• Kahve yorgunluğu alır, kan basıncınızı kuvvetlendirir, beyninize daha çok kan gitmesini sağlar, bilinci açar.
• Mutluluk ve keyif veren enzimler içerir.
• Metabolizmanızı hızlandırır.
• Afrodizyak etkisi de vardır. ;)
• Yaşlanmayı geciktirir.
• Sindirim sisteminize pozitif etkide bulunur.
• Dişlerinizin çürümesini engeller. (Tabi şekersiz içerseniz.)
• Karaciğer kanseri, diyabet, siroz ve Alzheimer riskini azaltır.

Bu kadarını da beklemiyordunuz değil mi? O zaman ne duruyorsunuz? Karartmayan ama yaşatan kahveye doğru, haydi!

[quote style=”1″]“Eğer insanlarla iletişim kurmak ve topluluklarına dahil olmak istiyorsanız, bu toplulukların olduğu yere gitmeniz gerekiyor”[/quote]

Ed Bennett, Maryland Tıp Merkezi Üniversitesi

Sosyal medya, online diyaloğu tekil – çoğuldan  /  çoğul – çoğula değiştiriyor.

Bu anlık iletişim kanalı, sahip olduğu 4 eşsiz karakteristik özellik ile insanlar ve kurumlar arası iletişimi değiştiriyor:

1- Kullanıcı tarafından oluşturulan içerik

2- Topluluklar

3- Hızlı yayılım

4- Açık, çift taraflı diyalog.

A.B.D.’nin en büyük sigorta şirketlerinden olan Aetna CEO’su Med McCabe, “Katılım çok önemli ama bunu başarmak güç” diyor. “Pek çok pilot uygulama yapıyoruz ve gerçekten fark katıp katmadıklarını inceliyoruz”.  Örneğin geçen sene Aetna, Life Game adlı sosyal medya şirketiyle işbirliği yaparak, insanların kişisel sağlık ve iyilik hedeflerine ulaşmalarına yardımcı oldu.

Geçmişte bir kurum, müşterileriyle e-posta veya web sitesi aracılığıyla iletişim kurardı, artık halka açık forumlar kullanılır oldu. Sağlık sektöründe sosyal medyayı erken benimseyenler , müşterilerin onlara gelmesini beklemiyorlar, onlar müşterilere gidiyorlar.

[quote style=”1″]Müşteriler, sosyal medya aracılığıyla, istek, ihtiyaç ve tercihlerini dile getirip, cevaplarını buluyorlar.[/quote]

Sosyal medya bireylere; sağlıklı olma, belli bir hastalığı araştırma veya destek gruplarına katılma fırsatı sunuyor. Pitssburgh Tıp Merkezi ve Hilmann Kanser Enstitüsü’nde çalışan Doç. Dr. Ellen Beckjord, “İnsanlar, bazen kendileri paylaşmak istemese de, diğerlerinin hikayelerini dinlemeyi  seviyorlar” diyor.

Sosyal Hayvanlar: Gençler paylaşmaya çok meraklı, ileri yaştakiler ise oralı değil.

Yaş aralıklarına bakıldığında;

18-24 yaş arası gençlerin en aktif grup olduğu, 45-64 yaş arası erişkinlerin ise en pasif grup olduğu görülüyor.

18-24 yaş arasındaki gençlerin % 80’inden fazlası, sosyal medyada sağlık ilgili paylaşımda bulunurken, % 90’ı eriştiği bilgilerin güvenilir olduğunu düşünüyor ve bu kanallardaki aktivitelere katılıyor.

45-64 yaş arasındaki erişkinlerin % 45’i paylaşımda bulunurken, % 56’sı katılım sağlıyor.

[quote style=”1″]”Hasta destek gruplarımız gerçek zamanlı tavsiye ağı gibi hizmet ediyor”[/quote]

Ryan Paul, Boston Çocuk Hastanesi Sosyal Medya Uzmanı

Sosyal çalışmalar: Hastalar sosyal medyayı kendilerini daha iyi eğitmek için kullanıyor.

Tüketiciler sağlıkla ilgili bir karar vermek durumunda kaldıklarında, sosyal medya yeni bir haber alma ve diyalog fırsatı sunuyor. Bazıları bir sağlık hedefini dile getirip destek almaya yönelirken, bazıları da hasta gruplarına dahil olup destek veriyor veya katılım sağlıyor. Facebook’ta yaklaşık 700.000 kişi tarafından beğenilmiş Boston Çocuk Hastanesi ‘nin hasta ve yakınları, spesifik hastalık gruplarına dahil olup, diğer hastalardan  hastanenin tedavileri konusunda daha fazla bilgi alıyor. Bu yöntem, yeni bir hastane arayan hastalar için en iyi geçerlilik doğrulama yöntemi ve kendi durumunda olanlara ulaşma konusunda işe yarıyor.

HRI anketine göre, tüketicilerin;

% 42’si sosyal medyayı sağlıkla ilgili diğer kişilerin yorumlarına erişmek için kullanıyor.

% 32’si ailesinin veya arkadaşlarının sağlıkla ilgili deneyimlerini görmek için kullanıyor.

% 29’u diğer hastaların deneyimleriyle ilgili bilgi alıyor.

% 30’u, bilgi almanın ötesinde diğerlerinin paylaşımına yorum yapıp, sağlıkla ilgili bir girişime destek veriyor.

Her ne kadar bazı kurumlar sosyal medyada bulunmanın olumsuz yorumlara zemin hazırlayacağından çekinse de, kullanıcılar deneyimleriyle ilgili daha çok olumlu yorum yapmayı tercih ettiklerini belirtmişler.

Cevap süresi ile ilgili beklenti

Tüketicilerin % 75’ten fazlası, bir sağlık kurumuna randevu talebi için sosyal medya kanalıyla ulaştıklarında bir gün içerisinde yanıt alma beklentisinde olduklarını belirtmişler. Yarıya yakını ise birkaç saat içinde yanıt bekleyeceklerini ifade etmişler.  Tüketicilerin % 70’i bilgi alma amaçlı taleplerin bir gün içerisinde yanıtlanmasını beklediklerini, % 40’ı ise birkaç saat içerisinde yanıt bekleyeceklerini ifade etmişler.

Sosyal medya monitorizasyonu ile ilgili yaşanmış bir hikaye.

Thomas Jefferson Üniversitesi Hastanesi sosyal medya direktörü Josh Goldstein, Twitter üzerinde Jefferson markasını monitorize ederken, hastanenin baş ağrısı merkezinde uzun süre bekletilen bir hastanın şikayet ettiğini saptadı. İnteraktif pazarlama ekibini bilgilendirdi ve ekip hastaya ulaştı. Kısa bir süre içerisinde sorun çözüldü. Bu olay, Jefferson markasının sosyal medyada monitorize edilmesinin ne kadar kıymetli olduğunun altını çizmektedir.

Sosyal ağlar: Bilgi, sağlık hizmetinin nereden ve ne zaman alınacağı kararını etkiliyor.

Tüketiciler sosyal medyayı sağlık tercihlerine yardımcı olması için giderek daha fazla kullanıyorlar. Örneğin % 45’i, sosyal medyanın, ikinci bir fikir alma kararlarını etkileyebileceğini belirtmiş.  % 40’ı, sosyal medya aracılığıyla erişilen bilginin, kronik hastalıklarıyla baş etme konusunda kendilerine destek olduğunu, diyet ve egzersize yaklaşımlarını değiştirdiğini ve hatta belli bir doktoru seçmelerini sağlayabileceğini ifade etmiş.  Tüketicilerin % 70’i sosyal medya aracılığıyla, sağlık kurumlarından randevu talebi ve önerilen konusunda destek almayı isteyeceklerini ve indirim, promosyon gibi konulardaki bildirimleri almak isteyeceklerini belirtmiş.

Sosyal değer: Sağlık kurumları en güvenilir olanlarken, ilaç firmaları en az güvenilir olanlar.

Ankete cevap veren tüketiciler, sağlık kurumlarınca (hastaneler ve doktorlar) paylaşılan bilginin, sigorta ve ilaç şirketlerinin paylaştığı bilgilere oranla daha güvenilir bulduklarını ve sağlık kurumlarıyla bilgilerini paylaşmayı daha uygun bulduklarını ifade etmişler.

İnsanlar neden en çok doktorlarına güvenirler ? “Sizi tedavi eden kişiyle iletişimde olmak ve ona güvenmek istersiniz. Bir insana güvenmek, bir kuruma güvenmekten daha kolaydır” diyor Lehigh Valley Health Network web iletişimi sorumlusu Kathryn Armstrong.  İlaç ve sigorta şirketleri müşterileriyle iletişim kurmak için genelde telefon ve interneti kullanmakta olup, çok azı direkt kişisel iletişimi tercih etmektedir. Sağlık kurumlarıysa , nihayetinde güveni artıracak şekilde, hastalarıyla insani ilişkiler kuracak imkana sahiptirler. Health Net teknoloji başkan yardımcısı Mark Brooks, sosyal medyayı bir köprü olarak görüyor. “Biz sosyal medyayı sadece bir teknoloji veya süreç olarak görmüyoruz, ilişkilerin, değer zincirine katkı sağlama yeteneği olarak görüyoruz”.

Bir sonraki bölümde görüşmek üzere.

Geçtiğimiz hafta Türkiye Endokrinoloji ve Metabolizma Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Doç. Dr. Serdar Güler, Medimagazin’e yaptığı açıklamada şu çarpıcı sayıları verdi.

Türkiye’de 6 milyon diyabetli, 14,4 milyon prediyabetli (diyabet adayı) var. Bu, Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO) Türkiye için 2030 yılı diyabet sıklığı öngörüsüydü ve 2012’de ulaşıldı.

Bu yazımda diyabet tedavisinde söz sahibi kurumların, firmaların Twitter üzerinden doktorlarla, hasta ve yakınlarıyla nasıl iletişim kurduklarını birkaç örnekle aktaracağım.

Dünyada diyabet tedavisi alanında sözü ve adı en çok geçen kurum şüphesiz ADA’dır (Amerikan Diyabet Birliği). ADA’nın Twitter hesabının 26.000 takipçisi var ki bu sayı, bir sağlık kurumu için azımsanmayacak kadar yüksek. Bu kanalı oldukça aktif ve etkin kullanan ADA, zengin içerikli web sayfasında detaylarını aktardığı bilgi ve aktiviteleri Twitter iletileriyle paylaşıyor. Örneğin şu Twitter iletisi, tıklayıp detaylarını görmek için insanı heyecanlandırıyor: “ Her sene 500.000 gönüllünün #diyabetidurdurmak için bizimle beraber çalıştığını biliyor musunuz? Onlara katılmak için…”

Kendi web sayfasında sunduğu beslenme, egzersiz, minik anket veya testlerin yanında, yüz yüze görüşmelerden alınan verimin yüksek olması dolayısıyla, detaylı bilgi isteyenleri bölgesel ADA ofislerine yönlendirme aktivitesini de buradan yürütüyorlar. Kullandıkları iletişim dili de son derece arkadaşça! Gördüğünüz bisiklet fotoğrafını diyabetli bir hasta onlara göndermiş ve şu notu düşmüş : “ADA bisiklet etkinliklerine katılmak için aldım” . ADA’nın Twitter hesabından verilen cevap çok motive edici : “Rengi müthiş, tekerlekler de süper görünüyor!” Hastanın buna verdiği cevap, ne kadar anlamlı bir iletişim gerçekleştiğini gösteriyor: “Teşekkürler, çok heyecanlıyım”.

Dünya Diyabet Federasyonu’nun (IDF) desteklediği 14 Kasım Dünya Diyabet Günü etkinlikleri adına açılmış olan World Diabetes Day (Dünya Diyabet Günü) Twitter hesabı da, diyabet tedavisi insiyatifi için açılmış oldukça aktif kanallarından biri. Uygulanması kolay sağlıklı beslenme önerilerinden günlük egzersiz programlarına, yıl boyu süren aktivitelere kadar pek çok bilgiyi diyabet hastaları ve hasta yakınlarıyla paylaşıyorlar.

Ülkemizde diyabet alanında faaliyet gösteren pek çok sivil toplum kuruluşu var ama en aktif olan ikisi Türkiye Diyabet Vakfı ve Türk Diyabet Cemiyeti. Ülkemizde gerek Facebook, gerekse Twitter , kişiler ve markalar oldukça yaygın kullanılıyor olması rağmen, sivil toplum kuruluşları için aynısını söyleyemeyeceğim. Yukarıda ismini andığım, yıllardır gerçek hayatta pek çok hastanın tedavisini katkıda bulunmuş, son derece önemli ve faydalı eserlere imza atmış iki bilimsel sivil toplum kuruluşunun sosyal medyada, üzgünüm ki dikili tek bir ağacı bile yok.

Bu iş elbette sadece sivil toplum kuruluşlarının işi değil. Oral antidiyabetik (ağız yoluyla kullanılan diyabet ilaçları) ve insülin üreten firmaların yürüttüğü bilgilendirici ve cesaretlendirici kampanyaların da etkisi büyük. Özellikle insülin öyle bir ilaç ki, doğru anda, doğru hastada, doğru dozda kullanıldığında, hastanın hem ömrünü uzatıyor, hem de hayat kalitesini artırıyor. Dolayısıyla hastaları ve yakınlarını bu konuda cesaretlendirmek önemli.  Her ne kadar ülkemizde reçeteli bir ilacın halka açık ortamda reklamının veya tanıtımının yapılması yasak ise de, sosyal medyadaki her şey tüm dünyaya açık olduğundan istenildiğinde ulaşılabiliyor. Bundan dolayı ben de birkaç iyi örneği sizlerle paylaşmakta bir sakınca görmüyorum.

RACE WITH INSULIN (İNSULİN İLE BERABER YARIŞ)

İnsülin üreticisi firmalardan Novo Nordisk’in sponsorluğunda, dünyanın pek çok yerinde yarışan araba yarışçısı Charlie Kimball’un iletişim hesabı, yine Novo Nordisk tarafından yönetiliyor. Genç bir araba yarışçısının günlük egzersiz temposu hesaba katıldığında, diyabet hastası iken bu aktiviteyi kaldırabilmesi, eminim diğer diyabet hastalarına da büyük moral veriyordur. Twitter paylaşımları aynı zamanda son derece heyecanlı ve keyifli. Yarış sırasında belli turlarda yaptığı pit-stopları bile paylaşıyorlar.

SANOFI DIABETES (SANOFI DİYABET)

Twitter hesabından Pek çok pratik beslenme, egzersiz önerisi ve hatırlatmaların yanında, oyuna dönüştürülmüş kilo verme programları gibi eğlenceli içeriklerin de bulunduğu, sponsorluğunu üstlendikleri Diyabeti Tartışalım web sitesine linkler veriyorlar. Ayrıca Amerika’nın farklı yerlerinde düzenledikleri aktiviteleri takipçileriyle paylaşıyorlar.

Sonraki yazılarımda; kanser, multipl skleroz, epilepsi, migren gibi uzun süreli (kronik) hastalıkların tedavi sürecinde sosyal medyanın hasta ve hasta yakınlarına nasıl ve ne derece destek verdiğini anlatmaya devam edeceğim.

Son olarak, birkaç gün önce öldürülen Dr. Ersan Arslan’ı anmak istiyorum. Unutmayalım ki, doktora şiddet, aslında bir sonraki gün sizi, annenizi, çocuğunuzu muayene edecek, ameliyat edecek meslek erbabına uygulanan şiddettir. Bu sadece doktorların değil, tüm toplumun sorunudur.

#doktoraşiddetehayır!

Sağlık, henüz Pinterest’in ana kategori başlıklarından biri değil. Kişisel öngörüm odur ki, 2012 içerisinde sadece ana başlıklardan biri olmakla kalmayacak, bununla beraber bilimsel dernekler, hastaneler, doktorlar, ilaç firmaları tarafından da aktif olarak kullanılmaya başlanacak. Örneğin, Türk Kanser Vakfı ‘nın, Pinterest’te, tedavisi başarıyla süren kanser hastalarının olumlu, cesaret verici görsellerini ve görüntülerini kullandığı bir hesap açması beni şaşırtmaktan öte sevindirir.

Sosyal medya kanallarının kurumlar tarafından kullanımının en temel mantığı “yakın iletişim”. Bu kanalların aktif kullanımı kimi zaman maddi harcama da gerektirse de, bazen sadece biraz kafa yorup, zaman ayırarak da iyi işler üretilebiliyor. Bu yazımda sizlerle sağlık sektöründeki  iyi uygulamalardan bazılarını  paylaşacağım.

Diyabet tüm sosyal medya kanallarının olduğu kadar, Pinterest’in kullanımı için de en uygun alanlardan biri. Diyabet öyle bir hastalık ki, doğru yaşandığı taktirde, sağlıklı herhangi bir insandan daha iyi bir hayat sürmek mümkün. Bu aşamada diyabet tedavisi ve kontrolünün tam bir “ekip işi” olduğunu vurgulamak gerekli. Doktor, hemşire, ilaç firması, hastanın ailesi ve yakınları ve elbette hastanın bizzat kendisi bu ekibin önemli üyeleri. Belki de sözü açıldığında, kaliteli “yaşam tarzı” ndan en çok bahsedilen hastalık diyabet.

Hastalığın başlangıç evresinde önerilen beslenme tarzından, günlük egzersizlere, ilerleyen evrelerde ayak bakımına, kullanılıyorsa sigara ve alkolün terk edilmesine kadar pek çok başlık, konuyla ilgili kurumlar tarafından, basılı malzemelerle işleniyor. Sağlık Bakanlığı , vakıflar, dernekler ve ilaç firmaları, hastaların kaç şekerinin düzgün kontrolü ve yaşam kalitesinin korunması için muhtelif yöntemler kullanıyorlar. İşte Pinterest tam da burada devreye girebilir. Pinterest’in  yeni bir kanal olması bazılarının elinin korkmasına sebep olabilir. Bununla beraber yeni bir kanalda ne kadar önce aktiviteye başlarsanız o kadar hızlı yapılanmanızı geliştiriyor, seslendiğiniz kitleyi genişletiyorsunuz.

Dünyada diyabet konusunda söz sahibi kurumlardan biri de Amerikan Diyabet Derneği (American Diabetes Association). Dünya çapında binlerce uzman doktorun katıldığı kongreler düzenleyen, tedavi konusunda rehberler hazırlayan ve güncelleyen Amerikan Diyabet Birliği, resmi Pinterest profilinde sağlıklı yemek önerilerinden, kan şekeri seviyeleriyle ilgili bilgilere, diyabetin temelde nasıl bir hastalık olduğunu esprili bir dille anlatan görsellere kadar pek çok paylaşımda bulunuyor.

Baylor Health Care System ise resmi Pinterest profilinde sağlıklı çocuk yemekleri, deri kanserinin ABC’si gibi faydalı bilgiler görselleri paylaşmakla kalmayıp, kısa ve basit interaktif bilgi sınavları da uyguluyor.

Pinterest’in Türkiye’de kullanımının yaygınlaşması için önündeki en büyük engel olarak henüz Türkçe kullanım seçeneğinin olmaması karşımıza çıkıyor. Yine de halen dünyanın en hızlı büyüyen sosyal paylaşım ağı olan Pinterest’i es geçmemek gerekiyor.