Türkiye de dahil olmak üzere bahsettiğimiz ülkelerdeki pazar payını artırmak isteyen Apple, iPhone 4 için yeniden kollarını sıvıyor.

Apple ortaklarından Foxconn’dan gelen bilgilere göre; iPad ve Macbook üreticileri, düşük fiyat politikasının bu konuda Samsung Grand ve S4 Mini ile yarışacağını ve yerini dolduracağını çünkü yeterince uygun fiyatlı telefon satışlarının olmadığını belirtiyor.

iPhone 4’lerin, operatörlerin tarifeleriyle birlikte ücretsiz veya çok düşük ücretlerle satışa sunularak bu ülkelerde çok daha fazla sayıda tüketiciye ulaşması ve böylece pazar payının artması bekleniyor.

İlk olarak 2010 yılında tanıtımı yapılan iPhone 4, 5S ve 5C’nin satışa çıkmasıyla birlikte görevini kardeşlerine teslim etmiş; fakat bazı pazarlarda mevcut stokların tüketilmesi için satışı bir süre daha devam etmişti.

Misek daha önce çıkan iddialardan farklı olarak üretime bu ay itibarıyla başlayacak Apple’ın Eylül’e yetişse bile tanıtım ve beraberinde başlatılacak sevkiyatların son günlere denk geleceğinin altını çiziyor. Analist, iPhone 5S’in piyasaya çıkış tarihinin Ekim ayına sarkmasının da mümkün olduğunu söylüyor.

Business Insider‘ın haberine göre Misek, uygun fiyatlı iPhone için de bazı verileri paylaştı. Ekonomik iPhone modelinin üretimine çoktan başlandığını ifade eden Misek’e göre Apple bu orta seviye akıllı telefonu için 300 ila 400 dolar arası bir fiyatla satışa çıkaracak. Bilindiği gibi Apple, uygun fiyatlı iPhone modeli ile Çin gibi büyük pazarlarda Android’in yükselişinin önüne geçmeyi hedefliyor.

Misek’e göre Apple her iki iPhone modeliyle de tatmin edici satış rakamlarına ulaşacak. Nitekim dönem itibarıyla yılın dördüncü çeyreğine sarkacak satışlarda Apple’ın toplamda 50-55 milyon sevkiyata ulaşması mümkün görünüyor.

Halen satışına devam edilen iPhone 4S belirtilene göre son çeyreği 5 milyon satışla kapatırken, ilk defa kullanıcıyla buluşacak uygun fiyatlı iPhone’un 20 milyon sevkiyatı göreceği tahmin ediliyor. Bununla birlikte şimdiden ilginin yüksek olduğu iPhone 5S ise ABD’de tatil döneminin yaklaşmasıyla birlikte 25 milyon adet satması bekleniyor.

Gerek ucuz üretim avantajı, gerek taşıma masraflarından elde edilen kar, Asyalı tedarikçileri zaman içinde Apple için etkili iş ortakları haline getirdi. Apple çok konuşulan bu üretim ve dağıtım zincirini geçtiğimiz ay bir rapor halinde kamuoyuna sunmuş, ancak 748 tedarikçiden oluşan liste, sadece şirket isimlerinden oluşması nedeniyle pek dikkat çekmemişti.

ChinaFile tarafından liste baz alınarak hazırlanan interaktif harita, tedarikçilerin coğrafi konumu anlamak için çok daha iyi bir kaynak oluşturuyor. Nitekim harita Apple’ın üretim stratejisinde Çin’in yanı sıra tüm dünyaya yayılmış diğer tedarikçi şirketlerin de ciddi bir paya sahip olduğu görülüyor.

Haritaya göre 600’den fazlası Asya’da yer alan Apple tedarikçilerinin 331 tanesi Çin’de bulunuyor. Bu rakam tüm tedarikçilerin yarısından daha az. Asya’da Çin’i 148 tedarikçiyle Japonya izlerken, 35 firma ile Malezya bu coğrafyadan Apple’a en çok destek sağlayan üçüncü şirket olarak öne çıkıyor.

Diğer yandan Apple’ın üretim zincirini tamamen ABD’den çıkarmadığını da haritadan görmek mümkün. ABD sınırları içinde 76 tedarikçisi bulunan şirket, bu anlamda listedeki en büyük üçüncü tedarikçi grubunu kendi ülkesinden çıkarmış oluyor. Buna rağmen Apple’ın tedarik zincirinin %88’ini Asya, %11’ini ABD ve %7’sini ise Avrupa ve Orta Doğu ülkeleri meydana getiriyor.

Bugüne kadar tedarikçileriyle ilgili birçok kez yıllık rapor yayınlayan Apple, sadece ikinci kez bu şirketlerin isim ve adreslerini paylaştı. Dolayısıyla harita sadece yüzeysel bir konum sunmuyor aynı zamanda merak edilen şirketlerin konumunu tam adresleriyle birlikte verebiliyor.

Fikir ve uygulanış olarak bir hayli dikkat çekici olan bu girişimin perde arkasını öğrenmek için Ayakkabı Atölyesi’nin kurucusu Bülent Şatıroğlu’ndan bilgi aldık. Kendi deyimiyle babadan değil, dededen üç nesillik bir tecrübeyi taşıyan Bülent Bey, Türkiye’nin en büyük ayakkabı üreticileriyle tüketiciler arasında bir köprü kurmak amacıyla yola çıkmış.

Bugüne kadar başarılı olmuş e-ticaret projelerin incelediklerini belirten Şatıroğlu, portföyündeki mevcut üreticilerle sanal ortamda bir ortaklığa imza attıklarını ve sektörden büyük destek aldıklarının altını çiziyor. 2008 yılından bu yana e-ticaret sektörünü iyi izlediklerini söyleyen Şatıroğlu, bu süreçte kaliteli ayakkabı konusunda sektörde büyük bir boşluğun bulunduğunu fark ettiklerini dile getiriyor.

Bülent Bey sektörün durumunu “O dönemde genellikle Çin ve diğer ülkelerden ithal edilmiş veya sezon boyunca satılamamış modeller satılmaya çalışılırken, diğer yanda kaliteli ürünler ise yüksek fiyatlara satılıyordu” sözleriyle özetlerken, Ayakkabı Atölyesi’nde yeni sezona ait kaliteli ürünleri uygun fiyatlarla kullanıcılara sunduklarını ifade ediyor. Burada diğer sitelerden farklı olarak ürünler mağaza, alışveriş merkezi veya bir aracıdan değil, birebir ustanın atölyesinden, kullanıcılara gönderiliyor.

Diğer yandan Ayakkabı Atölyesi aynı zamanda başka e-ticaret sitelerine de ürün tedariği sağlıyor. Bunun yanı sıra Bülent Bey’in anlattıklarına göre girişimin ardında oldukça meşakkatli bir süreç ve büyük bir emek var. Nitekim çok sayıda üreticinin birlikte çalıştıkları bir organizasyonun verimli çalışabilmesi kolay olmasa gerek.

Sitede üretilen ayakkabıların ayak sağlığına uygunluğu ön planda tutulurken, kalite standartlarından da ödün verilmiyor. Bununla birlikte kolay iade, değişim ve ücretsiz kargo hizmetleri Ayakkabı Atölyesi’nin farklılaştığı diğer noktaları oluşturuyor. Bu durumun karşılığı olarak ise site başta İstanbul, İzmir ve Ankara olmak üzere Türkiye’nin hemen her bölgesinden sipariş alıyor. Bülent Bey siteden en çok kadınların alışveriş yaptığını da sözlerine ekliyor.

10 kişilik bir ekipten oluşan Ayakkabı Atölyesi’nde kullanıcıların burçlarına göre ayakkabı tercihi yapabildiği Astro Stil adlı ilginç bir bölümü de bulunuyor. Uzman astrologlar tarafından hazırlanan bu sayfada aylık burç yorumlarını bulmak da mümkün.

Ayakkabı Atölyesi arayüz tasarımı bakımından klasik e-ticaret sitelerinden farklı görünmese de esas olarak ürünün kendisine verdiği önem ve taşıdığı misyon bakımından öne çıkan bir girişim. Hem ayakkabı üreticilerinin hem de tüketicilerin kazançlı çıktığı bu girişimi takip etmekte fayda var.

Kapatılacak olan Optiarc, dünyadaki optik sürücü piyasasının %10-15’ine sahip. Bu her ne kadar dev bir dilim gibi gözükse de, denizin öteki tarafındaki rakipleriyle girdiği yarıştan ve laptop piyasasının ufalmasından dolayı, Optiarc bir türlü kar edemiyor.

Sony’nin tabii ki Blu-ray ve DVD oynatıcılara tamamen veda etmesi beklenemez. Engadget’ın haberine göre, dev firma Alet Çözümleri Bölümü kapsamında bir süre daha optik disk oynatıcısı üretmeye devam edecek.

Son seneyi $5.8 milyar zararla kapatan Sony, yeniden yapılanmasının sonuna geliyor. Bu, aynı HP gibi zorlu yollardan geçen dev ve yaşlı firmanın yeniden yapılandırılma sürecindeki adımlardan biri. Sony bu yıl içerisinde “One Sony” adlı yeniden yapılanışı sürecinde Ericsson markasını terketti, yurtdışı ofislerini kapattı, on binlerce kişiyi işten çıkardı veya erken emekliliğe teşvik etti. Bir yandan medikal gibi yan sektörlere yayılmaya çalışan ve öte yandan 4K adlı dört kat HD projesini sürdüren Sony’nin toparlanması, iyimser bir tahminle yıllar alacak.

Geçtiğimiz aylarda satın alma işleminin detayları ortaya çıktığında Google’ın 12.4 milyar doların 5.5 milyarını Motorola’nın sahip olduğu patentler için ödediğinden bahsetmiştik. Google’ın bu hamlesi ilk bakışta patent odaklı gibi algılansa da şirketin esas hedefinin bu olmadığı yavaş yavaş su yüzüne çıkıyor.

New York Times’ın haberine göre Motorola, yeniden yapılanma sürecindeki ilk adımını, üçte ikisi ABD dışındaki ülkelerden olmak üzere 4 bin çalışanıyla yollarını ayırarak atıyor. Bu karar aynı zamanda dünya genelinde 20 bin çalışanı bulunan şirketin toplam iş gücünün yüzde 20’sinden feragat etmesi anlamına geliyor. Bununla birlikte şirket kar etmediği pazarlardan çekilmekle birlikte dünyadaki bulunan 94 ofisinin bir kısmını kapatmayı planlıyor.

Motorola, Google’ın gelecek hedefleri içinde yeni cihaz geliştirilmesinde ve üretiminde de etkin rol oynayacak. Motorola’nın yeni stratejisinin prestiji ve pazardaki yerleri kıyaslanamasa da Apple’ın Steve Jobs ile yeniden yükseldiği yıllardaki yol haritasına oldukça benzediğini söyleyebiliriz. Belirtilene göre üreteceği mobil cihazlarda karlılığı yeniden ön plana almaya karar veren Motorola, aynı zamanda ürettiği ürün sayısını birkaç adete çekecek.

İşte infografikte öne çıkan satır başları:

iPhone, 2007’de 1 milyon 389 bin kişi tarafından satın alındı. 2011 yılında ise, bu rakam 72 milyon 300 bine ulaştı. iPhone lansmanından 2011’e kadar 52 kat artan satış grafiği ile karşımıza çıkıyor. 2008 ile 2011 yılları arası Apple’ın gelirleri 108.25 milyar dolara (!) ulaştı.

Ancak iPhone, Apple’a para kazandırmaya başlamadan önce, meraklılarının ellerine kavuşmak için uzunca bir yol yürümesi gerekiyor.

Yola, ürünün yapım malzemesi olan Koltan isimli maden ile başlıyoruz. Madenin dünyadaki toplam rezervinin %80’i Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde bulunuyor. Hatta Ruanda ordusu, Kongo’dan elde edeceği 250 milyon dolarlık Koltan için 18 ay süren bir savaş başlatmıştı.

Apple geçtiğimiz yıl 158 tedarikçisine toplam 229 denetim gerçekleştirdi. Bu denetimlerde 58 tedarikçinin hava emisyonlarını kontrol altına almadıkları, 69’u geri dönüştürülmesi gereken atıklarına gereken işlemleri yapmadıkları, 112’sinin tehlike barındıran kimyasalları gerektiği gibi depolamadığı ortaya çıktı. Apple’ın Çin’deki fabrikasının son derece doğa dostu olduğu söyleniyor. Ancak Çin devleti tarafından izlenen nehirlerinin %43.2’si kullanım için uygun değil ve  her yıl Çin’de yaşayan 750 bin insan fabrikaların kirlettiği hava yüzünden hayata gözlerini yumuyor. Çin’in 2030 yılında üreteceği karbondioksit miktarının, bugün tüm dünyanın ürettiği miktara eşit olacağı söyleniyor.

Pahalı ürünler, ucuz iş güçleri ile üretiliyor. Peki ya gerçek maliyetleri?

Yolumuzun bir başka evresi, üretim. Apple’ın en büyük tedarikçisi Foxconn‘un bir tek fabrikasında dakikada 90 adet iPhone üretiliyor. Bir dakikada üretilen iPhone’u Apple 17,910 dolara satıyor ki bu rakam 11 Foxconn çalışanının bir yıllık maaşlarının toplamına denk geliyor.

Artık bir iPhone’a sahipsiniz, şimdi sırada hangi evremiz var? Tüketim evresi.

Bugün 5 milyon iPhone uygulaması mevcut. Her ay 1 milyar uygulama satın alınıyor. Uygulamalar ortalama 1.37 dolar. Bu da her yıl 16.4 milyar dolara denk geliyor. 2007’den 2011’in iPhone 4S satışa sunulana kadarki dilimde iPhone, karını %137 arttırdı. Bu büyüme iPhone 5’in çıkması ile birlikte 2012 yılında da devam etmesi bekleniyor. iPhone bir yandan popülerliğini arttırırken, telefonsuz kalma korkusunun (nomophobia) artmasına da katkıda bulunuyor.

iPhone’un bir üst modeli tanıtıldığında, kullandığınız iPhone’lar ne oluyor? Çöp.

2011 yılında ABD’de 36 milyon iPhone kullanıcısı, yeni iPhone modeli çıktığında eski cihazlarını doğrudan çöpe attı. Çöpe atılan iPhone’ların %80’inin kullanılabilir önemli parçaları, Çin’deki Guiyu kasabasında bulunan dünyanın en büyük elektronik çöplüğüne gönderiliyor. Sırf bu çöplük yüzünden o bölgede yaşayan hamile bir kadın çocuğunu normal bir anneye göre 6 kat daha fazla düşürme riski taşıyor, 10 çocuktan 7’sinin kanında büyük miktarda kurşun bulunuyor ve Guiyu dünyada en çok kanser riski taşıyan bölge.

iPhonunuz ömrü bu bölümler ile tükenmiş oldu. Bilinçli bir tüketici olmak istiyorsanız alttaki kurallara uymanız yeterli olacaktır.

–   Eski telefonunuzu çöpe atmak yerine bir arkadaşınıza veya bir elektronik mağazasına satın. Böylece telefonunuzun kullanım ömrü artmış olacaktır.

–   Eğer satmak istemiyorsanız ürün sağlayıcınız ile iletişime geçin bu sayede geri dönüşüm işleminin gerçekleştirilmesine yardım etmiş olursunuz.