Çinli People’s Daily Online sitesinde yer alan habere göre 23 yaşındaki Xiao Feng, lise yıllarından bu yana World of Warcraft benzeri Hitmen adlı oyunun bağımlısıydı. Bu bağımlılığı durdurmak ve oğluna iş bulma çabası içindeki baba Feng ise oğlunun oyun içindeki karakterini öldürmeleri için tecrübeli oyuncularla anlaştı.

Bugüne kadar genç oyun tutkunun okul hayatında sorun yaratmayan bu bağımlılık, sıra iş hayatına gelince baba Feng’i bir hayli rahatsız etmişe benziyor. Belirtilene göre oğlunu bir iş bulması için harekete geçirmek isteyen baba, Xiao Feng’in oyunda sürekli başarısız olursa bu bağımlılığından kurtulabileceği düşüncesiyle böyle bir yönteme başvurmuş.

Oğul Feng ise medyaya yansıyan olayın ardından oyunda sürekli hedef olmasından şüphelenmeye başladığını ifade ederken, Kotaku aracılığıyla yaptığı açıklamada oyun bağımlılığının kendisi için rahatsız edici bir durum olmadığını, kendisine göre bir iş bulmak için zaman istediğini söyledi. Oğlunun dürüst yaklaşımı nedeniyle baba Feng’in rahatladığı kaydedilirken, oyuncularla yaptığı kiralık anlaşma konusunda ne yapacağı ise bilinmiyor.

Diğer yanda uzmanlar ise baba Feng’in uyguladığı yöntemin herhangi bir fayda sağlamayacağı konusunda hemfikir. Nitekim BBC‘nin haberine göre Nottingham Trent Üniversitesi’nden kumar ve bağımlılık uzmanı Profesör Mark Griffiths, oyunlara aşırı düşkünlüğün arkasında genellikle başka sorunların yattığını ve henüz yetişkinliğe erişmemiş çocuklarda bu tür bağımlılıkların çok fazla sorun yaratmadığına dikkat çekiyor.

2004 yılında Google’ın halka arzında ulaştığı 1.9 milyar dolardan sonra, halka arz planlarında, Zynga 9 milyar dolarla  ikinci sırada yer aldı.

Zynga’nın da kullandığı oynaması bedava, esktra içeriği ücretli olan, “Free to Play” oyunların, yazılım geliştiriciler tarafından karlılık açısından daha çok tercih edilmeye başladığından daha önce de bahsetmiştik.

Pando Networks’ ün yaptığı 2009 yılından beri oyun pazarının büyümesini konu alan araştırmaya göre, Ekim 2009 – 2011 tarihleri arasında Avrupa’da oyun indirme sayısı %1024 artmış. Bu rakamda özellikle Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerin payı büyük. Zira Pando platformunda Türkiye’deki “free to play” oyun kullanımı son 12 ayda %534 artış göstermiş.

Şirketin CEO’su Robert Levitan’a göre bu artışta “Free to Play” modelinin sektör çapında kabul görmesi etkili olmuş. Daha önce bahsettiğimiz  Riot Games’in League of Legends oyunu gibi yapımların yanı sıra, World of Warcraft’ı yapan Blizzard gibi büyük şirketler, kısmen de olsa,  bu modeli benimsemiş durumda.

Zynga sosyal oyun pazarının en büyüğü. Ville serisinin yanı sıra ‘Words With Friends’ gibi sevilen oyunların da sahibi olan şirket, bugünkü halka arz sonrasında 8.9 milyar dolarlık değere ulaşacak. Bu rakam Haziran ayındaki 20 milyar dolarlık değerleme beklentisinin oldukça aşağısında. Ancak Zynga bu rakam ile Electronic Arts gibi büyük bir devi de geride bırakmış olacak.

Son 20 yıl içerisinde bir süreliğine de olsa bilgisayar oyunları ile ilgilenmişseniz, Electronic Arts’ın ismini bir çok defa duymuşsunuzdur. 1982 yılında kurulan Electronic Arts FIFA, NBA, NFL, NHL gibi popüler spor oyunlarının yanı sıra Sims, Battlefield gibi oyun serilerinin de sahibi. 6.9 milyar dolarlık değere sahip olan EA’in yıllık geliri 4 milyar dolar iken, günlük 250 milyon kullanıcıya sahip olan Zynga’nın şu zamana kadarki toplam geliri ancak 1.5 milyar doları buluyor.

EA, The Sim Social ile birlikte sosyal oyun pazarında da varlığını gösterirken, geçtiğimiz aylarda satın aldığı oyun şirketi PopCap ile hem sosyal oyun hem de mobil oyun pazarındaki etkinliğini arttırdı. Zynga şu an için mobil için oyun üretmiyor.

Zynga bugünkü halka arz sonucunda oyun pazarının bir başka önemli ismi Activision Blizzard’ın değerine de yaklaşmış olacak. Zira Activision Blizzard’ın şu anki değeri 13,5 milyar doları buluyor. Eğer ki halka arz Haziran ayında düşünüldüğü şekilde gerçekleşip 20 milyar doları bulsaydı, Zynga bu oyun devini de geride bırakmış olacaktı. Activision Blizzard, Call of Duty serisinin sahibi ki bu serinin son oyunu Call of Duty Modern Warfare 3, sadece ilk iki haftasında 1 milyar doların üzerinde bir satış rakamına ulaştı. Bununla birlikte online oyun pazarının lideri olan World of Warcraft da Activision Blizzard imzasını taşıyor. Sadece World of Warcraft’ın üye sayısı bile (11 milyonun üzerinde) Zynga’nın sosyal oyunlarına ücret ödeyenlerin sayısını geride bırakmaya yetiyor (7.7 milyon).

Bununla birlikte Zynga’nın şirket değeri olarak geride bırakacağı EA da önümüzdeki günlerde merakla beklenen online oyunu Star Wars: The Old Republic’i piyasaya sürecek. Star Wars’ın bu yeni oyunu World of Warcraft ile kapışabilir mi şu an için bilemiyoruz ancak şirketin gelirlerini büyük ölçüde arttıracağını söyleyebiliriz. Bilindiği üzere World of Warcraft ve Star Wars: The Old Republic gibi MMO oyunlarda, oyunu satın alanlar, ayırca  her ay sabit bir ücret ödüyorlar.

Bütün bu rakamlar akıllara acaba Zynga’nın halka arzında ‘ortada ciddi bir yanlış mı var’ veya ‘yeni bir balonla daha karşı karşıya mıyız’ sorularını getiriyor. Zynga’nın sahip olduğu bu astronomik değeri, sosyal oyunların popülaritesine bağlayabiliriz. Ancak bir gerçek var ki, sosyal oyunlar bir kaç ay öncesine göre gözle görülür bir düşüş içerisinde. Son rakamlar bunu gösterirken, Zynga’nın eskisine nazaran yeni oyunları daha sık piyasaya sürüyor olması da bu durumun bir göstergesi.

Geçtiğimiz günlerde sizlere Facebook’un halka arz serüveninde son geldiğini yazmıştık. Nisan-Haziran 2012 arasında halka açılması beklenen sosyal ağın, 10 milyar dolar elde etmesi ve değerinin 100 milyar dolar olması öngörülüyor. Facebook ile göbek bağı bulunan Zynga’nın hisselerinin nasıl bir talep ile karşılaşacağı ve önümüzdeki günlerde borsada hangi fiyat aralığında işlem göreceği şu an için merak konusu. Ancak Groupon, Linkedin gibi örneklerden yola çıkarak ilk etapta yoğun bir ilgi ile karşılacağını söyleyebiliriz. Sonrasında Zynga, Groupon ile aynı kaderi paylaşır ve borsada ciddi bir düşüşle karşı karşıya kalır mı onu da zaman gösterecek. Zynga’nın borsadaki kaderinin, sosyal oyunların kaderi ile bağlantılı olacağını da rahatlıkla söyleyebiliriz.

Siz olsanız bugün halka açılan Zynga’nın hisselerini satın alır mıydınız? Veya ilerleyen günlerde değerinin düşeceğini öngörerek beklemeye mi geçerdiniz?

Genişbant internet bağlantısının standart olmasıyla beraber MMO (Massive Multiplayer Online) oyunlar pek çok yapımcının ağzını sulandıran bir sektör oldu. Artık evde arkadaşlarımızla bilgisayarlarımızı toplayıp, türlü network kurma maceralarının ardından oyuna başlamak yerine, bir iki download ve login işleminden sonra bir Brezilyalı, bir Finlandiyalı veya bir Koreliyle oyuna başlayabiliyoruz.

Firmalar genelde ya orjinal kopya satıp seri numarası ile kaydolmak şartıyla, ya da aylık ödemeli bir hesap sistemi aracılığıyla emeklerinin karşılığını tahsil etmeyi öngörüyorlardı.

Buna alternatif olarak, küresel çapta dağıtım gibi masrafları karşılamak istemeyen, kopya satmak veya aylık ücret toplamak yerine, piyasanın ağır toplarına rağmen piyasada yer edinmek isteyen firmalar tarafından uygulanan free to play (bedava oynama) sisteminden bahsetmeliyiz.

Mali açıdan sürdürebilirliği tartışmalı olduğu iddia edilen bu sistemin başarılı ve başarısız pek çok örneği mevcut. Tanımı çok genel olan bu model kendi içinde pek çok farklılık gösteriyor.

Örneğin, MMO türünün tartışmasız en başarılı oyunu olan World of Warcraft karşısına pek çok aynı türde oyun çıktı. Fakat D&D Online, Age of Conan gibi aylık üyelik ve orjinal kopya gerektiren bu oyunlar WoW karşısında deyim yerindeyse tutunamadılar.

Üyelik satışı başarısız oldukça yapımcılar bu oyunlara girişi ücretsiz hale getirerek belirli bölümlerini “premium” olarak satışa çıkarmaya başladılar. Her firma modeli kendine göre yorumluyor, kimisi belirli bi seviyeden sonrasını bedava oynamaya izin vermezken kiminde parayla satılan kısım sadece “kozmetik” değişiklikler öngörüyor.

“Freemium” olarak anılmaya başlanan modeli en başarılı uygulayan firmalardan Riot’un League of Legends oyunundan örnek vermek gerekirse, oyunda parayla satın alabilecek her şeyi oyunu oynayarak da “unlock” edebiliyoruz. Sadece parayla satın alınabilen içerik hiç yok olmamakla beraber, bedava kullanıcılarla bir güç farkı oluşturmak yerine, sadece karakterlerin kılık kıyafetlerini değiştirebileceğimiz  “skin” ler satın alabiliyoruz. Bedava kullanıcıların  para ödeyenlerle rekabet edebilmesi oyunu günlük 1.4 milyon kullanıcıyla canlı tutarken, sık sık gelen yamalarla birlikte yeni karakterler, onları kullanacak oyun içi puanı beklemek yerine onları satın almayı cazip kılıyor ve ortaya piyasaya yeni girecek olan tüm firmalar tarafından imrenilen bir model ortaya çıkıyor. Blizzard ve Valve‘ınn Riot’u en büyük rakipleri olarak görmesi ve Çin’in Tencent firması tarafından 350 milyon dolara satın alınması modelin başarısına güzel bir örnek teşkil ediyor.

Alman oyun firması Bigpoint de bu model çerçevesinde iş yapan firmalardan biri. Sahip olduğu birkaç oyundan biri olan Dark Orbit’te savaşlarda gemilerimize destek olan aygıtlardan biri oldukça zor bulunuyor. İşte tam da bu sırada firma bu aygıtı 1000 Euro’ya satışa sundu.

Açıklanan rakamlara göre, ürünü 2000’den fazla kişi satın aldı ve bu da şirketin bir haftada 2.000.000 Euro gelir etmesini sağladı. Sektördeki parayı gözümüzün önüne getirdiğimizde, az da gözükse, tarayıcı tabanlı bir oyundan bir haftada 2 milyon Euro kazanmanın Alman yapımcılar için büyük bir başarı olduğunu söyleyebiliriz.

MMO pazarında yer edinmiş köklü firmaların bu modeli tercih etmek için bir sebebi olmamakla beraber, Freemium, özellikle küçük ölçekli oyun yazılımcılarını, ürün geliştirip piyasaya sürme konusunda motive ediyor. Aynı zamanda büyük firmalar için de bu model iyi bir tanıtım fırsatı olarak kullanılabilir. Örneğin Microsoft’un Age of Empires Online’nın bile sitesini ziyaret ettiğimizde “Free to Play” yazısı ile karşılaşıyoruz.

Güney Kaliforniya Üniversitesi’nden ICT MxR grubunun yaptığı çalışma ise Gmail Motion teknolojisinin şakadan daha gerçek olabileceğini anlatıyor bizlere.

Hikayeye göre meğer ICT MxR grubu Google’ın 1 Nisan şakasından daha önce benzer bir projenin çalışmalarına başlamış ve epey yol katetmiş. Google’ı utandıran bu arkadaşlar, Microsoft’un Kinect teknolojisini kullanarak bilgisayara öğretilen çeşitli komutlarla vücut dilini kullanarak e-posta yollamanın mümkün olduğunu gösteriyorlar.  Projenin ismi ise pek bir eğlenceli: FAAST (Flexible Action and Articulated Skeleton Toolkit).

Bundan önce ICT MxR, yine Microsoft Kinect’i kullanarak, World of Warcraft’ın hareket sensörleriyle oynanabileceği bir platform geliştirmişti. Zaten Gmail Motion’a verdikleri cevabın temeli aslında buradan geliyor. Bu projenin ismi ise SLOOW (Software Library Optimizing Obligatory Waving) olarak duyurulmuştu.

Neticede, Google’ı buradan hepimizi gerçekten kandırdığı için kınıyoruz. Aslında Google’ı aynı zamanda kutluyoruz. Çünkü sayelerinde böyle bir teknolojiyi geliştiren kişilerin varlığından haberdar olduk.

Sosyal oyun kavramının arkadaşlıkları çıkar çatışmasına ve ilişkileri tamamen bir şey alma bir şey verme seviyesine indirdiğini söyleyen Blow, sosyal oyunların “asgari düzeyde verip azami düzeyde geri alma” üzerine kurgulandığını belirtti.

World of Warcraft veya Counter Strike gibi video oyunlarının sosyal oyunlar gibi ilişkileri zedelemediği, aksine birlik, beraberlik ve arkadaşlık duygularını canlı tuttuğunu bildirdi. Bu oyunlarda oyuncular arasındaki uyumun başarıyı arttırdığını söyleyen Blow, Farmville tarzı oyunlarda ise başarının para harcamaya endeksli olduğunu belirtti.

Sosyal oyun geliştiricilerinin oyuncuları kışkırtmak ve kızdırmak için nasıl bir strateji izledigini anlatan Blow, oyunculara ihtiyacı olan şeyleri vermediklerini ve bu sayede istediklerini elde etmek için onları daha fazla oynamaya zorladıklarını ve bu sayede zamanlarının büyük bir bölümünü oyuna harcadıklarını söyledi.

Ödüllü oyun geliştirici “Sosyal oyunlar çok havalı ve keyif verecek şekilde tasarlanıyorlar. Olaya sadece oyun oynuyorum ve zaman geçiriyorum diye bakan oyuncular, bu oyunların ilişkilere zarar verici bir özellige sahip olduğunu görmüyorlar. “ diyerek konu hakkındaki düşüncelerini dile getirdi.