı diye düşünmedim değil. Ortaya çok daha başka bir iş çıkarabilirdik.

Deniz: Murat, akademik olarak oyunculuk eğitimi almış bir şarkıcı. Karşılıklı oturduğumuzda da espri anlayışının yüksek, hayli muzip bir karakter olduğunu farkettik. Katıldığı talkshowlarda sırf “karizması çizilecek” diye helyum gazını içine çekmeyen sanatçıların olduğu bir ülkede, adama “senin tipini kaydıracağız” dedik. Kendisi de tereddütsüz “yapalım” dedi. Klip çekimi iki tam gün sürdü. Harika bir ekiple kendimizce bir orta metraj çektik. Sonrasında da hikayeyi 3,5 dakikaya sığdırdık… En çok aklımda kalan kısım ise, Murat’ın çekim boyunca görsel inandırıcılık namına tüm o şeyleri gerçekten yediğiydi. Dekorumuzu amansızca yiyen Murat’la bu işi bir hafta daha çekseydik, başta oynadığı karakterin göbek seviyesine ulaşacağı kesindi.

Burak: Da Vinci Projects olarak her zaman işini iyi yapan bir ekiple çalışıyoruz. Yine pek çok projede bizimle birlikte çalışan bir ekip vardı bu çekimlerde de. Hem onların hem de Murat’ın çekimler boyunca süren keyifli haline bir de sorunsuz bir akış eklenince sette kahkaha sesleri eksik olmadı.

Bir Hayli için Türkiye’nin ilk gerçek interaktif klibi diyebilir miyiz? Daha önce izleyicilerin bu kadar içinde olduğu bir çalışma olmamıştı yanılmıyorsam.

Murat: Ben de ilk diye biliyorum…

Taci: İnteraktiviteden kastın ne olduğuna bağlı biraz da. Çok geniş bir kavram. Ama kullanıcının bu kadar içinde olduğu, Facebook ile bağlanan kişinin doğrudan senaryoya dahil olduğu, yani interaktivitenin bu kadar had safhada olduğu başka bir iş yapılmadı benim de bildiğim kadarıyla.

Deniz: Bildiğim kadarıyla Facebook Connect özelliğini ilk kullanan klip… Da Vinci Projects olarak interaktivitenin, olması gerektiği için değil, yarattığı katma değer için tercih edilmesi kanısındayız. Aynı şekilde yine bir kullanıcıyı görüntünün içinde alelade göstermek, takdir edersiniz ki artık çok ahım şahım bir teknoloji değil. Ancak bu noktada bizlerin, doğru storytelling elementlerini kullanarak interaktiviteyi en makul şekilde uyguladığını söyleyebilirim.

Burak: Öyle demeyelim de kendi kulvarında ilk çalışması diyebiliriz. Daha önce de interaktif sıfatıyla yapılan bir klip çalışması var. Yani en azından benim bildiğim bir tane var. Ancak bu projede Facebook hesabına sahip olan seyirciler hem isimleri hem de fotoğraflarıyla aktif olarak konuya ve akışa dahil oluyorlar. Hatta Murat’ın o radikal değişiminin belki de en büyük sebebi izleyicilerin klibte gönderdikleri o SMS olduğunu düşünebiliriz.

Biraz da sosyal medyadan bahsedelim isterseniz. Özellikle Twitter’ı ve Instagram’ı oldukça yoğun kullanıyorsunuz. Bunun yanında Facebook ve web sitesi de var. Sosyal ağlar için profesyonellerden yardım alıyor musunuz?

Murat: Tabii yardım alıyorum, herhangi bir şey paylaşılırken süzgeçten geçiriliyor çünkü çok fazla takipçi var dikkatli olmak lazım. İstemeden de olsa kimseyi kızdırmak istemem

Twitter ve Facebook’ta toplam 1 milyonun üzerinde takipçiniz var. Oralardaki etkileşim nasıl? Özellikle Twitter’da, zira gördüğümüz kadarıyla kendiniz yönetiyorsunuz o sayfayı.

Murat: Sadece Twitter ve Instagram’ı kendim kullanıyorum. Orada paylaştıklarım otomatik olarak Facebook takipçilerimle de paylaşılıyor. Geri dönüşleri haftada 1 falan ta kip edebiliyorum… Twitter’da daha anlık alabiliyorum tepkileri, bu daha çok hoşuma gidiyor.

Facebook sayfanız üzerinden albümleriniz veya şarkılarınız satın alınabiliyor. Türkiye’de çok az müzisyenin henüz farkında olduğu bir özellik bu? Nasıl karar verdiniz, süreç nasıl işledi?

Murat: Facebook sayfamı da Başar Töriyen adında genç bir arkadaşımız yönetiyor, ilk Murat Dalkılıç Fan Club üyelerinden… Onu tamamiyle kendi kendine yapmaya başladı, sonra bizim de hoşumuza gitti yaptığı şeyler ve her şeyi ona teslim ettik. O da git gide profesyonel hale geldi bu işte. Tamamen onun fikri.

Son olarak, bu proje Murat Dalkılıç için küçük bir deneme miydi, yoksa bu sadece başlangıç mı? Gelecekte Murat Dalkılıç’tan bu tarz yaratıcı projeler görecek miyiz?

Murat: Bu aslında her şeyin güzel bir başlangıcı… Biz neler yapabileceğimizi gördük bu projeyle. Bundan sonra bunun gibi etkili projelerimiz olacak önümüzde.

Taci: Murat yaratıcı işler açısından emin ellerde diyebilirim :) Murat’ın vizyonu benim için çok önemli. Sabahlara kadar sıkılmadan yeni işler, yeni projeler izlemeyi/dinlemeyi seviyor. Onun motivasyonu ve farklı şeyler yapma arzusu devam ettikçe daha çok güzel iş yaparız diye düşünüyorum.

Murat Dalkılıç’ın Bir Hayli isimli şarkısı için yayınlanan yeni video klibi Birhayli.tv adresinde izlenebiliyor. Sayfada videonun iki farklı versiyonu bulunuyor. Klibi ilginç kılan interaktif versiyonu Facebook hesabınız ile bağlanarak izleyebildiğiniz gibi diğer bağlantı ile klibin normal versiyonuna ulaşabiliyorsunuz.

İnteraktif klipte Facebook profilinizden alınan fotoğraflar ile senaryonun bir parçası oluyorsunuz. Murat Dalkılıç’ın sevgilisini elinden kapan kişi olarak rol aldığınız klibin çeşitli yerlerinde çıkan fotoğraflarınız veya isminiz ile senaryonun bir parçası olabiliyorsunuz. Klibin sonunda ise sevgilisini kaptıran Murat Dalkılıç azim yaparak kilolarından kurtuluyor, kendine çeki düzen veriyor ve yakışıklı haliyle kız arkadaşını tekrar elde ediyor.

Hemen belirtelim özellikle ‘Acaba bu klibin neresi interaktif?’ diye düşünmeye başladığınız anlarda ilk fotoğrafın ekranda belirmesiyle epey şaşırıyorsunuz. Bu yönüyle klibin oldukça başarılı olduğunu söyleyebiliriz.

Klip sona erdiğinde ise kendi özel videonuzu sosyal ağlardan çevreniz ile paylaşabiliyorsunuz.

Yandex sponsorluğunda hayata geçen Bir Hayli video klibinin prodüksiyonu Da vinci Projects’e ait. Makul Kıymetler tarafından geliştirilen projenin kreatif direktörlüğünü ise Taci Yalçın yapmış. Klibin yönetmeni Deniz Coşkun, senaryosu ve proje yönetimi ise Burak Demiral‘a ait.

Bu başlığın doğru olabileceğini düşünerek tıklayanlar var, biliyorum. Onlar muhtemelen “3 ayda 7 cm uzatan” reklamlara da inanıyorlar. Ama konumuz onlar değil. Onları yargılamıyorum. El birliğiyle bu işi bu kadar ucuzlatan bizleriz. Onları bu düşünceye iten, bu işin bu kadar kolay olabileceğini düşündüren bizleriz. Dijital pazarlama ve sosyal medya iletişimi sektöründe çalışan herkesten bahsediyorum. Hepimizden bahsediyorum.

Evet. Son birkaç yılda bu iş bu kadar basitleştirildi. Bu kadar kolaymış gibi lanse edildi. Ortalıkta sürüsüyle “sosyal medya uzmanlığı sertifika programı” türedi bir anda. Devir “poz yapma” devri olduğundan, eğitmenlik teklifi götürülen hemen herkes “hayır” diyemedi. Sorgulamadılar. Gittiler, kendi ajanslarından ya da markalarından, yaptıkları işlerden bahsettiler, yani güzelce pozlarını yaptılar. Poz yapmak uğruna eğitim öğretim etiğinden uzaklaştılar. İnsanlara aslında hiçbir şey öğretmediler. Ama çok şey öğretmiş gibi davrandılar. Onları yargılamıyorum. Dedim ya, devir poz yapma devri. En güzel pozu veren, en güzel düdüğü çalıyor.

Eğitim-Öğretim, bence sağlıktan sonra gelen en ciddi konudur. Daha doğrusu öyle olması gerekir. İnsanları eğiterek güzelce kandırabilir, yanlış yollara saptırabilir, istediğiniz modele girmelerini sağlayabilirsiniz. Bu kadar ciddiye alınması gereken bir konuda bu kadar ciddiyetsiz işler yapılması da tabii ki sadece bizim ülkemize özgü değil. Bizdeki kadar mide bulandırıcı olmasa da dünyada da bu işler böyle yürüyor. Ama iyilerin hakkı dünyada da, Türkiye’de de er geç teslim ediliyor. Bu gerçek hiçbir işte, hiçbir yerde, hiçbir zamanda asla değişmez ve değişmeyecektir.

Beni bilen bilir, eğri oturup doğru konuşmaya çalışırım. Lafımı kimseden asla esirgemem. Fatih Güner, en başında bu projeden bahsettiğinde ilk sorum şu olmuştu: “Poz mu yapacağız, yoksa insanlarla tecrübelerimizi paylaşıp, onlara gerçekten bir şeyler mi öğreteceğiz?” Fatih’in cevabı tahmin ettiğiniz gibi olduğundan, açıkçası ben de çok heyecanlandım. Fatih’in heyecanını içtenlikle paylaştım. Düşündüğü eğitmenleri saydığında “evet” dedim. Burada sosyal medya işine gerçekten emek vermiş, sayısız markanın sosyal medya iletişim stratejisini belirlemiş, sayısız sosyal medya kampanyasında yer almış çok değerli insanlar var. (Gerçi birkaçı hariç) Burada sosyalmedya.co’ya bir eleştiri de yapmak isterim. Bu görüşümü daha ilk program öncesinde de iletmiştim. Sonuçta hepimiz mükemmeli yakalamak için çalışıyoruz. Eleştirimi “kadro daha mükemmel olabilirdi” ekseninde özetleyebilirim. Ama bu, halen sosyalmedya.co’nun eğitmen kadrosunun en güçlü ve en doğru insanlardan oluştuğu gerçeğini değiştirmiyor. Geçtiğimiz birkaç yılda birçok sosyal medya uzmanlığı sertifika programından gelen teklifi reddetmemin nedeni de bu. En iyisi burası olduğu için buradayım. Amacı en net ve en dürüst program burası olduğu için buradayım. Bunu daha net açıklayacak başka bir cümlem yok.

Yeri gelmişken şu “uzmanlık” konusuna da biraz değinmek isterim. Eskiden işinin erbabı olmayan insanlar para kazanamazdı. Nispeten hala öyle. Düzgün pantolon dikemeyen bir terzinin, iyi ayakkabı yapamayan bir ayakkabıcının uzun vadede iş yapabilmesi mümkün mü? “Pabucu dama atılmak” deyiminin nereden geldiğini bilir misiniz? Çok kısa özetlemem gerekirse, Osmanlı döneminde tüm esnaflar işini hakkıyla yapmaya çalışırmış ve hileye hurdaya pek rastlanmazmış. Eğer bir ayakkabıcı, işine hile karıştırmışsa ve çabuk yırtılan bir ayakkabı imal etmişse, o pabuç bir daha kullanılmaması için dama atılırmış. Pabucu dama atılan ayakkabıcının itibarı sıfırlanır, o meslekten ekmek yemesi artık neredeyse imkansız hale gelirmiş. Daha detaylı bilgi için blogum Yani Neymiş’e göz atabilirsiniz.

Şimdilerde ortalık, pabucu dama atılması gereken ama sektörün türlü sıkıntı ve ihtiyaçlarından dolayı pabucu dama atılamayan insanlardan geçilmiyor. LinkedIn profilinizi “sosyal medya uzmanı” olarak güncellediğiniz anda sosyal medya uzmanı olmanız mümkün. Eh, nihayetinde sektör bu haldeyken işini gerçekten iyi yapan insanların sayısı da çok çok az. Birçok ajanstan önemli görevlerdeki arkadaşlarımla ortak sıkıntımız, nitelikli takım arkadaşları bulamamak. Birçok markanın sosyal medya iletişimini dijital veya sosyal medya ajansları yürütüyor. Bu ajanslardaki nitelikli eleman sıkıntısını da düşündüğümüzde, birçok önemli markanın sosyal medya iletişimi tabir-i caizse pata küte yapılıyor.

Peki, iyi bir sosyal medyacı nasıl olmalıdır? İyi bir sosyal medyacı, önce iyi bir sosyal medya yöneticisi olmalıdır. Buradaki “yönetici” bildiğimiz “yönetici” değil. Buradaki yöneticilik, görselden de anlayabileceğiniz üzere markanın kitlesini iyi yönetmek, doğru yönlendirebilmekten geliyor. İyi bir sosyal medyacı, trendleri düzenli olarak takip etmeli ve halihazırda markanın bulunduğu platformların dinamiklerine hakim olmalı. Sürekli kuralları ve yapıları değişen bu platformları iyi tanımalı. Yapılan işin, özünde “iletişim” olduğunun farkında olmalı. Gerek rakipleri, gerekse gidişatı iyi analiz edebiliyor olmalı. Yaratıcı olmalı. Evet, yaratıcı içerik günümüzün en önemli konularından biri. Yaratıcı içerik üretebiliyor olmalı. Sorun çözebiliyor olmalı. Muhtemel sorunları önceden sezebiliyor olmalı. Kriz yönetim becerisine sahip olmalı. Eften püften değil, anlaşılır ve doğru raporlama yetisine ve bilgisine sahip olmalı. Araştırmacı olmalı. İyi bir sosyal medyacı hem iyi bir reklamcı, hem de iyi bir pr’cı olmalı.

Bu noktada iş, bizim gibi bu işe gerçekten gönül vermiş, hatta sadece gönül vermekle kalmayıp daha fazlası olan emeğini ve zamanını vermiş insanlara düşüyor. Belki Don Kişot’luk yapıyoruz. Belki bu kötü gidişatı değiştiremeyeceğiz. Fakat bildiğimiz bir şey var. Amacımız, gerçekten bu işe hakim, bu işi yapabilecek insanlara doğru yolu göstermek ve gerektiğinde onları takımımıza kazandırmak. Bu işin üzerindeki kara lekeyi zamanla temizleyip, saygıdeğer kılmak. Biz bunu yapabileceğimizi biliyoruz. Siz de nerede olduğumuzu biliyorsunuz.

Yazıma katkıları ve bu güzel görseli bulup benimle paylaştığı için takım arkadaşım Doğan Çetin‘e teşekkürler.

Evet; son 10 yılda pazarlama dünyasında çok fazla şey degişti.  Dijital Pazarlama Yöneticileri, uzmanları; yani dijital pazarlamacılar da bu dünyanın  kalbinde duruyor. İşte bu yazının yazılma sebebi de dijital pazarlamacıların profilini çizmek.

Tek soru, 7 cevap…

[heading style=”1″]Dijital Pazarlamacının yetenek setinde neler olmalı?[/heading]

Özgür Alaz, Promoqube Kurucu Ortak

Yetenekleri sınıflandırmayı seviyorum.

En temelde beceriler var. Hızlı klavye kullanmaktan Excel formulasyonlara, dünyanın en iyi sunumlarını hazırlamaya veya bilgiye ulaşma becerilerine uzanan beceriler gerekiyor.

Bir üst katmanında işle ilgili yetenekler bulunuyor. Google Analytics ve Adwords sertifikasına sahip olmak, kullanılabilirlik nedir bilmek, dijital süreçleri bilmek bu katmanda.

Daha üstünde stratejik yetenekler bulunuyor. İşin temeli pazarlamayı bilmek. Ancak işimiz çok istatistik, strateji ve ekonomi odaklı. Bu tip stratejik konuları bilmek fayda sağlıyor.

Daha üst katmanda da kişinin merakı, yaşam tarzı, tanıştığı kişiler, inovasyon yapma şekli ve düşünme biçimi gibi yetenekler bulunuyor. Tek bir yetenek seti olduğunu düşünmüyorum. Kişiler farklı güçlü yönlerini bilmeli ve kendi kişiliklerine paralel yetenekler geliştirmeli.

Taci Yalçın, Leo Burnett Sosyal Medya Müdürü

“Bir dijital pazarlamacının yetenek seti ne olmalı?” sorusu, açıkçası fazlasıyla iddialı bir soru. Zira dijital sektörün dinamikleri hızla –  hatta müthiş bir hızla – değişti için yetenek setinden bahsedebilmemiz biraz zor. Nasıl bir liste yaparsak yapalım, çok değil 1 hafta sonra bu listenin değişmesi olası…

Ben bu yüzden, yetenek setinden çok; bir dijital pazarlamacının, özellikle sosyal medya alanında çalışan herhangi birinin; yani bir direktörün, yöneticinin, hatta stajyerin cevaplaması gereken belli başlı sorular olduğunu düşünüyorum.

1. Global ve yerel trend raporlarının kaçına abonesin? Kaçını düzenli olarak takip ediyorsun?
2. Global ve yerel sektörel blogların kaçını, hangi sıklıkla takip ediyorsun?
3. Güncel haberleri takip ediyor musun? Günlük, düzenli okuduğun bir haber sitesi veya gazete var mı?
4. Twitter’da, sektöründe etkili kaç kişiyi takip ediyorsun? Globalde, yaptığın işi en iyi yapan kişilerden haberdar mısın? Onları Twitter’da takip ediyor musun?
5. Çalıştığın markanın yereldeki rakiplerini ve globaldeki muadillerini ne sıklıkla takip ediyorsun?
6. Global ve yerel sosyal medya monitoring araçlarını kullanabiliyor musun? Bu araçları kullanırken aralarındaki farkları görebiliyor musun?
7. Ücretli veya ücretsiz hiçbir sosyal medya monitoring aracı kullanmadan da takip yapıp, raporlayabilir misin?
8. Sosyal medya yönetimi üzerine yapılmış araçlardan haberdar mısın? Kaçını, hangi amaçla kullanıyorsun?
9. Excel’i, raporlama ve analiz konularında ne kadar yaratıcı (evet, yaratıcı) kullanabiliyorsun?
10. Sosyal medya platformlarının kaçının kullanım koşullarını ve gizlilik sözleşmelerini okudun? Değişme ihtimallerine karşın (evet, zaman zaman değişikliğe uğruyorlar) halihazırda okuduklarını bile tekrar gözden geçirdiğin oldu mu?
11. Şimdiye kadar bir bilişim avukatıyla herhangi bir konu hakkında konuştuğun oldu mu? Yoksa zaten düzenli olarak iletişimde olduğun bir bilişim avukatı var mı?
12. API’lerden ve platformların bazı teknik özelliklerinden üst düzey olmasa da yeteri kadar anlıyor musun? Uygulama fikri geliştirirken bunların çok işine yarayacağının farkında mısın?
13. Yazılımcılarla ne kadar konuşuyorsun? Onlara en son ne zaman bir soru sordun?
14. Sektörle ilgili veya ilgisiz, kitap okuma alışkanlığın var mı?
15. Türkçe biliyor musun? Peki yazabiliyor musun?
16. Araştırma, ölçümleme ve analiz konularına kafayı ne kadar takıyorsun? Bunlar için neler yapıyorsun? Hiç talep gelmediği halde, sadece müşterinin faydası için herhangi bir konuda detaylı bir ölçümleme ve analiz raporu hazırladın mı?
17. Mecra yönetiminden sosyal medya takibine, kriz yönetiminden rakip analizine kadar yaptığın birçok şeyi raporlaman gerektiğinin farkında mısın? Farkındaysan, raporların –müşterin için- ne kadar anlaşılır ve onlara ne gibi faydalar sağlıyor?
18. Çalıştığın markanın televizyon reklamlarını, basın ilanlarını düzenli olarak takip ediyor musun? Markanın “diline ve tonuna” hakim misin? Sosyal medya iletişiminde bunu ne kadar dikkate alıyorsun?
19. Facebook, Twitter ve Google reklamlarını ne kadar etkin kullanabiliyorsun?
20. Sunum hazırlama ve “sunma” konularında kendini yeterli görüyor musun?
21. Zaman yönetimi konusunda ne kadar başarılısın?
22. Sorun çözme konusunda yeterince inisiyatif alıyor musun?
23. KPI ve ROI kavramlarını duyunca cin çarpmışa mı dönüyorsun?
24. Müşteriyle empati kurabiliyor musun?
25. Yapılabilir yaratıcı uygulama fikirleri geliştirebiliyor musun?
26. Gerektiğinde son kullanıcı seviyesine inip, onlar gibi düşünebiliyor musun?
27. PM olmadığında proje yönetimi, BM olmadığında müşteri yönetimi yapabiliyor musun?
28. Birlikte çalışmadığın markalar için de proje fikirleri düşünüyor musun?
29. Çalıştığın tüm markalara aynı sosyal medya stratejisini mi hazırlıyorsun?
30. Email marketing, SEM, SEO ve Mobile Marketing gibi yöntemleri sosyal medya iletişimi için ne kadar efektif kullanabiliyorsun?
31. Çalıştığın markanın fabrikasını/ofisini hiç ziyaret ettin mi?
32. Milli Piyango dendiğinde aklına sadece yılbaşında aldığın çeyrek bilet mi geliyor?

Burçak Günsev, Wanda Dijital Yönetici Ortak

Reklam sektöründeki en büyük sorunlardan biri, hepimizin bildiği gibi yoğun çalışma temposu ve vakitsizliktir. Bu yüzden iyi bir dijital pazarlamacının öncelikle zaman yönetiminde başarılı olması gerekir. Zamanı, işleri ve ekibi organize edebilme konusunda yetkin olmalı, deadline’ları kaçırmamalıdır. Ama tüm bunları yaparken aynı zamanda sosyal hayata da zaman ayırabilmelidir. Çünkü sosyalleşmek, yaratıcılığı tetikleyen en önemli unsurlardan biridir. Çoğu iyi fikir, evde pineklerken değil farklı etkinliklere katılarak ve insanlarla konuşarak çıkar.

[pullquote align=”right”]İyi bir dijital pazarlamacının öncelikle zaman yönetiminde başarılı olması gerekir. Aynı zamanda sosyal hayata da zaman ayırabilmelidir. Çünkü sosyalleşmek, yaratıcılığı tetikleyen en önemli unsurlardan biridir. Çoğu iyi fikir, evde pineklerken değil farklı etkinliklere katılarak ve insanlarla konuşarak çıkar.[/pullquote]

Ayrıca, iyi bir dijital pazarlamacı gündemi ve dijital yenilikleri takip etmeli; sosyal ağlardaki dile ve popüler içeriklere hakim olmalıdır. Tüm bunlardan haberdar olmalı ki, marka ve bunlar arasında bağlantı kurabilsin! Kısacası, yetenek setindeki en önemli şeylerden biri de güncel gelişmeleri bilmek ve bunlarla bağlantı kurabilmektir.

Özellikle İngilizce olmak üzere bir yabancı dili çok iyi bilmesinin yanı sıra iyi fikirler geliştirmek isteyen bir dijital pazarlamacı konuşkan olmalıdır. Suskun biri beyin fırtınasının olduğu toplantılara katkıda bulunamaz. Yaratıcı fikirler her zaman diyaloglardan doğar!

Tuna Tiryakioğlu, C-Section Genel Koordinatör

Sektör o kadar hızlı değişiyor ki olaylara hızlı adapte olabilen insanlar oldukça başarılı oluyor. Tabii ki bu da yeni şeyleri denemekten korkmayan pazarlama yöneticilerini biraz daha fazla öne çıkartıyor. Standart “Marketing” toolkit`inin yanında ajans geçmişi ve deneyimi olan kişiler ise zaten herşeyin belirsiz olduğu biraz daha kısa dönemli planlar ile ilerlenen bu sektöre daha hızlı adapte oluyor. Dijital Pazarlama sanki kendi başına bir disiplin gibi görünse de aslında birbirinden çok farklı web, mobil, medya ve hatta SEO gibi çok farklı skillset`lerin öğrenilmesini ve bir arada kullanılmasını gerektiriyor. Bu sebeple sadece TV veya sadece radyo değil, birçok konuda bilgi sahibi olan kişiler bu fragmante yapıya daha çabuk ısınıyor. Iyi dijital pazarlamacıların çok ilginç bir şekilde benzer özelliği ise genelde medya veya mobil gibi bir alt kategoride gerçekten uzman olmaları. Diğer kategorilerde kendilerini geliştirip bu rolü başarıyla üstleniyorlar.

[pullquote align=”right”]İyi dijital pazarlamacıların çok ilginç bir şekilde benzer özelliği ise genelde medya veya mobil gibi 1 alt kategoride gerçekten uzman olmaları. Diğer kategorilerde kendilerini geliştirip bu rolü başarıyla üstleniyorlar.[/pullquote]

Dijital ajanslar için bile çok önemli bir kriter olan kişinin kendisinin de bu yeni medyanın içinde yaşaması yani tablet PC, Pinterest veya Foodspotting deyince “Aaa ben de girdim, ben de aldım” demesi de kendi mutluluğu için önemli. Özetle sevmeden yapılabilecek bir iş değil.

Herkesin katılmadığı ama benim önemine çok inandığım; çok az da olsa bir teknik bilgi sahibi olunması ise dijital pazarlamacıların potansiyeline daha çabuk ulaşmasını sağlıyor.

Ali Güraçar, 41?29! Sosyal Medya Müdürü

Dijital çok ama çok hızlı ilerleyen bir alan ve her gün pek çok farklı uygulama geliştiriliyor. Bunların farkında olan ve farklı kaynaklardan beslenerek yeni teknolojilere ve yeni hikaye anlatım biçimlerine hakim bir dijital pazarlamacı güne her zaman 1-0 önde başlıyor. Bu noktada inovasyonları yakından takip eden ve dijital coğrafyaya hakim olan pazarlamacının en önemli silahı devreye giriyor: Cesaret.

[pullquote align=”left”]İnovasyonları yakından takip eden ve dijital coğrafyaya hakim olan pazarlamacının en önemli silahı devreye giriyor: Cesaret.[/pullquote]

İnovasyonları, marka stratejisi ile örtüşen şekilde uygulamak günümüzde dijital pazarlama adına fark yaratılacak en önemli alanlardan biri. Trendlerin yakından takibi ve marka stratejisi doğrultusunda bu trendlerin üzerine inşa edilmiş inovatif işlere imza atmak hem markanın algısını kuvvetlendiriyor hem de kullanıcı ile kurulan kontağın güçlü olmasını sağlıyor. Cesaret ve takip dışında son yılların en hızlı yükselen konusu olan sosyal medya’nın “sosyal” i de 2012 senesinde bir dijital pazarlamacının yetenek setleri içerisinde yerini alıyor.

Sosyal vizyon

Facebook’un kurucusu Mark Zuckerberg diyor ki: “5 sene içerisinde her ürün sosyalleşmek üzere tekrar düşünülecek.”  Markasının sosyal olması yolunda adımlar atmak için her dijital pazarlamacı bu yeni gelişen sosyal vizyonu anlamak, markasına göre yorumlamak ve sahiplenmek durumunda. Markasını daha paylaşılır kılmak, kullanıcılar için hakkında konuşulacak değerler yaratmak ve 360 derece bütünleşik pazarlama planı dahilinde sosyal medyayı ele almak ve onu pazarlamanın üzerine yeni bir katman olarak yerleştirmek zorundalar. İnovatif ve cesur olmak, trendleri yakından takip etmek, markasının dijital ve sosyal stratejisini, 360 derece pazarlama stratejisinin içerisinde ölçümlenebilir hedefler dahilinde kurgulamak ve en önemlisi markasını sosyal olarak yeniden düşünmek bir dijital pazarlamacının temel yetenek setlerini oluşturuyor.

Vadi Efe, Dekatlon Buzz Yönetici ortak

Dijital medya / iletişim konusunda hizmet veren birçok kişi ve kurumun bulunduğu günümüzde, bu kişi ve kurumlardan hangilerinin bu konuda ‘uzman’ olduğu sorusu sıkça soruluyor. Ben de bu soruya yanıt arayıp önemli olduğunu düşündüğüm bazı noktaları listeleyeceğim.

Bana sorarsanız, “dijital pazarlama” bir ekip işidir, ve bir ekibin sosyal medya konusunda danışmanlık ve hizmet verebilmesi için birçok farklı konuda uzmanlığa sahip olması gerekmektedir.

Bu konu başlıklarını bir liste haline getiriyorum.

• İnternetin doğuşuna, kitlelere yayılışına, internetsiz bir dünyanın ‘internetli’ bir dünyaya dönüşümüne şahit olmak. Bu sayede sosyal medya araçlarının insan hayatına kattıklarını deneyimlemek ve gözlemlemek. Ülkemizde ve dünyada başarılı olmuş internet projelerini yakından tanımak, neden başarılı olduklarını bilmek. (Ülkemizde 1996 senesinden beri internet kullanılıyor ve o yıllarda en az 12-13 yaşında olup internet kullanmaya başlamış olan kitlenin bu konuda önemli bir bilgi birikimi olduğuna inanıyorum. Uzun zamandır internet kullanıyor olmak, internette sık vakit geçirmek, dijital iletişimde başarılı olmak için önemli)
• İnternet projeleri, özellikle ‘sosyal ağ’, ‘forum’, ‘haber sitesi’ formatında kullanıcıların etkileşime geçtiği türden sosyal medya araçları üretmiş ve başarı ile işletmiş olmak. (İnternet kullanıcılarının kullanım deneyimlerini, mecralar üzerinde ürettikleri diyalogların nereden kaynaklandığı, nasıl kontrol edilebildiğini bilmek, kısacası ‘community management‘ konusunda deneyimli olmak, çok önemli.)
• Teknoloji üretebilmek ve online ürün yönetebilmek. (Teknolojiyi ‘hands-on’ yani alaylı olarak tanımak ve teknolojik ürünleri stabil bir şekilde üretip yönetebilmek, sosyal medya sektörünün ihtiyaç duyduğu uzmanlık alanları arasında önemli bir tanesi. Bu uzmanlığa sahip olanlar inovasyon yaratabilirler, sosyal medya üzerinde sunulan hizmetleri başarılı bir şekilde analiz edip ölçümleyebilirler, kendi ürünlerini veya iş ortakları için gerekli olan ürünleri kısa sürede üretebilir ve özelleştirebilirler.)
• Reklamcılık, iletişim, pazarlama, pazar araştırma, müşteri hizmetleri yönetimi konusunda ve daha birçok konuda bilgi birikimi. (Sosyal medya ve dijital pazarlama o kadar kapsamlı ki, her geçen gün daha fazla insan internet kullandıkça yapılabilecek işler ve alınabilecek geri dönüşler de o derece artıyor. Sosyal medya üzerinde hizmet vermek için bu saydığım konular dışında kimbilir daha kaç konuda bilgi sahibi olmanız gerekiyor. Bütün bu konu başlıklarında uzman olan binlerce şirket ve insan, bu disiplinleri internet üzerine nasıl etkili olarak taşırız, bunu düşünüyorlar.)
• Akademik disiplin, eğitim ve altyapı. (Dijital pazarlama sektörü, firmaların aldığı geri dönüşler geliştikçe, yapılan yatırımlar büyüdükçe gelişiyor. Rekabet her geçen gün artıyor. Herhangi bir konuda uzmanlığı bulunmayanların sesinin çok çıktığı bir yerden “uzmanlık”ın geçerli olacağı bir sektör olmaya doğru gidiyor. Akademik disiplin ve altyapı, her konuda olduğu gibi sosyal medya üzerinde hizmet verme konusunda da önemli bir rol oynuyor. İyi bir liseden, üniversiteden mezun bir işletmeci, endüstri mühendisi, ekonomist vb. nasıl en iyi inşaat şirketlerinde oluyorsa, sosyal medya konusunda hizmet veren firmalar da sektör geliştikçe en iyiler ile çalışacaklar. Bilgisayar mühendisliği, programcılık, enformatik gibi bölümler teknoloji ve ürün yönetimi konusunda birikim oluştururken gazetecilik, iletişim, reklamcılık, sosyoloji gibi bölümler de iletişim tarafına hizmet veriyor. Yavaş yavaş üniversiteler yeni medya konusuna da el atıyorlar, fark etmişsinizdir.)
• Kültürel birikim, çok yönlülük. (Geleneksel medya yani TV-gazete-dergi gibi mecralar üzerinde nasıl çok yönlü, fark yaratabilen, kültürlü kişiler rağbet görüyorsa sosyal medya da bunu talep ediyor. Kültürlü, birikimli, çok yönlü kişiler sosyal medya üzerinde de fark yaratıyor,  yaratıcılığını gösteriyor.)
• Kurumsal tecrübe, internet ve sosyal medya dışarısında iş geliştirme tecrübesi, realist bakış açısı. Kısacası ‘business know-how’ (İnternet üzerinde bir start-upınız, bir e-ticaret siteniz, bir blogunuz, ya da bir ajansınız olabilir. Değişmeyecek olan tek şey, sunduğunuz hizmetin senelerdir değişmeyen arz-talep ilişkilerine, ‘business’ bakış açılarına, insanların internet yokken de talep ettiklerine, internetin oluşmasından sonra talep edeceklerine uyumlu olmasıdır. Yoktan business var etmek değil, dünyanın gidişine ve büyük resme bakmak, ihtiyaçları tespit etmek ve gerçekçi bir şekilde iş geliştirebilmek önemli.)
• Küresel bakış açısı, yabancı dillere hakimiyet, yabancı pazarları takip etmek, analiz etmek ve gözlemlemek. (Sadece sosyal medya için değil belki de herhangi bir işte, sektörde, hatta hayatta önemli olan bir konu varsa o da Türkiye dışında işlerin nasıl yürüdüğünü gözlemleyebilmek. Hem gelişmiş pazarlardaki öncü oyuncuların neler yaptığını, nasıl adımlar attığını görmek, hem de gelişmekte olan pazarlardaki eğilimleri incelemek, doldurulan boşlukları fark etmek çok önemli. Bütün bunları yapabilmek için iyi yabancı dil bilgisi, bol bol okumak, seyahat etmek, insanlarla ve firmalarla tanışmak gerekiyor.)

Tuğçe Erül, DUDU İstanbul Stratejik Planlama Grup Direktoru

Öncelikle şunu göz önünde bulundurmak lazım; dijital pazarlamadan beklenti bir kaç yıl içinde oldukça değişti. Eskiden ses getiren dijital kampanyalar yapmak ön plandayken şimdi marka mesajı iletmek, uzun vadeli stratejiler geliştirmek, marka ile birey arasında bir ilişki yaratmak misyonları üstleniLİyor. Hal böyleyken dijital pazarlama konusunda yetkin ve bir markayı emanet edeceğimiz kişide olması beklenen özellikler de farklılaştı tabii. Bir “olmazsa-olmazlar” ve “olursa fark yaratırlar” listesi yapmak gerekirse sanırım özetle şunları sıralardım:

1. Pazarlama stratejisi, marka yaratma süreçleri, marka stratejisi, marka vaadi konularında üretken
2. Marka stratejisini anlama, bunu dijital stratejiye uyarlayabilme yetisi
3. Entegre yaratıcı dijital strateji oluşturabilme
4. Kısa ve uzun dönemli dijital yol haritası oluşturabilme
5. Dijital medyaya full hakimiyet: internet, sosyal medya, mobil, viral, kullanıcı kullanım alışkanlıkları
6. Sosyoloji bilgisi
7. Proje planlama bilgisi
8. Yaratıcı iş değerlendirebilme yetisi
9. Reklam ve reklamcılık bilgisi
10. Pazar ve trend bilgisi
11. Teknik konularda yetkinlik
12. Tüketici bilgisi
13. Dijital iş süreçleri yönetimi
14. “Resourceful” :)
15. Yaratıcı