Yakın zamanda Türkiye pazarını terkeden Rocket Internet’in bir ürünü ve ünlü Square ödeme siteminin bir klonu olan Payleven Almanya’da Payleven’ı taksicilerin kullanımına sundu.

Şimdilik test sürecinde olan taksi ödeme sistemi sadece başkent Berlin’de kullanıma sunuldu ve beklenen alışkanlığı yaratması halinde tüm ülkedeki taksilerde kullanılacağı açıklandı.

Aynen Starbucks gibi taksilerin de her bireyin sürekli kullandığı bir alan olduğunu ve Payleven’ın iOS uygulaması ile kart okuyucusunun gücünü birleştirdiğini düşündüğümüzde pratik olarak da hayatı kolaylaştırıcı bir kavram olarak nitelendirmek mümkün.

Payleven’in “Chip & PIN” ödeme sistemini günlük hayatta Almanya’da uygulamaya geçirmesiyle Avrupa’da bir ilk yaşanırken, Payleven’ın Avrupa rakibi iZettle’ın da Almanya DZ BANK ve Deutsche Telekom aracılığıyla benzer hizmetleri vermek için çalışmalarını başlattığını duyurması gün geçtikçe yeni ödeme sistemlerinin günlük hayatta kullanıma geçeceğinin bir göstergesi.

Samwer Kardeşler’in sahibi olduğu Rocket Internet’ten yapılan açıklamada Berlin taksilerinde test edilen uygulamanın test süreci bittikten sonra sadece Almanya’da değil aralarında Brezilya, İtalya, Hollanda, Birleşik Krallık ve Polonya’nın da bulunduğu Payleven’ın faaliyet gösterdiği diğer ülkelerde de benzer kullanım ortaklıkların yapılacağı duyuruldu.

TheNextWeb‘in haberine göre Rocket Internet, Payleven‘ı Birleşik Krallık, Polonya, Hollanda ve Brezilya’da kullanıma açacak. İlerleyen günlerde operasyonun daha da genişleyeceği şirket yetkilileri tarafından dile getirilmiş. Haberde İtalya ve İspanya’nın bu yeni ülkeler arasında yer alabileceği belirtiliyor.

Payleven ilk altı haftasında Berlin’de 1000’e yakın işletmeye girmeyi başarmış. İlk etapta sadece MasterCard ile çalışan ödeme sisteminin ilerleyen günler içerisinde American Express ve Visa kabulüne de başlaması planlanıyor.

Avrupa pazarına giriş yapmak için acele etmeyen Square’in bu kıtada tek rakibi Samwer Kardeşler değil. iZettle isimli İsveç merkezli şirket de Square’in Avrupa’daki olası rakiplerinden birisi. Geçtiğimiz yıl Kasım ayında resmi açılışını gerçekleştiren iZettle, aldığı 25 milyon euroluk yatırım ile adından söz ettirmişti.

Bakalım Twitter’ın kurucusu Jack Dorsey’in ününe ün katan girişimi Square Avrupa pazarına ne zaman giriş yapacak ve Rocket Internet ile iZettle’ın şu an için ‘at koşturduğu’ bu pazarda ABD’deki kadar büyük bir ilgiyle karşılanacak mı?

Bugün Webrazzi‘de son dakika gelişmesi olarak yayınlanan haberde Arda Kutsal‘ın ağzından Rocket Internet’in Türkiye operasyonunu kapatacağını okuduk. Haberde Rocket Internet’e ait e-ticaret sitelerinin artık alım yapmayacağından ve yakın süre içerisinde olası satış işlemlerinin ardından şirketin Türkiye’yi terkedeceğinden bahsediliyor. Arda Kutsal bu gelişmeyi ‘Türkiye internet pazarı için kötü bir haber’ olarak nitelendiriyor.

Sizleri bundan 9 ay önceye, Rocket Internet’in ülkede ilk girişimlerinin açılmaya başlandığı günlere, 26 Aralık 2011 tarihine götürmek istiyorum. O gün sizlere Rocket Internet Agresifliği Türkiye’de de Başladı: Zalando başlıklı yazıda Rocket’ın Türkiye operasyonu hakkında ulaştığımız detaylardan bahsetmiştik. sosyalmedya.co’nun en çok tartışılan ve okuyuculardan en çok tepki aldığı içeriklerden birisi olan bu yazıda Almanya kökenli Rocket Internet’in globaldeki repütasyonundan Türkiye’nin de nasibini alacağı (almaya başladığı) vurgulanırken, seri işten çıkarmaların başladığı ve 3-4 aylık projeler için yüksek maaş ile işe alınan kişilerin görevine son verildiği bilgisine de yer veriliyordu.

O yazı bir çok açıdan ses getirdi ve sektöre de bir hayli faydası dokundu. Rocket Internet’in bu stratejisini öğrenen (bizim de bir çoğunu tanıdığımız) sektör çalışanları Rocket Internet ile yaptıkları iş görüşmelerini yarıda kesti veya görüşmekten vazgeçtiler. Bunun yanında Rocket Internet gerçeği Türkiye’de ilk defa bu kadar açık şekilde dillendirilmiş oldu.

Her şey olmuş bitmiş iken yayınlanan haberin dokuz ay öncesinde sizlere bu konuları taşımamızın ve sektörü uyarmamızın bugünkü Webrazzi haberinden çok daha anlamlı olduğunu ve bunun yanında haber değerinin de çok daha fazla olduğunu umarız sizler de fark etmişsinizdir. Bu iki sebep dolayısıyla o dönemde bir hayli haksız söyleme maruz kalmıştık. Zaten neredeyse her e-ticaret haberinde yaranmaya çalıştığımız e-ticaret abilerinden bahsediliyor, alışkınız.

sosyalmedya.co’da yayınlanan alışılmışın dışındaki her yazının altında otomatik olarak (bazıları epey sert üslupla yazılmış) eleştirel yorumlar yapılıyor. Kendi isimleri veya sahte isimlerin arkasında kimisinin gerçek olduğuna kendilerinin bile inanmadıkları yorumları yazan okuyucularımızdan katkıları için her zaman olduğu gibi yine teşekkür ediyoruz. Ancak bugün son dakika haberi olarak sunulan gelişmeleri sosyalmedya.co’da 9 ay önce okuduğunuzu ve bahsettiklerimizin doğruluk derecesini sizler de görmüşsünüzdür diye umut ediyoruz.

[heading style=”1″]Bamarang[/heading]

Bamarang, tasarım ürünler satan bir dikey e-ticaret sitesi. İngiltere ve Almanya’da da hizmet veren Bamarang’ta farklı konseptlerde tasarımcıların elinden çıkan farklı konseptlerde özel ürünleri bulabiliyorsunuz. Bamarang bir Fab.com klonu. Konsepti dışında tasarımıyla da ünlü alışveriş sitesini oldukça andırıyor. Zira Fab.com’un CEO’su Jason Goldberg, bu konudaki düşünceleri ekibi adına geçtiğimiz ay yazdığı blog yazısında dile getirmiş. Hemen söyleyelim Goldberg bu benzerlikten hiç memnun değil.

[heading style=”1″]Eleseri[/heading]

Rocket Internet tarafından hayata geçirilen Eleseri‘nde ziyaretçiler kendi tasarımlarını satışa çıkarabiliyor ve diğer üyelerin tasarladıkları aksesuar, dekoratif süs eşyaları gibi ürünleri satın alabiliyorlar. Amatörlerin yanı sıra zanaatkarlar, küçük üreticiler ve bağımsız sanatçılar da Eleseri’nde ürünlerini satabiliyorlar. Yapılan satışlardan Eleseri ekibi %10’luk bir komisyon alıyor. Eleseri için de bir Etsy klonu diyebiliriz. Amerika’da oldukça popüler olan Etsy, Eleseri ile aynı iş modeline ve benzer bir tasarıma sahip.

[heading style=”1″]Zidaya[/heading]

Zidaya, ayakkabı, giyim, aksesuar ve kozmetik ürünlerinin yer aldığı bir alışveriş sitesi. Sitede birçok markaya ait ürünlere indirimli fiyatlarıyla ulaşabiliyorsunuz. Ürün çeşitliliği oldukça fazla. Örneğin sadece kadınlar için sitede 3000’nin üzerinde ayakkabı çeşidi bulunuyor.

Daha önce sizlere Rocket Internet’in Zalando markasını Türkiye pazarına sunacağından bahsetmiş, Zalando için hazırlanan sunumu sizlerle paylaşmıştık. Zidaya, ürün çeşitliliği ve kategorileri bakımından Zalando’ya oldukça benziyor. Bu durum da akıllara şirketin Zalando markası yerine Türkiye pazarına Zidaya ismi ile girmeyi mi tercih etti sorularını akıllara getiriyor.

Rocket Internet, Türkiye pazarına çok agresif girdi. Kısa sürede hayata geçirilenlerin yanında iptal edilen projeler de bunun en büyük kanıtı. Agresiflik ve klon, Rocket Internet’in global iş planından iki önemli anahtar kelime. Klon eleştirilerini bir kenara bırakırsak, e-ticaret sektörüne aşina herkesin aklına takılan bir soru var. Rocket Internet’in Türkiye pazarındaki agresif büyüme çabası nereye varacak ve (daha da önemlisi) şirket bu stratejisinde başarılı olacak mı?

Oliver Samwer ve ekibinin Türkiye serüveninin ileriki bölümlerinde neler olacak, bekleyip göreceğiz.

Rocket Internet, Türkiye pazarına birbirinden farklı 5 proje ile giriyor. Bu projelerin 3 tanesi dikey elektronik ticaret siteleri olacak. Odaklanacakları nişler ise: Spor (Sporena ile), Mobilya (Evimister ile) ve Bebek/Çocuk ürünleri (bu projeye de sıra gelecek). Açılış tarihleri de netleşti, Sporena 1 Kasım’da, Evimister ise 15 Kasım’da açılıyor. Diğer projeyi de Aralık ortası gibi görürsek şaşırmayın.

Evimister.com, tamamen “ev odaklı” (beyaz eşya’dan, ev tekstili’ne, mobilyaya) bir elektronik ticaret sitesi olacak olan Evimister’in Evmanya’ya rakip olacağını şimdilik söyleyebiliriz. Evmanya ile güzel haberler zaten geliyordu, ancak görünen o ki Rocket’çılar Evmanya’nın kurucusu Aslı Gökdere ile oturdukları masadan elleri boş kalkmışlar (evet, duyduğumuza göre Evimister.com’dan önce Evmanya’yı satın alma gibi bir niyet konuşulmuş Rocket tarafında. Detayları bilmiyoruz ama görünen o ki Gökdere kurucusu olduğu Evmanya’dan vazgeçmemiş).

Evimister.com’un da 2012’de gerçekleşmesi beklenen sert rekabetten nasibini ne şekilde alacağını hep birlikte göreceğiz.

Rocket Internet’in Avrupa’nın en büyük online ayakkabı mağazası Zalando’yu (Zappos klonu) Türkiye’ye getireceği zaten piyasada konuşuluyordu. Zalando.com.tr isimli alan adı ise ODTÜ’den 28 Şubat 2011 tarihinde tescil ettirilmiş durumda. Yani Zalando’yu da beklememek için hiçbir sebebimiz yok.

Ancak, gelelim en önemli haberimize. Rocket Internet’in Türkiye’deki olası internet operasyonu ile ilgili piyasada sıkça atılıp tutuluyor ama bu haber hiçbir yerde yok: “Glossybox Türkiye’ye geliyor!”.

Türk kadınlarının fazlasıyla bayıldığı “makyaj malzemesi keşfetmeye dayalı” sistemi ile Glossybox’ı, dünyada fırtınalar koparan Birchbox’un klonu olarak tanıtabiliriz. Her ay yüz binlerce kadına en fazla 5 parça olmak üzere tamamen test ve feedback amaçlı (ancak bir üyelik aidatı da var sistemin) makyaj malzemesi göndermeye dayalı bir sistem. Tabi hizmet kapsamı sadece bu değil. Aynı zamanda makyaj ile ilgili püf noktalarını ve sürekli güncellenen makyajla ilgili içerikleri de içinde bulabileceğiniz ve aynı zamanda da makyaj malzemesi satın alabileceğiniz bir elektronik iş sitesi Glossybox. Tam sayısını bulamadım Google’da, ancak bildiğim kadarıyla Glossybox’ın faaliyete geçeceği 8. ülke olacak Türkiye.

Rocket Internet denince sektörü bilen insanların aklına aynı şeyler geliyor: klon fabrikası ve agresif. Yukarıda sizlere açık ettiğimiz planların hepsinin de agresif göründüğünün (ve öyle de olduğunun) farkında olduğunuzdan eminim. Ancak agresif kelimesini hangi durumlarda pozitif, hangilerinde ise negatif olarak kullandığımızı merak ediyorum. Tabi aynı şey “klon fabrikası” için de geçerli. Öyleyse sizlere soruyorum, acaba bunlar negatif şeyler mi? Elektronik ticaretin Türkiye’deki geleceği sizce Rocket’tan başka agresif büyümeleri ya da piyasaya girişleri görecek mi?